ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ខេត្តស្វាយរៀង គឺជាខេត្តមួយនៅភាគអាគ្នេយ៍នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌាភាសាអង់គ្លេស ឈ្មោះ "ស្វាយរៀង" ប្រែថា "ជួរដើមស្វាយ" ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីលក្ខណៈកសិកម្មប្រពៃណីនៃតំបន់។ ខេត្តនេះលាតសន្ធឹងចូលទៅក្នុងទឹកដីវៀតណាម ឬដែនដីកម្ពុជាក្រោម ដែលព័ទ្ធជុំវិញខេត្តនៅទិសខាងជើង ខាងកើត និងខាងត្បូង។ នៅខាងលិច ខេត្តមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងខេត្តព្រៃវែង ដែលជាខេត្តខ្មែរតែមួយគត់ដែលជាប់ព្រំដែន។ ទីរួមខេត្តស្ថិតនៅក្រុងស្វាយរៀង រីឯទីក្រុងធំជាងគេគឺបាវិត ដែលជាច្រកព្រំដែនអន្តរជាតិដ៏សំខាន់រវាងកម្ពុជា និងវៀតណាម។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ខេត្តស្វាយរៀង មានផ្ទៃដីសរុបប្រមាណ ២,៩៦៦ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ហើយស្ថិតនៅក្នុងភូមិភាគអាគ្នេយ៍ ដែលជាផ្នែកមួយនៃវាលទំនាបលិចទឹកនៃទន្លេមេគង្គ តាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា។ ខេត្តនេះត្រូវបានបែងចែករដ្ឋបាលជា ៧ ស្រុក ដែលរួមមាន ៨០ ឃុំ និងភូមិចំនួន ៦៩០។ តាមជំរឿនប្រជាជនឆ្នាំ ២០១៩ ខេត្តស្វាយរៀងមានប្រជាជនសរុបប្រមាណ ៥២៥,៤៩៧ នាក់ ដែលប្រជាជនភាគច្រើននិយាយភាសាខ្មែរ។ លក្ខណៈភូមិសាស្ត្រពិសេសរបស់ខេត្ត គឺការឡោមព័ទ្ធដោយព្រំដែនវៀតណាម ដែលនាំឱ្យខេត្តមានទំនាក់ទំនងជាប់គ្នាយ៉ាងខ្លាំងជាមួយប្រទេសជិតខាងខាងសេដ្ឋកិច្ចនិងវប្បធម៌។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

យោងតាមវិគីភីឌា តំបន់នេះធ្លាប់ជាផ្នែកនៃចក្រភពខ្មែរបុរាណ និងជាដែនដីនៃកម្ពុជាក្រោម (ទឹកដីខ្មែរនៅភាគខាងត្បូង) ដែលត្រូវបានវៀតណាមដាក់បញ្ចូលជាបណ្តើរៗក្នុងអំឡុងសតវត្សទី ១៧ ដល់ ១៩។ ក្នុងសម័យអាណានិគមបារាំង ខេត្តស្វាយរៀងត្រូវបានបង្កើតជាខេត្តរដ្ឋបាលដាច់ដោយឡែកនៅដើមសតវត្សទី ២០។ ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិលកម្ពុជា ខេត្តនេះបានក្លាយជាសមរភូមិប្រយុទ្ធដ៏ក្តៅគគុក ហើយត្រូវបានគេចាត់ទុកជាទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់កងកម្លាំងវៀតណាមនិងខ្មែរក្រហម។ តាមរយៈឯកសារវិគីភីឌា ខេត្តនេះជាទីតាំងនៃការវាយលុកដ៏ធំរបស់យួននៅឆ្នាំ ១៩៧០ ដែលជាផ្នែកនៃជម្លោះឥណ្ឌូចិន។ បន្ទាប់ពីឆ្នាំ ១៩៧៥ ខេត្តស្វាយរៀងបានធ្លាក់ក្រោមរបបខ្មែរក្រហមរហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៧៩ ហើយបន្តមានការអភិវឌ្ឍបន្តិចម្តងៗ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

តាមព័ត៌មានពីវិគីភីឌា សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខេត្តស្វាយរៀងពឹងផ្អែកលើវិស័យកសិកម្មជាចម្បង រួមមានការដាំស្រូវ និងនេសាទត្រី។ លើសពីនេះ វត្តមាននៃច្រកព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត បានជំរុញឱ្យខេត្តក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មឆ្លងដែនដ៏សំខាន់រវាងកម្ពុជា និងវៀតណាម។ មានកាស៊ីណូ និងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសជាច្រើន ដែលទាក់ទាញវិនិយោគិន និងភ្ញៀវទេសចរ។ ចំពោះវប្បធម៌ ខេត្តស្វាយរៀងសម្បូរដោយវត្តអារាម និងពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិដូចនឹងតំបន់ផ្សេងទៀតក្នុងប្រទេស។ វិគីភីឌាក៏បានកត់សម្គាល់ផងដែរថា វិស័យសេដ្ឋកិច្ចខេត្តកំពុងផ្លាស់ប្តូរពីកសិកម្មបែបបុរាណ ទៅកាន់ពាណិជ្ជកម្មនិងសេវាកម្ម ដោយសារកំណើននៃការឆ្លងព្រំដែន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ច្រកព្រំដែនបាវិត គឺជាច្រកដ៏មមាញឹកបំផុតមួយនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ហើយដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងពាណិជ្ជកម្ម និងការតភ្ជាប់ដឹកជញ្ជូន តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា។ ខេត្តស្វាយរៀង ត្រូវបានគេចាត់ទុកជាផ្នែកនៃច្រករបៀងសេដ្ឋកិច្ចមហាអនុតំបន់ទន្លេមេគង្គ (GMS) ដែលលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍតំបន់ និងការធ្វើសមាហរណកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ នាពេលថ្មីៗនេះ បញ្ហាព្រំដែននិងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ចនៅតែជាប្រធានបទក្តៅគគុកសម្រាប់ប្រជាជនខ្មែរ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជាក្រោម និងផលប្រយោជន៍ពីការអភិវឌ្ឍតំបន់ព្រំដែន ដូចដែលបានលើកឡើងក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអន្តរជាតិ។