ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ការធ្វើទារុណកម្ម (Torture) គឺជាការបង្កការឈឺចាប់ធ្ងន់ធ្ងរ ឬការរងទុក្ខដោយចេតនាលើបុគ្គលម្នាក់ ដោយមូលហេតុដូចជា ការដាក់ទណ្ឌកម្ម ការស្រង់សេចក្តីសារភាព ការសួរចម្លើយដើម្បីព័ត៌មាន ឬការគំរាមភ័យដល់ភាគីទីបី ។ គំនូរប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ Francisco Goya ចំណងជើង "The custody of a criminal does not require torture" (ការឃុំឃាំងឧក្រិដ្ឋជនមិនតម្រូវឱ្យមានការធ្វើទារុណកម្មទេ) ដែលគូរនៅប្រហែលឆ្នាំ ១៨១២ បង្ហាញពីទស្សនៈមនុស្សធម៌ដែលប្រឆាំងនឹងការធ្វើទារុណកម្ម សូម្បីតែក្នុងបរិបទនៃការឃុំឃាំងក៏ដោយ ។ ទោះបីជាមានការហាមឃាត់ជាសកលដោយអនុសញ្ញាអន្តរជាតិ ក៏ការធ្វើទារុណកម្មនៅតែជាបញ្ហាមួយដែលកើតមានឡើងនៅទូទាំងពិភពលោក ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

វិមាន "Torture Never Again" នៅទីក្រុង Recife ប្រទេសប្រេស៊ីល ជានិមិត្តរូបនៃការចងចាំដល់ជនរងគ្រោះនៃការធ្វើទារុណកម្មក្នុងអំឡុងរបបផ្តាច់ការយោធាប្រេស៊ីល (១៩៦៤-១៩៨៥) ។ តាមរយៈរូបថតពី Wikipedia រូបចម្លាក់នេះពណ៌នាអំពីទម្រង់ដ៏ឃោរឃៅមួយនៃការធ្វើទារុណកម្ម គឺការព្យួរមនុស្សដោយចងជើងទៅនឹងដៃក្នុងឥរិយាបថ "pau de arara" ដែលជាវិធីសាស្ត្រមួយបានប្រើនៅអាមេរិកខាងត្បូង ។ ការធ្វើទារុណកម្មមិនត្រូវបានកំណត់ត្រឹមតំបន់មួយឡើយ វាកើតមានឡើងនៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ទាំងក្នុងបរិបទសង្គ្រាម ការឃុំឃាំង និងការបង្ក្រាបនយោបាយ ។ យោងតាមរូបថត Wikipedia មួយទៀត ការប្រើប្រាស់ឧស្ម័នបង្ហូរទឹកភ្នែកទៅលើក្រុមបាតុករក្នុងអំឡុងបាតុកម្មនៅហុងកុង (២០១៩-២០២០) ត្រូវបានចាត់ទុកដោយអ្នកខ្លះថាជាទម្រង់មួយនៃការធ្វើទារុណកម្ម ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ភស្តុតាងនៃការធ្វើទារុណកម្មមានដើមកំណើតតាំងពីសម័យបុរាណកាល ។ រូបចម្លាក់អាសស៊ើរ ដែលបានរក្សាទុកក្នុង Wikipedia បង្ហាញពីការចម្លឹកស្បែកទាំងរស់នៃមេដឹកនាំជនជាតិអេឡាមពីរនាក់ បន្ទាប់ពីសមរភូមិអ៊ូឡាយ ជាឧទាហរណ៍នៃការដាក់ទណ្ឌកម្មដ៏សាហាវក្នុងសម័យបុរាណ ។ នៅសតវត្សរ៍ទី ២០ ការធ្វើទារុណកម្មត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាប្រព័ន្ធដោយរបបផ្តាច់ការជាច្រើន រួមទាំងណាស៊ីអាល្លឺម៉ង់ផងដែរ ។ រូបថតប្រវត្តិសាស្ត្រពី Wikipedia បង្ហាញលោក Lauritz Sand អ្នកប្រយុទ្ធតស៊ូន័រវែស កំពុងសម្រាកព្យាបាលបន្ទាប់ពីត្រូវបានដោះលែងពី Gestapo ក្នុងខែឧសភា ឆ្នាំ ១៩៤៥ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីផលប៉ះពាល់ផ្លូវកាយនៃការធ្វើទារុណកម្ម ។ ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមវៀតណាម ទាហានអាមេរិក និងវៀតណាមខាងត្បូងបានប្រើប្រាស់បច្ចេកទេស Waterboarding (ការចាក់ទឹកដាក់) លើអ្នកទោសសង្គ្រាមវៀតណាមខាងជើង ដូចដែលបានថតនៅឆ្នាំ ១៩៦៨ (យោងតាមចំណងជើងរូបថត) ។ នៅកម្ពុជា របបខ្មែរក្រហម (១៩៧៥-១៩៧៩) បានធ្វើទារុណកម្មមនុស្សរាប់ពាន់នាក់នៅមន្ទីរសន្តិសុខដូចជាទួលស្លែង ដែលជាជំពូកងងឹតមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រជាតិ ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ទិដ្ឋភាពសេដ្ឋកិច្ចនៃការធ្វើទារុណកម្មពាក់ព័ន្ធនឹងការផលិត និងការធ្វើពាណិជ្ជកម្មឧបករណ៍ពិសេស ។ រូបថតពី Wikipedia បង្ហាញកាំភ្លើងឆក់អគ្គិសនី (Taser) ដែលជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ពីរផ្លូវ (dual-use) ព្រោះវាមានកម្មវិធីស្របច្បាប់ក្នុងការងារប៉ូលិស ប៉ុន្តែក៏អាចប្រើសម្រាប់ការធ្វើទារុណកម្មផងដែរ ។ យោងតាមចំណងជើងរូបថត "Electroshock weapons are preferred by some torturers because they have legitimate uses and do not leave marks" អ្នកធ្វើទារុណកម្មខ្លះចូលចិត្តប្រើវា ព្រោះវាពិបាកនឹងរកឃើញស្នាមរបួស ។ វប្បធម៌នៅក្នុងសង្គមមួយចំនួនអាចអត់ឱនឱ្យការធ្វើទារុណកម្មក្នុងករណីពិសេស ដូចជាការប្រយុទ្ធប្រឆាំងភេរវកម្ម ។ រឿងអាស្រូវពន្ធនាគារ Abu Ghraib ដែលរូបថតពី Wikipedia បង្ហាញទាហានអាមេរិកឈរលើសាកសពជនរងគ្រោះ គឺជាឧទាហរណ៍នៃការប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសសួរចម្លើយដ៏ចម្រូងចម្រាស ដែលបានបង្កឱ្យមានការពិភាក្សាជាសកលអំពីព្រំដែននៃការអនុវត្តច្បាប់ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ការធ្វើទារុណកម្មនៅតែជាប្រធានបទក្តៅគគុកក្នុងព័ត៌មានអន្តរជាតិ ។ រូបថតពី Wikipedia បង្ហាញក្រុមបាតុករគាំទ្រលោក Alexei Navalny នៅរុស្ស៊ី ត្រូវបានរងរបួសដោយប៉ូលិសការពារកុបកម្ម ដែលនាំឱ្យមានការព្រួយបារម្ភពីអង្គការសិទ្ធិមនុស្សអំពីការប្រើប្រាស់កម្លាំងហួសហេតុ ។ ដូចដែលបានលើកឡើងក្នុងផ្នែកមុន ការប្រើប្រាស់ឧស្ម័នបង្ហូរទឹកភ្នែកលើបាតុករក៏ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការធ្វើទារុណកម្មដោយអ្នកជំនាញខ្លះដែរ ។ សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា ការយល់ដឹងអំពីការធ្វើទារុណកម្មមានសារៈសំខាន់ ព្រោះវាជាមេរៀនពីអតីតកាលដ៏ឈឺចាប់ក្រោមរបបខ្មែរក្រហម និងជាការរំលឹកពីការប្តេជ្ញាចិត្តការពារសិទ្ធិមនុស្សក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ។ អង្គការសង្គមស៊ីវិលនៅកម្ពុជាបន្តតស៊ូមតិប្រឆាំងនឹងការធ្វើទារុណកម្ម និងការរំលោភបំពាននានា ។