សង្គ្រាមតារា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា សង្គ្រាមតារា (Star Wars) គឺជាសិទ្ធិផលប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបង្កើតឡើងដោយលោកចច លូកាស (George Lucas)។ ខ្សែភាពយន្តដំបូងដែលមានចំណងជើងថា "Star Wars" (ក្រោយមកដាក់ចំណងជើងរងថា Episode IV – A New Hope) បានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី ២៥ ឧសភា ១៩៧៧។ ខ្សែភាពយន្តនេះបានក្លាយជាបាតុភូតវប្បធម៌ទូទាំងពិភពលោកយ៉ាងឆាប់រហ័ស ហើយបានផ្លាស់ប្តូរវិជ្ជាជីវៈផលិតកម្មភាពយន្តជាមួយនឹងបច្ចេកវិទ្យាពិសេសថ្មីៗ និងប្រព័ន្ធសំឡេងដ៏ទំនើប។

សង្គ្រាមតារាជារឿងនិទានលំហអវកាស (space opera) ដែលនិទានអំពីការតស៊ូរវាងកម្លាំងនៃពន្លឺនិងភាពងងឹតនៅក្នុងកាឡាក់ស៊ីឆ្ងាយមួយ។ តាមវិគីភីឌា សិទ្ធិផលនេះបានពង្រីកខ្លួនទៅជាខ្សែភាពយន្តជាច្រើន រឿងភាគទូរទស្សន៍ ហ្គេមវីដេអូ ប្រលោមលោក សៀវភៅកំប្លែង និងតំបន់កម្សាន្តក្នុងសួនកម្សាន្ត។ វាត្រូវបានចាត់ទុកថាជាសិទ្ធិផលមួយដែលរកចំណូលបានច្រើនបំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដោយមានប្រាក់ចំណូលសរុបជាង ៧០ ពាន់លានដុល្លារគិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២៣។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ពិភពនិមិត្តនៃសង្គ្រាមតារាស្ថិតនៅក្នុងកាឡាក់ស៊ីឆ្ងាយមួយ ដែលមានភពចម្រុះជាច្រើន ដូចជា តាទូអ៊ីន (Tatooine) ជាភពវាលខ្សាច់, ហុត (Hoth) ជាភពទឹកកក, អេនឌ័រ (Endor) ជាភពព្រៃក្រាស់, និងកូរូស្កង់ (Coruscant) ជាភពទីក្រុងគ្របដណ្តប់ដោយអគារខ្ពស់ៗ។ ភពទាំងនេះគឺជាទីតាំងនៃព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗក្នុងសាច់រឿង។

ប្រជាជនក្នុងសាកលលោកនេះរួមមានមនុស្ស និងសត្វចម្លែកដែលមានភាពវៃឆ្លាតជាច្រើនប្រភេទ។ កម្លាំង (The Force) គឺជាថាមពលអាថ៌កំបាំងដែលផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹងសត្វមានជីវិតទាំងអស់ ហើយអាចត្រូវបានប្រើដោយអ្នកដែលងាយនឹងវា។ តួអង្គសំខាន់ៗរួមមាន លូក ស្កាយវ៉កឃើរ (Luke Skywalker) ជាអ្នកជេឌី (Jedi), ដាត វ៉េឌឺ (Darth Vader) ជាស្តេចស៊ីត (Sith Lord), ព្រះនាងឡេយ៉ា (Princess Leia) ជាមេដឹកនាំក្រុមឧទ្ទាម, និងហាន សូឡូ (Han Solo) ជាអ្នករត់ពន្ធ។ តួអង្គផ្សេងទៀតដូចជា ម៉ាស្ទ័រ យ៉ូដា (Master Yoda) និងអូប៊ី-វ៉ាន់ កេណូប៊ី (Obi-Wan Kenobi) ក៏មានសារៈសំខាន់ផងដែរ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា សង្គ្រាមតារាបានចាប់ផ្តើមជាមួយខ្សែភាពយន្តត្រីភាគដើម (original trilogy) ដែលផលិតដោយលោកចច លូកាស។ ភាគទី៤ "A New Hope" (១៩៧៧) បានទទួលជោគជ័យយ៉ាងខ្លាំង ដោយទទួលបានទាំងការសរសើរពីអ្នករិះគន់ និងប្រាក់ចំណូលយ៉ាងច្រើនពីការលក់សំបុត្រ។ បន្តមកទៀត ភាគទី៥ "The Empire Strikes Back" (១៩៨០) និងភាគទី៦ "Return of the Jedi" (១៩៨៣) បានបញ្ចប់និទានដំបូង ហើយបានពង្រឹងមូលដ្ឋានអ្នកគាំទ្រយ៉ាងរឹងមាំ។

បន្ទាប់ពីស្ងប់ស្ងាត់អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ និងការពង្រីកសាកលលោកតាមរយៈសៀវភៅនិងហ្គេម លោកលូកាសបានចាប់ផ្តើមផលិតត្រីភាគមុន (prequel trilogy) ដែលរៀបរាប់ពីដើមកំណើតរបស់ដាត វ៉េឌឺ។ ខ្សែភាពយន្តទាំងនេះរួមមានភាគទី១–៣ ដែលចេញផ្សាយនៅឆ្នាំ ១៩៩៩ ២០០២ និង ២០០៥។ ពួកគេទទួលបានការឆ្លើយតបចម្រុះ ប៉ុន្តែនៅតែរកចំណូលបានខ្ពស់ និងបានពង្រីកសាកលវប្បធម៌របស់សង្គ្រាមតារា។

ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩០ នៅពេលដែលមិនមានខ្សែភាពយន្តថ្មី លោកធីម៉ូធី ហ្សាន (Timothy Zahn) បានសរសេរសៀវភៅ Thrawn trilogy ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការធ្វើឱ្យសង្គ្រាមតារារស់ឡើងវិញ។ នៅឆ្នាំ ២០១២ ក្រុមហ៊ុន Walt Disney បានទិញ Lucasfilm ក្នុងតម្លៃ ៤.០៥ ពាន់លានដុល្លារ ហើយបានប្រកាសផលិតត្រីភាគបន្ត (sequel trilogy) និងខ្សែភាពយន្តឯករាជ។ ត្រីភាគបន្តបានណែនាំតួអង្គថ្មីដូចជា រេយ (Rey) ដែលសម្តែងដោយ ដាយស៊ី រីដលី (Daisy Ridley) ហើយបានទាក់ទាញអ្នកទស្សនាជំនាន់ថ្មី។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

សង្គ្រាមតារាមិនគ្រាន់តែជាខ្សែភាពយន្តនោះទេ តែថែមទាំងជាកម្លាំងសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំមួយផងដែរ។ តាមវិគីភីឌា លោកចច លូកាសបានរក្សាសិទ្ធិលើការលក់ទំនិញពាក់ព័ន្ធ ដែលជាការសម្រេចចិត្តដ៏ឆ្លាតវៃ ធ្វើឱ្យគាត់ក្លាយជាមហាសេដ្ឋី។ ទំនិញដូចជា រូបចម្លាក់សកម្មភាព (action figures) ឈុត Lego Star Wars សម្លៀកបំពាក់ និងគ្រឿងបន្លាស់ជាច្រើនបានបង្កើតប្រាក់ចំណូលរាប់ពាន់លានដុល្លារ។ សួនកម្សាន្ត "Star Wars: Galaxy's Edge" ដែលបើកនៅ Disneyland និង Walt Disney World ក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ បានទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់។

ផ្នែកវប្បធម៌ យោងតាមវិគីភីឌា សង្គ្រាមតារាបានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងទៅលើវិស័យភាពយន្ត និងសិល្បៈទូទាំងពិភពលោក។ បច្ចេកវិទ្យាពិសេសដែលបង្កើតដោយក្រុមហ៊ុន Industrial Light & Magic (ILM) ត្រូវបានប្រើប្រាស់ក្នុងខ្សែភាពយន្តជាច្រើនទៀត។ តន្ត្រីបទភ្លេងដែលនិពន្ធដោយលោកចន វីលៀម (John Williams) បានក្លាយជានិមិត្តសញ្ញាមួយនៃវប្បធម៌ប្រជាប្រិយ។ ព្រឹត្តិការណ៍ Star Wars Celebration ដែលប្រារព្ធឡើងរៀងរាល់ពីរបីឆ្នាំម្តង បានប្រមូលផ្តុំអ្នកគាំទ្ររាប់ពាន់នាក់មកពីទូទាំងពិភពលោក។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា សង្គ្រាមតារានៅតែជាសិទ្ធិផលដ៏សកម្មរហូតដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន។ បន្ទាប់ពីភាពយន្ត "The Rise of Skywalker" (២០១៩) ក្រុមហ៊ុន Lucasfilm បានផ្តោតលើការផលិតរឿងភាគទូរទស្សន៍សម្រាប់ Disney+។ រឿងភាគ "The Mandalorian" ដែលចាក់ផ្សាយលើកដំបូងនៅឆ្នាំ ២០១៩ បានទទួលការពេញនិយមយ៉ាងខ្លាំង ហើយបានបង្កើតតួអង្គ "The Child" (Baby Yoda) ដែលល្បីពេញសកលលោក។ រឿងភាគផ្សេងៗដូចជា "Andor" "Ahsoka" និង "Obi-Wan Kenobi" ក៏បានចាក់ផ្សាយផងដែរ។

នៅប្រទេសកម្ពុជា សង្គ្រាមតារាមានអ្នកគាំទ្រជាច្រើន ហើយខ្សែភាពយន្តថ្មីៗត្រូវបានចាក់បញ្ចាំងនៅរោងកុនក្នុងស្រុក។ ព្រឹត្តិការណ៍របស់អ្នកគាំទ្រដូចជាការដង្ហែរក្បួន (cosplay) ក៏ត្រូវបានរៀបចំឡើងម្តងម្កាលផងដែរ។ ជាមួយនឹងគម្រោងថ្មីៗជាច្រើនកំពុងស្ថិតក្នុងការអភិវឌ្ឍ សង្គ្រាមតារានឹងបន្តដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងវិស័យកម្សាន្តពិភពលោកនៅឆ្នាំបន្តបន្ទាប់។