ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា លោក ថាក់ស៊ីន ជីនវ៉ាត្រា ជាអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីទី២៣ របស់ប្រទេសថៃ ដែលបានកាន់តំណែងពីឆ្នាំ២០០១ រហូតដល់ការផ្តួលរំលំរបស់លោកក្នុងរដ្ឋប្រហារយោធានៅឆ្នាំ២០០៦។ លោកក៏ជាអ្នកជំនួញ អតីតមន្ត្រីប៉ូលីស និងបានក្លាយជាពលរដ្ឋនៃប្រទេសម៉ុងតេណេហ្គ្រោតាំងពីឆ្នាំ២០០៩ផងដែរ។ លោកជាស្ថាបនិកគណបក្សថៃរក្សថៃ ដែលក្រោយមកវិវត្តទៅជាគណបក្សភឿថៃ ហើយបានអនុវត្តគោលនយោបាយប្រជាភិថុត ដែលជះឥទ្ធិពលយ៉ាងជ្រាលជ្រៅលើនយោបាយថៃរហូតមកទល់បច្ចុប្បន្ន។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា លោកថាក់ស៊ីនកើតនៅថ្ងៃទី ២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៤៩ នៅខេត្តឈៀងម៉ៃ ភាគខាងជើងប្រទេសថៃ។ លោកមានដើមកំណើតជាជនជាតិចិនហាក់កា ហើយបានទទួលការអប់រំថ្នាក់បណ្ឌិតផ្នែកយុត្តិធម៌ព្រហ្មទណ្ឌពីសាកលវិទ្យាល័យ Sam Houston State ក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក។ លោកចាប់ផ្តើមអាជីពជាមន្ត្រីប៉ូលីស រហូតដល់ថ្នាក់វរសេនីយ៍ទោ មុននឹងប្តូរទៅបង្កើតក្រុមហ៊ុនទូរគមនាគមន៍ Shin Corporation និងក្លាយជាមហាសេដ្ឋីធំបំផុតនៅថៃ។ នៅឆ្នាំ១៩៩៨ លោកបានបង្កើតគណបក្សថៃរក្សថៃ ហើយឈ្នះការបោះឆ្នោតជានាយករដ្ឋមន្ត្រីក្នុងឆ្នាំ២០០១។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងអាណត្តិដំបូង តាមវិគីភីឌា លោកបានដាក់ចេញគោលនយោបាយ «ថាក់ស៊ីណូម៉ិច» រួមមានគម្រោងសុខភាព ៣០ បាត មូលនិធិភូមិ និងយុទ្ធនាការប្រឆាំងគ្រឿងញៀនដែលបង្កឲ្យមានការស្លាប់ក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការជាង ២ ៥០០ នាក់។ គោលនយោបាយទាំងនេះបានជួយអ្នកក្រីក្រ ប៉ុន្តែក៏បានបង្កការរិះគន់ពីការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស និងអំពើពុករលួយ។ នៅឆ្នាំ២០០៥ ក្រុមគ្រួសារលោកបានលក់ភាគហ៊ុន Shin Corp ទៅឲ្យ Temasek Holdings នៃសិង្ហបុរីដោយគេចពន្ធ បណ្តាលឲ្យមានមហាបាតុកម្មដោយក្រុមសម្ព័ន្ធប្រជាជនដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ (អាវលឿង)។

នៅថ្ងៃទី ១៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០០៦ ខណៈលោកកំពុងចូលរួមមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិនៅញូវយ៉ក យោធាថៃបានធ្វើរដ្ឋប្រហារផ្តួលរំលំលោក។ លោកបានរស់នៅនិរទេសនៅចក្រភពអង់គ្លេស និងឌូបៃ។ នៅឆ្នាំ២០០៨ តុលាការកំពូលថៃបានផ្តន្ទាទោសលោកឲ្យជាប់ពន្ធនាគារ ២ ឆ្នាំ ពីបទរំលោភផលប្រយោជន៍ ហើយមានការដកហូតទ្រព្យសម្បត្តិរាប់ពាន់លានដុល្លារ។ ឥទ្ធិពលនយោបាយរបស់លោកនៅបន្តតាមរយៈប្អូនស្រី លោកស្រី យីងឡាក់ ជីនវ៉ាត្រា ដែលបានក្លាយជានាយករដ្ឋមន្ត្រីស្រីដំបូងរបស់ថៃនៅឆ្នាំ២០១១ មុននឹងត្រូវបានទម្លាក់ដោយរដ្ឋប្រហារឆ្នាំ២០១៤។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា លោកថាក់ស៊ីនមានទំនាក់ទំនងពិសេសជាមួយប្រទេសកម្ពុជា។ កាលពីឆ្នាំ២០០៩ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន បានតែងតាំងលោកជាទីប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលបណ្តាលឲ្យមានវិបត្តិការទូតធ្ងន់ធ្ងរ។ រដ្ឋាភិបាលថៃដែលដឹកនាំដោយលោក អាប់ភីស៊ីត វិជ្ជាជីវ បានកោះហៅឯកអគ្គរាជទូតរបស់ខ្លួនពីកម្ពុជាមកវិញ ហើយកម្ពុជាបានបដិសេធមិនធ្វើបត្យាប័នលោក។ ក្រោយមក លោកបានធ្វើទស្សនកិច្ចផ្ទាល់ខ្លួនមកកម្ពុជាជាច្រើនលើក និងបន្តមានទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជា។

នៅថ្ងៃទី ២២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣ លោកបានធ្វើដំណើរត្រឡប់ទៅថៃវិញ បន្ទាប់ពីនិរទេសខ្លួនអស់ ១៥ ឆ្នាំ។ ការត្រឡប់នេះត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាផ្នែកនៃកិច្ចព្រមព្រៀងនយោបាយជាមួយយោធា ដើម្បីបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះដែលមានគណបក្សភឿថៃជាស្នូល។ លោកត្រូវបានតុលាការផ្តន្ទាទោសឲ្យជាប់ពន្ធនាគារ ៨ ឆ្នាំ ប៉ុន្តែក្រោយមកបានទទួលព្រះរាជានុញ្ញាតឲ្យកាត់បន្ថយមកត្រឹម ១ ឆ្នាំ ហើយត្រូវបានដោះលែងដោយមានលក្ខខណ្ឌនៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៤។ ស្ថានភាពនេះមានសក្តានុពលបង្កើតឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរតុល្យភាពនយោបាយក្នុងតំបន់ និងទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា-ថៃឡើងវិញ។