KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៣ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៣ មិថុនា ២០២៦

វិស័យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

អ្នកទេសចរជាង ២,៦ លាននាក់មកទស្សនាប្រាសាទអង្គរវត្តជារៀងរាល់ឆ្នាំ ប្រភព: Wikipedia

វិស័យទេសចរណ៍គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់បំផុតនៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ។ យោងតាមវិគីភីឌាភាសាអង់គ្លេស ក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ ចំនួនភ្ញៀវទេសចរដែលមកកម្ពុជាបានកើនឡើង ១៧,៥% ធៀបនឹងឆ្នាំមុន ហើយភ្ញៀវទេសចរពាណិជ្ជកម្មកើនឡើង ៤៧% ។ ប្រទេសកម្ពុជាទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកពីគ្រប់តំបន់ដោយសារមរតកវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែប ជាពិសេសប្រាសាទបុរាណដូចជា អង្គរវត្ត ព្រះវិហារ និងសំបូរព្រៃគុក ព្រមទាំងធម្មជាតិដ៏ស្រស់ស្អាតតាមឆ្នេរ បឹងទន្លេសាប និងឧទ្យានជាតិនានា ។ វិស័យនេះបានបង្កើតការងាររាប់រយពាន់ ហើយជាក្បាលម៉ាស៊ីនជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងសំខាន់ ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

បឹងទន្លេសាប ជាកន្លែងទេសចរណ៍ធម្មជាតិដ៏សំខាន់ ប្រភព: Wikipedia

កម្ពុជាមានទីតាំងនៅភាគខាងត្បូងនៃឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន ។ ចំណុចទេសចរណ៍សំខាន់ៗរបស់ប្រទេសនេះប្រមូលផ្តុំនៅក្នុងខេត្តសៀមរាប ដែលជាកន្លែងប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទបន្ទាយស្រី និងប្រាសាទជាច្រើនទៀត ។ ក្រៅពីនេះ រដ្ឋធានីភ្នំពេញជាមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ និងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដោយមានព្រះបរមរាជវាំង សារមន្ទីរជាតិ និងវត្តភ្នំជាទីទាក់ទាញ ។ តាមបណ្តោយឆ្នេរ ក្រុងព្រះសីហនុ និងកោះរ៉ុងផ្តល់ឱកាសទេសចរណ៍សមុទ្រ និងកម្សាន្តនៅឆ្នេរ ។ តំបន់ភាគឦសានដូចជាខេត្តមណ្ឌលគិរី និងរតនគិរី ល្បីខាងធម្មជាតិព្រៃភ្នំ ទឹកជ្រោះ និងវប្បធម៌ជនជាតិដើមភាគតិច ។ បឹងទន្លេសាបដែលជាបឹងទឹកសាបធំជាងគេនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ក៏ជាគោលដៅទេសចរណ៍មួយសម្រាប់ការទស្សនាភូមិបណ្តែតទឹកផងដែរ ។ ប្រជាជនកម្ពុជាភាគច្រើនប្រកបរបរកសិកម្ម និងរស់នៅតាមតំបន់ជនបទ ដែលបង្កើតឱ្យមានវប្បធម៌រស់រវើក និងបដិសណ្ឋារកិច្ចដ៏កក់ក្តៅចំពោះភ្ញៀវទេសចរ ។ សហគមន៍មូលដ្ឋាននៅតាមតំបន់ទេសចរណ៍ដូចជាអង្គរ និងសំបូរព្រៃគុក បានរក្សាទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណី និងជាផ្នែកមួយនៃបទពិសោធទេសចរណ៍ ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រាសាទព្រះវិហារ ជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃវិស័យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាចាប់ផ្តើមតាំងពីសម័យអាណានិគមបារាំង នៅពេលដែលប្រាសាទអង្គរត្រូវបានរកឃើញ និងផ្សព្វផ្សាយដល់សាធារណជនអន្តរជាតិ ។ នៅចុងសតវត្សរ៍ទី១៩ និងដើមសតវត្សរ៍ទី២០ អង្គរបានក្លាយជាគោលដៅសំខាន់សម្រាប់អ្នកធ្វើដំណើរ និងអ្នកស្រាវជ្រាវប្រវត្តិសាស្ត្រ ។ ប៉ុន្តែសង្គ្រាម និងអស្ថិរភាពនយោបាយ ជាពិសេសរបបខ្មែរក្រហមក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៥-១៩៧៩ បានបំផ្លាញវិស័យនេះទាំងស្រុង ។ ក្រោយការបោះឆ្នោតដែលរៀបចំដោយអង្គការសហប្រជាជាតិនៅឆ្នាំ ១៩៩៣ កម្ពុជាបានចាប់ផ្តើមបើកទ្វារស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិវិញ ។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ចំនួនភ្ញៀវទេសចរបានកើនឡើងជាលំដាប់ ដោយមានការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សណ្ឋាគារ និងសេវាកម្មទេសចរណ៍ជាបន្តបន្ទាប់ ។ ក្នុងរយៈពេលពីរទសវត្សរ៍ដំបូងនៃសតវត្សរ៍ទី២១ វិស័យទេសចរណ៍បានរីកចម្រើនខ្លាំង ហើយអង្គរវត្តបានទទួលភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ។ ប្រាសាទព្រះវិហារក៏ត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ ដែលជួយជំរុញកិត្តិនាមទេសចរណ៍របស់កម្ពុជា ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ភូមិវប្បធម៌កម្ពុជា បង្ហាញពីសិល្បៈ និងប្រពៃណី ប្រភព: Wikipedia

វិស័យទេសចរណ៍បានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ ដោយបង្កើតការងាររាប់សែន និងនាំចំណូលបរទេសចូលប្រទេស ។ យោងតាមវិគីភីឌា កំណើន ១៧,៥% ក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីនិន្នាការកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់នៃឧស្សាហកម្មនេះ ។ ក្រៅពីការទស្សនាប្រាសាទ ភ្ញៀវទេសចរក៏ចំណាយលើសិប្បកម្ម សំលៀកបំពាក់ និងម្ហូបអាហារប្រពៃណី ដែលជួយរក្សាវប្បធម៌ និងប្រពៃណីខ្មែរ ។ របាំបុរាណ ល្ខោន និងការតាំងពិព័រណ៍សិល្បៈ បានក្លាយជាផលិតផលទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់ ហើយទីលានប្រាសាទជារឿយៗត្រូវបានប្រែក្លាយជាឆាកសម្តែងវប្បធម៌ ។ សារមន្ទីរជាតិ ភូមិវប្បធម៌កម្ពុជា និងការសិក្សាអំពីជីវភាពប្រជាជននៅតំបន់ជនបទក៏ផ្តល់បទពិសោធពិសេសដល់ទេសចរផងដែរ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ការអភិរក្សប្រាសាទ និងបេតិកភណ្ឌបានទទួលទុនពីប្រាក់ចំណូលទេសចរណ៍ ដែលជាកត្តាពង្រឹងនិរន្តរភាពនៃវប្បធម៌ ។ សហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យមដែលពាក់ព័ន្ធនឹងវិស័យសេវាកម្ម ដូចជាសណ្ឋាគារ ភោជនីយដ្ឋាន និងមគ្គុទ្ទេសទេសចរបានរីកចម្រើន ហើយការបណ្តុះបណ្តាលជំនាញក៏ត្រូវបានយកចិត្តទុកដាក់ ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ននៅសៀមរាប មជ្ឈមណ្ឌលទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់ ប្រភព: Wikipedia

នៅដើមឆ្នាំ ២០២០ វិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជាបានរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដោយសារជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ (COVID-19) ដែលបានបង្ខំឱ្យមានការហាមឃាត់ការធ្វើដំណើរអន្តរជាតិ ។ ចំនួនភ្ញៀវទេសចរ ជាពិសេសមកពីចិន ថៃ និងវៀតណាម បានធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំង ។ បើទោះបីជារដ្ឋាភិបាលបានដាក់ចេញវិធានការគាំទ្រ និងបើកប្រទេសឡើងវិញក៏ដោយ ការស្ទុះងើបឡើងវិញនៅតែមានឧបសគ្គ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ចំណាប់អារម្មណ៍សាកលចំពោះបញ្ហាបរិស្ថាន និងកត្តាប្រកួតប្រជែងពីប្រទេសជិតខាង បានដាក់សម្ពាធឱ្យកម្ពុជាត្រូវពង្រឹងគុណភាពសេវាកម្ម និងភាពចម្រុះនៃគោលដៅទេសចរណ៍ ។ យុទ្ធនាការ "Kingdom of Wonder" និងការលើកកម្ពស់ទេសចរណ៍សហគមន៍ត្រូវបានគេមើលឃើញថា ជាយុទ្ធសាស្រ្តសម្រាប់ការស្តារវិស័យនេះឡើងវិញ ។ សម្រាប់អ្នកអានរបស់ KhmerPulse ការយល់ដឹងអំពីនិន្នាការទេសចរណ៍ និងការប្រឈមនានាជួយឱ្យមើលឃើញពីអនាគតសេដ្ឋកិច្ច ក៏ដូចជាការអភិរក្សវប្បធម៌នៅកម្ពុជា ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ទេសចរអន្តរជាតិមកកម្ពុជាធ្លាក់ចុះ ៤៧,៨% ក្នុង ៥ ខែដើមឆ្នាំ

យោងតាមទិន្នន័យក្រសួងទេសចរណ៍ ភ្ញៀវចិនមានច្រើនជាងគេចំនួនជិត ៤០ ម៉ឺននាក់ ប៉ុន្តែធ្លាក់ចុះ ១៩% ខណៈភ្ញៀវមកពីប្រទេសដទៃក៏ធ្លាក់ចុះខ្លាំងដូចគ្នា។

3 sources · Phnom Penh Post, Kampuchea Thmey Daily, Khmer Times