ទិដ្ឋភាពទូទៅ

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ការប្រកួតកីឡា (tournament) គឺជាការប្រកួតប្រជែងមួយដែលមានអ្នកចូលរួមយ៉ាងតិចបីនាក់ ឬក្រុម នៅក្នុងវិស័យកីឡា ឬល្បែងណាមួយ។ ពាក្យនេះត្រូវបានប្រើប្រាស់ក្នុងន័យពីរផ្សេងគ្នា។ ទីមួយ វាសំដៅទៅលើការប្រកួតដែលមានការប្រកួតតូចៗជាច្រើន ដែលក្នុងមួយៗមានអ្នកចូលរួមមួយផ្នែក ហើយអ្នកឈ្នះសរុបត្រូវបានកំណត់ដោយផ្អែកលើលទ្ធផលរួមនៃការប្រកួតទាំងនោះ។ ទីពីរ វាសំដៅទៅលើការប្រកួតមួយ ឬច្រើនដែលធ្វើឡើងនៅទីតាំងតែមួយ និងក្នុងរយៈពេលខ្លី។

ការប្រកួតកីឡាមានវត្តមាននៅក្នុងស្ទើរតែគ្រប់ប្រភេទកីឡា ចាប់តាំងពីកីឡាជាលក្ខណៈក្រុមដូចជា បាល់ទាត់ បាល់បោះ បាល់ទះ រហូតដល់កីឡាបុគ្គលដូចជា វាយកូនហ្គោល ប្រដាល់ និងអត្តពលកម្មជាដើម។ លក្ខណៈពិសេសនៃការប្រកួតទាំងនេះគឺការប្រកួតប្រជែងជាដំណាក់កាល ដែលធ្វើឱ្យមានការទាក់ទាញខ្ពស់សម្រាប់អ្នកទស្សនា ក្រុមហ៊ុនឧបត្ថម្ភ និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។

ប្រភេទ និងរចនាសម្ព័ន្ធ

ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ការប្រកួតកីឡាជាធម្មតាមានរចនាសម្ព័ន្ធមួយដែលកំណត់របៀបប្រកួត និងវិធីកំណត់អ្នកឈ្នះ។ រចនាសម្ព័ន្ធទាំងនេះអាចបែងចែកជាប្រភេទសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖

• Round-robin (ប្រកួតជួបគ្រប់គ្នា)៖ ក្នុងទម្រង់នេះ អ្នកចូលរួមនីមួយៗត្រូវប្រកួតជាមួយអ្នកដទៃទាំងអស់។ អ្នកឈ្នះត្រូវបានកំណត់ដោយពិន្ទុសរុបពីការប្រកួតទាំងនោះ។ រូបភាពខាងលើបង្ហាញពីការប្រកួត Round-robin ដែលមាន ១០ ក្រុម ហើយក្រុមនីមួយៗត្រូវប្រកួត ៩ ដង សរុបទាំងអស់ ៤៥ ប្រកួត។ ប្រព័ន្ធនេះធានាថាក្រុមនីមួយៗមានឱកាសស្មើគ្នា ហើយជៀសវាងការជម្រុះមុនអាយុ។
• Single-elimination (ជម្រុះតែមួយដង)៖ អ្នកចាញ់ក្នុងការប្រកួតនីមួយៗត្រូវបានដកចេញភ្លាមៗ ហើយអ្នកឈ្នះបន្តទៅជុំបន្ទាប់ រហូតដល់វគ្គផ្តាច់ព្រាត់។ ទម្រង់នេះពេញនិយមក្នុងការប្រកួតដូចជា បាល់ទាត់ World Cup វគ្គជម្រុះ ឬ កីឡាប្រយុទ្ធ។
• Double-elimination៖ អ្នកចាញ់មួយលើកអាចបន្តប្រកួតបានរហូតដល់ចាញ់លើកទីពីរ។ ប្រព័ន្ធនេះផ្តល់ឱកាសទីពីរនិងកាត់បន្ថយភាពចៃដន្យ។
• ការប្រកួតនៅទីតាំងតែមួយ៖ យោងតាមន័យទីពីររបស់ Wikipedia ការប្រកួតអាចជាព្រឹត្តិការណ៍ធំមួយដែលមានការប្រកួតច្រើនប្រភេទធ្វើឡើងក្នុងកំឡុងពេលខ្លី ដូចជា កីឡាអូឡាំពិក ឬ ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាស៊ីហ្គេមជាដើម។ នៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍បែបនេះ ការប្រកួតកីឡាបុគ្គលផ្សេងៗត្រូវបានរៀបចំរួមគ្នា ហើយអ្នកឈ្នះត្រូវបានកំណត់ក្នុងប្រភេទនីមួយៗ។

ការជ្រើសរើសរចនាសម្ព័ន្ធប្រកួតអាស្រ័យលើចំនួនអ្នកចូលរួម ពេលវេលា និងគោលបំណងនៃការប្រកួត។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

យោងតាម Wikipedia ប្រវត្តិនៃការប្រកួតកីឡាអាចតាមដានបានរហូតដល់សម័យបុរាណ។ កីឡាអូឡាំពិកនៅប្រទេសក្រិកសម័យបុរាណ គឺជាឧទាហរណ៍ដំបូងមួយនៃការប្រកួតកីឡាដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធ ដោយមានការប្រកួតជាច្រើនប្រភេទ និងមានអ្នកចូលរួមមកពីតំបន់ផ្សេងៗ។ ពាក្យថា «tournament» នៅក្នុងភាសាអង់គ្លេសមានដើមកំណើតពីភាសាបារាំងសម័យកណ្តាល «torneiement» ដែលសំដៅលើការប្រកួតប្រជែងរវាងពួកទាហានក្នុងសម័យសង្គ្រាម ហើយក្រោយមកបានវិវត្តទៅជាការប្រកួតកីឡានាសម័យទំនើប។

នៅសតវត្សរ៍ទី១៩ និងទី២០ ការប្រកួតកីឡាបានរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំង ជាមួយនឹងការកកើតក្លឹបកីឡា សមាគម និងការប្រកួតអន្តរជាតិដូចជា FIFA World Cup ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ១៩៣០ និងកីឡាអូឡាំពិកទំនើបដែលបានបង្កើតឡើងវិញនៅឆ្នាំ ១៨៩៦។ ការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងការដឹកជញ្ជូនទំនើបបានជំរុញឱ្យការប្រកួតកីឡាក្លាយជាព្រឹត្តិការណ៍អន្តរជាតិដ៏ធំ។ តាម Wikipedia ការប្រកួតកីឡាបានក្លាយជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃវប្បធម៌ និងសេដ្ឋកិច្ចសកល។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ការប្រកួតកីឡាមានឥទ្ធិពលយ៉ាងធំធេងទៅលើសេដ្ឋកិច្ច ជាពិសេសតាមរយៈទេសចរណ៍ ការលក់សំបុត្រ ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម កម្មសិទ្ធិបញ្ញា និងសិទ្ធិផ្សាយបន្តផ្ទាល់។ យោងតាម Wikipedia ព្រឹត្តិការណ៍ធំៗដូចជា កីឡាអូឡាំពិក ឬ FIFA World Cup អាចបង្កើតប្រាក់ចំណូលរាប់ពាន់លានដុល្លារ និងបង្កើតការងារជាច្រើននៅក្នុងប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះ។ ការរៀបចំការប្រកួតនានាក៏ជំរុញឱ្យមានការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការទាក់ទាញការវិនិយោគផងដែរ។

ផ្នែកវប្បធម៌វិញ ការប្រកួតកីឡាជាញឹកញាប់ជួយពង្រឹងស្មារតីជាតិ សាមគ្គីភាព និងមោទនភាពជាតិ។ អ្នកគាំទ្របង្កើតសហគមន៍ជុំវិញកីឡា ហើយកីឡាករល្បីៗត្រូវបានគោរពដូចជាវីរបុរស។ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ការប្រកួតបាល់ទាត់ក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ខ្ពស់ ហើយការប្រកួតដូចជា AFF Cup ឬ SEA Games តែងតែទាក់ទាញទស្សនិកជនយ៉ាងច្រើន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

នៅសម័យបច្ចុប្បន្ន ការប្រកួតកីឡានៅតែជាចំណុចកណ្តាលនៃពិភពកីឡា។ អ្នកអាន KhmerPulse អាចរកឃើញព័ត៌មានថ្មីៗអំពីការប្រកួតកីឡាផ្សេងៗ ដូចជា ការប្រកួតបាល់ទាត់ AFF Cup ការប្រកួត SEA Games ឬ ការប្រកួតជម្រុះ Olympic ដែលមានការចូលរួមពីកីឡាករខ្មែរ និងទទួលបានការតាមដានយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ពីសាធារណជន។

សារព័ត៌មានអន្តរជាតិដូចជា BBC តែងរាយការណ៍អំពីព្រឹត្តិការណ៍កីឡាសំខាន់ៗ ចំណែក KhmerPulse ធ្វើការសំយោគព័ត៌មានទាំងនេះមកជាភាសាខ្មែរសម្រាប់ទស្សនិកជនក្នុងស្រុក និងនៅក្រៅប្រទេស។ ជាមួយនឹងការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា អ្នកគាំទ្រអាចតាមដានការប្រកួតតាមអនឡាញ និងចូលរួមក្នុងការពិភាក្សាតាមបណ្តាញសង្គមនានា។ ការវិភាគទិន្នន័យកីឡា និងការភ្នាល់កីឡាស្របច្បាប់ក៏បានក្លាយជាផ្នែកមួយដ៏ធំនៃបទពិសោធន៍ទស្សនាផងដែរ។

យោងតាម Wikipedia ការប្រកួតកីឡានឹងបន្តមានការវិវត្តទៅមុខ ដោយសារតែការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌ សេដ្ឋកិច្ច និងបច្ចេកវិទ្យា ហើយនឹងបន្តជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការបង្រួបបង្រួមមនុស្សជាតិតាមរយៈកីឡា។