KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៨ កញ្ញា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៨ កញ្ញា ២០២៦

ការក្រឡាបទូក និងនាវា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

នាវាដឹកអ្នកដំណើរ Costa Concordia ក្រឡាប និងជាប់គល់នៅមាត់ច្រាំង ប្រភព: Wikipedia

ការក្រឡាប គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដែលកើតឡើងនៅពេលដែលទូក ឬនាវាមួយត្រូវបានរមៀលទៅចំហៀង ឬរមៀលលើសពីនោះ ដោយសារកម្លាំងរលក ភាពអស្ថិរភាព ឬកម្លាំងខ្យល់ លើសពីមុំនៃស្ថិរភាពឋិតិវន្តជាវិជ្ជមាន ឬនៅពេលដែលយាននោះផ្កាប់នៅក្នុងទឹក។ តាមវិគីភីឌា ពាក្យអង់គ្លេសសម្រាប់បាតុភូតនេះគឺ Capsizing ហើយពេលខ្លះក៏ត្រូវបានគេហៅថា keeling over ផងដែរ។

តាមវិគីភីឌាដដែល សកម្មភាពនៃការស្រង់ ឬតាំងយានដែលក្រឡាបនោះឲ្យត្រង់វិញ ត្រូវបានគេហៅថា righting។ ការក្រឡាបអាចកើតឡើងចំពោះទាំងទូកតូចដែលប្រើក្នុងកីឡា និងនាវាធំដែលធ្វើដំណើរតាមសមុទ្រ ដែលធ្វើឲ្យវាក្លាយជាបញ្ហាសុវត្ថិភាពផ្លូវទឹកដែលត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ជានិច្ច។

ប្រភេទ និងមូលហេតុនៃការក្រឡាប

ក្រុមប្រណាំងទូកសំពៅជិតក្រឡាប នៅព្រឹត្តិការណ៍ប្រណាំងពិភពលោកឆ្នាំ ២០០៥ ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា មូលហេតុនៃការក្រឡាបមានច្រើនប្រភេទ។ ទីមួយ កម្លាំងរលក និងកម្លាំងខ្យល់ អាចរមៀលទូក ឬនាវាឲ្យលើសពីមុំនៃស្ថិរភាពឋិតិវន្តជាវិជ្ជមាន ដែលនាំឲ្យយាននោះបាត់លំនឹង។ មុំនៃស្ថិរភាពឋិតិវន្តជាវិជ្ជមាននេះ គឺជាដែនកំណត់នៃការផ្អៀងដែលយានទឹកអាចទប់ទល់បាន មុនពេលចាប់ផ្តើមបាត់លំនឹង។ ទីពីរ ការបាត់បង់ស្ថិរភាពដោយសារការរអិលផ្លាស់ទីនៃទំនិញ ឬការហូរចូលនៃទឹកក្នុងនាវា ក៏ជាមូលហេតុសំខាន់ផងដែរ។ ចំពោះទូកល្បឿនលឿន ការបត់យ៉ាងលឿនពេកក៏អាចបណ្តាលឲ្យក្រឡាបបានដែរ។

លើសពីនេះ វិគីភីឌាបានលើកឡើងពីស្ថានភាពពីរដែលអាចនាំទៅរកការក្រឡាប គឺ ការបែរចំហៀងទៅរលក (broaching) និងការត្រូវខ្យល់បក់ផ្អៀងខ្លាំង (knockdown)។ កត្តាទាំងនេះបង្ហាញថា ស្ថិរភាពនៃយានទឹកមិនអាស្រ័យតែលើទំហំរបស់វានោះទេ តែក៏អាស្រ័យលើការរៀបចំបន្ទុក និងលក្ខខណ្ឌរលកខ្យល់ផងដែរ។

ក្នុងវិស័យកីឡាទឹក ការក្រឡាបពេលខ្លះកើតឡើងដោយចេតនា ដើម្បីហាត់សមជំនាញសង្គ្រោះខ្លួន និងការតាំងទូកឲ្យត្រង់វិញ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

គំនូរ «Loss of the Royal George» ដោយ John Christian Schetky ដាក់តាំងឆ្នាំ ១៨៤០ ប្រភព: Wikipedia

ការក្រឡាបនាវាបានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃប្រវត្តិសាស្ត្រដែនសមុទ្រ ដែលត្រូវបានកត់ត្រាទុកតាមរយៈគំនូរ និងរូបថតជាច្រើន។ គំនូរប្រវត្តិសាស្ត្រ «Loss of the Royal George» ដោយវិចិត្រករ John Christian Schetky ដែលបានដាក់តាំងក្នុងឆ្នាំ ១៨៤០ គឺជាសក្ខីកម្មមួយដែលវិគីភីឌារក្សាទុក ដើម្បីរំលឹកពីការបាត់បង់នាវា Royal George។

តាមកំណត់ត្រារូបភាពរបស់វិគីភីឌា នាវាចម្បាំងអាល្លឺម៉ង់ Tirpitz ត្រូវបានគេឃើញក្រឡាបនៅក្នុងអូរទឹក Tromsø ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ បន្ទាប់ពីការវាយប្រហារតាមផ្លូវអាកាសនៃប្រតិបត្តិការ Operation Catechism។ ករណីនេះបង្ហាញថា សូម្បីតែនាវាចម្បាំងដ៏ធំក៏អាចបាត់បង់លំនឹង និងក្រឡាបបានដែរ។

ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧២ នាវា Seawise University បានក្រឡាបបន្ទាប់ពីត្រូវអគ្គិភ័យឆេះខ្ទេច។ ចំណែកនាវាដឹកអ្នកដំណើរ Costa Concordia ត្រូវបានគេឃើញក្រឡាប និងជាប់គល់នៅមាត់ច្រាំង បន្ទាប់ពីលិច។ តាមវិគីភីឌា ករណីទាំងនេះជាគំរូច្បាស់លាស់ថា ការក្រឡាបអាចកើតឡើងចំពោះនាវាធំៗ មិនមែនតែចំពោះទូកតូចប៉ុណ្ណោះទេ។

ការសង្គ្រោះ និងការតាំងឲ្យត្រង់វិញ

ការតាំងទូកសំពៅ Laser ដែលក្រឡាបឲ្យត្រង់វិញ ដោយឈរលើបន្ទះក្តារក្រោមទូក ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ការស្រង់យានដែលក្រឡាបឲ្យត្រង់វិញត្រូវបានគេហៅថា righting។ ចំពោះទូកតូច ដូចជាទូកសំពៅ និងទូកកាយ៉ាក់ នាវិកអាចតាំងវាឲ្យត្រង់វិញដោយខ្លួនឯង។ រូបភាពខាងលើបង្ហាញការតាំងទូកសំពៅ Laser ដែលក្រឡាប ដោយឈរលើបន្ទះក្តារក្រោមទូក ដើម្បីទាញឲ្យវាផ្កាប់មកវិញ។

សម្រាប់អ្នកលេងកីឡាកាយ៉ាក់ ការក្រឡាបដោយចេតនា និងការវិលត្រឡប់ឡើងវិញ គឺជាជំនាញចាំបាច់ដែលត្រូវហាត់សមជាប្រចាំ។ តាមរូបភាពរបស់វិគីភីឌា ការហាត់សមតាំងទូកក្រឡាបឲ្យត្រង់វិញក៏ត្រូវបានធ្វើឡើងជាទៀងទាត់នៅតាមមណ្ឌលកីឡាទឹកផងដែរ។

ចំពោះនាវាធំវិញ ការតាំងឲ្យត្រង់វិញគឺជាប្រតិបត្តិការស្មុគស្មាញ ដែលត្រូវការក្រុមជំនាញ ឧបករណ៍ធ្ងន់ និងពេលវេលាច្រើន។ ទូកសង្គ្រោះ និងក្រុមជួយសង្គ្រោះ ដូចជាកងឆ្នេរសមុទ្រ មានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការជួយសង្គ្រោះមនុស្ស និងគ្រប់គ្រងស្ថានភាពបែបនេះ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ទូកឆ្លើយតបរបស់កងឆ្នេរសមុទ្រ ក្នុងបេសកកម្មសង្គ្រោះលើផ្លូវទឹក ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ការក្រឡាបនៅតែជាប្រធានបទសុវត្ថិភាពសំខាន់ក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវទឹកសម័យទំនើប ព្រោះមូលហេតុដូចជា ការរអិលផ្លាស់ទីនៃទំនិញ ការហូរចូលនៃទឹក និងលក្ខខណ្ឌរលកខ្យល់ នៅតែអាចកើតឡើងបានគ្រប់ពេល។

សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា និងក្នុងតំបន់អាស៊ាន ការយល់ដឹងអំពីបាតុភូតនេះមានសារៈប្រយោជន៍ផ្ទាល់ ព្រោះការធ្វើដំណើរតាមទូក និងសាឡុង ក៏ដូចជាការនេសាទ និងការដឹកជញ្ជូនតាមដងទន្លេមេគង្គ និងបឹងទន្លេសាប គឺជាផ្នែកមួយនៃជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនជាច្រើន។ ការយល់ដឹងអំពីស្ថិរភាពទូក ការចែកចាយទម្ងន់ និងការប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះអាកាសធាតុ អាចជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃគ្រោះថ្នាក់។

លើសពីនេះ កីឡាទឹក ដូចជាការបើកសំពៅ និងកាយ៉ាក់ ត្រូវការជំនាញសង្គ្រោះខ្លួន និងការតាំងទូកឲ្យត្រង់វិញ ដែលជាមូលដ្ឋានសុវត្ថិភាពសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវទឹកគ្រប់រូប។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ឥណ្ឌូនេស៊ីរកឃើញសាកសព ៣ នាក់ ចាប់ផ្តើមតម្កល់កប៉ាល់លិចនៅសមុទ្រជ្វាឡើងវិញ

អាជ្ញាធរឥណ្ឌូនេស៊ីបានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការតម្កល់កប៉ាល់ដែលលិចក្នុងសមុទ្រជ្វាឱ្យត្រង់ឡើងវិញ បន្ទាប់ពីរកឃើញសាកសព ៣ នាក់បន្ថែម ខណៈមនុស្សជាង ១២០ នាក់នៅបាត់ខ្លួន។

5 sources · Channel News Asia, The Hindu, The Straits Times