ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌ គឺជាឧស្សាហកម្មដែលផ្តោតលើការរចនា ការផលិត និងការចែកចាយវាយនភណ្ឌ រួមមានអំបោះ ក្រណាត់ និងសម្លៀកបំពាក់។ ឧស្សាហកម្មនេះមានដើមកំណើតតាំងពីបុរាណកាល ដោយដំបូងឡើយជាសិប្បកម្មក្នុងគ្រួសារ រួចបានវិវត្តទៅជាផលិតកម្មទ្រង់ទ្រាយធំដោយប្រើគ្រឿងចក្រទំនើប។ វាគឺជាឧស្សាហកម្មមួយដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជ្រាលជ្រៅជាមួយជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់មនុស្ស តាមរយៈសម្លៀកបំពាក់ និងវាយនភណ្ឌប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះ ហើយជាក្បាលម៉ាស៊ីនសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ក្នុងពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌសព្វថ្ងៃមានមជ្ឈមណ្ឌលផលិតសំខាន់ៗនៅតំបន់អាស៊ី ដូចជា ចិន ឥណ្ឌា បង់ក្លាដេស វៀតណាម និងកម្ពុជា។ កម្លាំងពលកម្មក្នុងឧស្សាហកម្មនេះភាគច្រើនជាស្ត្រី ដែលមានចំនួនរាប់លាននាក់នៅទូទាំងពិភពលោក។ នៅក្នុងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ រោងចក្រកាត់ដេរបានផ្តល់ការងារយ៉ាងច្រើន ប៉ុន្តែក៏ប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាសិទ្ធិការងារ ប្រាក់ឈ្នួលទាប និងលក្ខខណ្ឌការងារមិនសមស្របផងដែរ។ នៅកម្ពុជា វិស័យនេះបានក្លាយជាកម្លាំងចលករដ៏សំខាន់សម្រាប់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌមានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ ចាប់ពីសម័យបុរាណដែលមនុស្សបានប្រើប្រាស់សរសៃធម្មជាតិដូចជា កប្បាស រោមចៀម សូត្រ និងសរសៃរុក្ខជាតិ ដើម្បីត្បាញជាក្រណាត់សម្រាប់ប្រើប្រាស់។ នៅតាមអរិយធម៌បុរាណដូចជានៅអេហ្ស៊ីប ចិន និងឥណ្ឌា ការផលិតវាយនភណ្ឌបានរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំងដោយប្រើក្បាច់ដោយដៃ។ អស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំ វាយនភណ្ឌត្រូវបានផលិតក្នុងកុលសម្ព័ន្ធ និងគ្រួសារ ហើយបានក្លាយជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃវប្បធម៌ និងពាណិជ្ជកម្ម។

បន្ទាប់មក បដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មនៅចក្រភពអង់គ្លេសក្នុងសតវត្សទី ១៨ បានផ្លាស់ប្តូរទាំងស្រុងនូវវិធីសាស្ត្រផលិតវាយនភណ្ឌ។ តាមវិគីភីឌា ការបង្កើតគ្រឿងចក្រដូចជាម៉ាស៊ីន Spinning Jenny ម៉ាស៊ីន Water Frame និងម៉ាស៊ីន Power Loom បានធ្វើឱ្យផលិតកម្មកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងកាត់បន្ថយថ្លៃដើម។ រោងចក្រធំៗត្រូវបានសាងសង់ ហើយមនុស្សជាច្រើនបានធ្វើចំណាកស្រុកពីជនបទទៅកាន់ទីក្រុងដើម្បីធ្វើការនៅក្នុងរោងចក្រ ដែលនាំឱ្យមានបញ្ហាសង្គមដូចជាការងារកុមារ និងលក្ខខណ្ឌការងារដ៏អាក្រក់។ ក្រោយមក ច្បាប់ការពារកម្មករ និងចលនាសិទ្ធិការងារបានផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពនេះ។

ក្នុងសតវត្សទី ២០ ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌបានរីករាលដាលទៅកាន់តំបន់អាស៊ី ដែលមានតម្លៃពលកម្មទាបជាង។ ប្រទេសជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង និងតៃវ៉ាន់ បានក្លាយជាអ្នកផលិតសំខាន់ដំបូង បន្ទាប់មកចិន និងឥណ្ឌា។ វិគីភីឌា បានកត់សម្គាល់ថា កិច្ចព្រមព្រៀងពហុសរសៃ (Multi-Fibre Arrangement) ដែលបានកំណត់កូតានាំចេញ បានដួលរលំនៅឆ្នាំ ២០០៥ ហើយបង្កើនការប្រកួតប្រជែងរវាងប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍។ កត្តានេះបានជំរុញឱ្យមានការផ្ទេរការបញ្ជាទិញពីចិនទៅកាន់ទីផ្សារដែលមានប្រាក់ឈ្នួលទាបជាង ដូចជាបង់ក្លាដេស កម្ពុជា និងវៀតណាម ដែលបានពង្រីកវិស័យកាត់ដេរយ៉ាងឆាប់រហ័ស។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

វិគីភីឌា បានរាយការណ៍ថា ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌគឺជាក្បាលម៉ាស៊ីនសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ជាច្រើន។ នៅកម្ពុជា ការនាំចេញសម្លៀកបំពាក់មានចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការនាំចេញសរុប ដែលផ្តល់ការងារដល់កម្មករភាគច្រើនជាស្ត្រី។ វិស័យនេះបានជួយកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ បង្កើនប្រាក់ចំណូលគ្រួសារ និងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។

ទោះជាយ៉ាងណា ឧស្សាហកម្មនេះក៏ប្រឈមនឹងបញ្ហាផ្សេងៗ ដូចជា ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា ការប្រកួតប្រជែងអន្តរជាតិ និងការបាត់បង់ការបញ្ជាទិញទៅកាន់ទីផ្សារដែលមានតម្លៃពលកម្មទាបជាង។ តាមទស្សនៈវប្បធម៌ វាយនភណ្ឌមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជ្រាលជ្រៅជាមួយប្រពៃណី និងអត្តសញ្ញាណជាតិ។ នៅកម្ពុជា សិប្បកម្មត្បាញសូត្រមានតាំងពីសម័យអង្គរ ហើយសំពត់ហូល ផាមួង និងឡាំង តំណាងឱ្យកេរ្តិ៍ដំណែលវប្បធម៌ដ៏មានតម្លៃ។

ក្នុងទីផ្សារពិភពលោក ម៉ូដរហ័ស (fast fashion) បានបង្កើនល្បឿននៃការផលិត និងការប្រើប្រាស់ ប៉ុន្តែក៏បង្កើនកាកសំណល់វាយនភណ្ឌ និងផលប៉ះពាល់បរិស្ថានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ វិគីភីឌា បានរាយការណ៍ថា អ្នកប្រើប្រាស់កំពុងផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបទបន្តិចម្តងៗទៅរកម៉ូដប្រកបដោយនិរន្តរភាព ដោយប្រើសម្ភារៈដែលអាចកែច្នៃឡើងវិញ និងផលិតកម្មប្រកបដោយក្រមសីលធម៌។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន ឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌកំពុងស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យយ៉ាងតឹងរ៉ឹងពីសហគមន៍អន្តរជាតិ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងបរិស្ថាន និងសិទ្ធិកម្មករ។ យោងតាមវិគីភីឌា ការផលិតវាយនភណ្ឌប្រើប្រាស់ទឹកយ៉ាងច្រើន ហើយការបញ្ចេញសារធាតុគីមីពីការជ្រលក់ក្រណាត់បានបំពុលប្រភពទឹកក្នុងប្រទេសផលិតជាច្រើន រួមទាំងកម្ពុជាផងដែរ។ បញ្ហាការបំពុលទឹកដោយថ្នាំជ្រលក់ ដូចជា indigo ត្រូវបានគេសង្កេតឃើញនៅទីក្រុងភ្នំពេញតាំងពីឆ្នាំ ២០០៥ ហើយនៅតែជាប្រធានបទដែលត្រូវតាមដាន។

នៅកម្ពុជា រោងចក្រកាត់ដេរបានដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងសេដ្ឋកិច្ច ប៉ុន្តែបញ្ហាសុខភាពកម្មករ សុវត្ថិភាពការងារ និងសិទ្ធិសហជីព នៅតែជាកង្វល់។ បញ្ហាដូចជាការតវ៉ារបស់កម្មករដើម្បីសុំដំឡើងប្រាក់ឈ្នួល ការចរចាជាមួយម៉ាកយីហោអន្តរជាតិ និងការគំរាមកំហែងនៃការដកប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធ "Everything But Arms" (EBA) សុទ្ធតែជារឿងដែលអ្នកអាន KhmerPulse តាមដានជាប្រចាំ។

សម្រាប់សាធារណជនទូទៅ ឧស្សាហកម្មនេះមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងជិតស្និទ្ធ ព្រោះស្ទើរតែគ្រប់គ្រួសារកម្ពុជាមានសមាជិកដែលធ្វើការក្នុងវិស័យកាត់ដេរ។ ការតាមដាននិន្នាការដូចជា ស្វ័យប្រវត្តិកម្ម ការផ្លាស់ប្តូរខ្សែចង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងការទាមទារឱ្យមានតម្លាភាពក្នុងផលិតកម្ម គឺជារឿងសំខាន់សម្រាប់អនាគតសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេស។ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុក៏បានបង្ខំឱ្យឧស្សាហកម្មនេះស្វែងរកដំណោះស្រាយថ្មីៗ ដូចជាការប្រើប្រាស់សរសៃអំបោះសរីរាង្គ និងការកាត់បន្ថយកាកសំណល់។