KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៤ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៤ មិថុនា ២០២៦

អ្នកប្រកាសក្រុង

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

អ្នកប្រកាសក្រុងនៅទីក្រុង Provincetown សហរដ្ឋអាមេរិក ឆ្នាំ១៩០៩ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា អ្នកប្រកាសក្រុង (Town crier) ដែលហៅផងដែរថា Bellman គឺជាមន្ត្រីនៃរាជសាលា ឬរដ្ឋអំណាចសាធារណៈ ដែលមានភារកិច្ចប្រកាសព័ត៌មានសាធារណៈតាមការចាំបាច់។ ក្នុងយុគសម័យដែលប្រជាជនភាគច្រើនពុំចេះអាននិងមិនមានបច្ចេកវិទ្យាទំនើប អ្នកប្រកាសក្រុងដើរតួជាឧបករណ៍ផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានដ៏សំខាន់បំផុត។ ពួកគេមានឧបករណ៍ពិសេសមួយគឺកណ្តឹងដៃ ដើម្បីបន្លឺសម្លេងឲ្យអ្នកស្រុកដឹងថាមានសេចក្តីប្រកាស។ ពាក្យស្លោកដ៏ល្បី «Oyez, Oyez!» ដែលមានន័យថា «សូមស្តាប់!» ក៏ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយពួកគេជានិច្ចកាល។ សព្វថ្ងៃ តួនាទីនេះភាគច្រើនជានិមិត្តសញ្ញាប្រពៃណី និងត្រូវបានរក្សាទុកសម្រាប់ពិធីបុណ្យសាធារណៈ ការប្រកួត និងព្រឹត្តិការណ៍ទេសចរណ៍។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

អ្នកប្រកាសក្រុងជនជាតិដើមនៅកុងហ្គោ ប្រភព: Wikipedia

វិគីភីឌាបានពណ៌នាថា ទំនៀមទម្លាប់អ្នកប្រកាសក្រុងមានឫសគល់នៅចក្រភពអង់គ្លេស ប៉ុន្តែក្រោយមកបានសាយភាយទៅកាន់ប្រទេសជាច្រើនតាមរយៈឥទ្ធិពលនៃចក្រភពអង់គ្លេស។ សព្វថ្ងៃគេអាចរកឃើញអ្នកប្រកាសក្រុងនៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក កាណាដា អូស្ត្រាលី និងប្រទេសក្នុងទ្វីបអាហ្វ្រិកមួយចំនួនផងដែរ។ តួនាទីនេះមិនមែនកំណត់ចំពោះតែជាតិសាសន៍ឬភេទណាមួយនោះទេ ដោយនារីក៏អាចបម្រើជាអ្នកប្រកាសក្រុងបានដែរ។ អ្នកដែលចូលរួមក្នុងអាជីពនេះជាទូទៅជាបុគ្គលដែលចូលចិត្តទំនាក់ទំនងសាធារណៈ មានសម្លេងធំច្បាស់ ហើយត្រូវស្លៀកពាក់ឯកសណ្ឋានដែលច្រើនតែមានពណ៌ក្រហម មួករាងត្រីកោណ និងកណ្តឹងដៃជាដើម។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

រូបភាពអ្នកប្រកាសក្រុងបុរាណ ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ប្រវត្តិនៃអ្នកប្រកាសក្រុងអាចថយក្រោយទៅដល់សម័យក្រិកបុរាណ និងចក្រភពរ៉ូម ដែលមានអ្នកនាំសារសាធារណៈបំពេញភារកិច្ចប្រកាសព័ត៌មាន។ ប៉ុន្តែទម្រង់ដែលយើងស្គាល់សព្វថ្ងៃបានអភិវឌ្ឍយ៉ាងរឹងមាំនៅប្រទេសអង់គ្លេសក្នុងសម័យកណ្តាល។ នៅសម័យនោះ ច្បាប់តម្រូវឱ្យមានការប្រកាសជាសាធារណៈសម្រាប់រាល់បញ្ញត្តិថ្មីៗ ហើយអ្នកប្រកាសក្រុងត្រូវបានការពារដោយច្បាប់ ដោយការធ្វើបាបឬរំខានពួកគេអាចត្រូវបានចាត់ទុកជាការក្បត់។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិកសម័យអាណានិគម អ្នកប្រកាសក្រុងក៏ជាប្រភពព័ត៌មានដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រជាជនដែរ។ ពួកគេបានអានសេចក្តីប្រកាសរាជការទាំងឡាយ រួមទាំងការប្រកាសសង្គ្រាម ការឡើងសោយរាជ្យ និងការបោះឆ្នោតធំៗ។ ពាក្យ «Oyez» ជាពាក្យបារាំងបុរាណ ដែលមានន័យថា «ឮ» ឬ «ស្តាប់» ត្រូវបានខ្ចីចូលមកក្នុងភាសាអង់គ្លេសនៅសតវត្សទី១៣។

ការមកដល់នៃបច្ចេកវិទ្យាបោះពុម្ព និងកាសែត បានធ្វើឱ្យតួនាទីនេះថយចុះបន្តិចម្តងៗ ប៉ុន្តែពួកគេនៅតែបន្តមានវត្តមានក្នុងពិធីផ្លូវការមួយចំនួន។ នៅចុងសតវត្សរ៍ទី១៩ និងដើមសតវត្សរ៍ទី២០ អ្នកឃ្លាំមើលប្រវត្តិសាស្ត្រមួយចំនួនបានខិតខំរក្សាប្រពៃណីនេះឱ្យនៅគង់វង្ស រហូតដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ដែលមានការបង្កើតសមាគមអ្នកប្រកាសក្រុង និងការប្រកួតជាសកល។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ការប្រកួតអ្នកប្រកាសក្រុងនៅថេតហ្វដ ឆ្នាំ២០១៥ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា នាពេលបច្ចុប្បន្ន អ្នកប្រកាសក្រុងមានតម្លៃខាងវប្បធម៌ និងសេដ្ឋកិច្ចជាជាងការប្រើប្រាស់ជាក់ស្តែង។ ការប្រកួតប្រជែងអ្នកប្រកាសក្រុងដែលហៅថា «Town Crier Championships» ត្រូវបានរៀបចំនៅច្រើនប្រទេស ដូចជាចក្រភពអង់គ្លេស សហរដ្ឋអាមេរិក និងកាណាដា។ គណៈកម្មការវាយតម្លៃអ្នកចូលរួមដោយផ្អែកលើសម្លេង (កម្លាំងនិងភាពច្បាស់) ខ្លឹមសារសេចក្តីប្រកាស និងការស្លៀកពាក់។ ការប្រកួតទាំងនេះទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ និងអ្នកស្រលាញ់ប្រវត្តិសាស្ត្រយ៉ាងច្រើន ដែលនាំមកនូវប្រាក់ចំណូលដល់សហគមន៍មូលដ្ឋាន។

វិគីភីឌាក៏បានលើកឡើងពីអ្នកប្រកាសក្រុងល្បីៗដូចជា Alan Myatt ដែលនៅឆ្នាំ២០០១ ត្រូវបានកត់ត្រាក្នុងសៀវភៅ Guinness World Records ជាមនុស្សដែលមានសម្លេងឮខ្លាំងជាងគេលើពិភពលោក (ដោយវាស់កម្រិតសម្លេងដល់ ១១២.៨ ដេស៊ីបល)។ ឧទាហរណ៍ផ្សេងទៀតរួមមានលោក Peter Moore ដែលកាន់តំណែងជាអ្នកប្រកាសក្រុងផ្លូវការរបស់អភិបាលក្រុងឡុងដ៍។ បុគ្គលទាំងនេះបានក្លាយជាសាស្ត្រាចារ្យខាងវប្បធម៌ និងជាមុខមាត់នៃទីក្រុងរបស់ពួកគេ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ភីធើ ម័រ (Peter Moore) ជាអ្នកប្រកាសក្រុងផ្លូវការរបស់អភិបាលក្រុងឡុងដ៍ ប្រភព: Wikipedia

នាសម័យបច្ចុប្បន្ន តួនាទីរបស់អ្នកប្រកាសក្រុងនៅតែបន្តមាន ទោះបីការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាបានធ្វើឱ្យការប្រកាសព័ត៌មានមានភាពងាយស្រួលក៏ដោយ។ ទីក្រុងជាច្រើននៅចក្រភពអង់គ្លេស ដូចជាថេតហ្វដ និងប៊ឺរីសាំងអេដម៉ុន (Bury St Edmunds) នៅតែជួលអ្នកប្រកាសក្រុងឱ្យចូលរួមក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ប្រចាំឆ្នាំ និងពិធីបើកសម្ពោធ។ លោក Tony Appleton ដែលជាអ្នកប្រកាសក្រុងនៅប៊ឺរីសាំងអេដម៉ុន ធ្លាប់បានទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ពីសារព័ត៌មានអន្តរជាតិចំពោះការប្រកាសព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធនឹងព្រះរាជវង្សអង់គ្លេស។

សម្រាប់ប្រជាជនខ្មែរ ការសិក្សាពីអ្នកប្រកាសក្រុងជួយឱ្យយើងយល់ពីរបៀបដែលសង្គមមុនយុគសម័យឌីជីថលប្រើប្រាស់ការទំនាក់ទំនងផ្ទាល់មាត់ដើម្បីភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងសហគមន៍។ ប្រទេសកម្ពុជាក៏មានប្រពៃណីផ្ទាល់ខ្លួនក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានដូចជា អ្នកវាយស្គរ ឬតម្បាញជាដើម តែអ្វីដែលសំខាន់គឺការរក្សានូវស្មារតីនៃការចែករំលែកព័ត៌មានដោយសាមគ្គីភាព។ ការអភិរក្សទំនៀមទម្លាប់ដូចនេះអាចជួយបណ្តុះស្មារតីស្នេហាជាតិ និងវប្បធម៌ដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

អ្នកប្រកាសក្រុង Canberra បង្កើតកំណត់ត្រាសម្លេងស្រែកខ្លាំងបំផុត ១២២.៤ ដេស៊ីបែល

លោក Joseph McGrail-Bateup អាយុ ៥៨ ឆ្នាំ ត្រូវបាន Guinness World Records ទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការថាមានសម្លេងស្រែកខ្លាំងបំផុត ១២២.៤ ដេស៊ីបែល ដោយបំបែកកំណត់ត្រាពីមុន ១២១.៧ ដេស៊ីបែល ។

3 sources · South China Morning Post, Asharq Al-Awsat, Anadolu Agency