ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវិគីភីឌា ធីរ៉ាណូស័រ រ៉ិច (Tyrannosaurus rex) គឺជាពពួកដាយណូស័រថេរ៉ូផូដ (theropod) ដ៏ធំមួយ ហើយជាសមាជិកដែលគេស្គាល់ច្បាស់ជាងគេក្នុងពពួក tyrannosaurids ។ វារស់នៅកាលពីចុងសម័យគ្រីតាស្យូស (Late Cretaceous) ប្រហែល ៦៩ ទៅ ៦៦ លានឆ្នាំមុន នៅលើទ្វីបកោះ Laramidia ដែលបច្ចុប្បន្នជាភាគខាងលិចនៃអាមេរិកខាងជើង។ ហ្វូស៊ីលរបស់វាត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុងទម្រង់ភូគព្ភសាស្ត្រជាច្រើនដែលមានអាយុពីចុងសម័យ Maastrichtian ។

ធីរ៉ាណូស័រ រ៉ិច គឺជាដាយណូស័រមិនមែនបក្សី ចុងក្រោយបង្អស់មួយ មុនព្រឹត្តិការណ៍ផុតពូជគ្រីតាស្យូស-ប៉ាលេអូសែនដែលបញ្ចប់យុគសម័យដាយណូស័រ។ ឈ្មោះវាមានន័យថា "ស្ដេចនៃសត្វតិរច្ឆាន" ឆ្លុះបញ្ចាំងឋានៈជាសត្វប្រម៉ាញ់កំពូល។ វាត្រូវបានគេស្គាល់ទូទាំងពិភពលោកតាមខ្សែភាពយន្ត និងការតាំងពិពណ៌ក្នុងសារមន្ទីរ ហើយនៅជាប្រធានបទស្រាវជ្រាវដ៏សំខាន់។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ហ្វូស៊ីល T. rex ត្រូវបានរកឃើញនៅតាមតំបន់ដ៏ធំទូលាយ ចាប់ពីភាគខាងត្បូងកាណាដា រហូតដល់រដ្ឋតិចសាស់។ តំបន់ដែលសម្បូរហ្វូស៊ីលរួមមាន Hell Creek Formation និង Lance Formation នៅភាគខាងលិចអាមេរិក។ ហ្វូស៊ីលខ្លះដែលមានអាយុចាស់ជាង (Campanian) អាចបង្ហាញពីដើមកំណើតមុន ប៉ុន្តែការសិក្សាមិនទាន់បញ្ចប់នៅឡើយ។

មកដល់ពេលនេះ គេបានរកឃើញហ្វូស៊ីល T. rex ជាច្រើនគំរូ រួមទាំងគំរូស្ទើរពេញលេញដូចជា "Sue" និង "Scotty" ដែលជាគំរូធំបំផុត។ គំរូទាំងនេះផ្ដល់ព័ត៌មានលម្អិតអំពីរូបរាង ការលូតលាស់ និងឥរិយាបទរបស់សត្វនេះ។ ទំហំដ៏ធំសម្បើមរបស់វាធ្វើឲ្យវាក្លាយជាសត្វមំសាសីលើដីដ៏ធំមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមការរាយការណ៍ពី Wikipedia ការស្រាវជ្រាវអំពី Tyrannosaurus rex បានចាប់ផ្ដើមនៅដើមសតវត្សទី ២០។ ហ្វូស៊ីលដំបូងដែលគេស្គាល់ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះ Manospondylus gigas ។ នៅឆ្នាំ ១៩០៥ លោក Henry Fairfield Osborn បានបង្កើតឈ្មោះ Tyrannosaurus rex ជាផ្លូវការ ដោយផ្អែកលើគំរូថ្មី។ ការស្ដារឡើងវិញដំបូងដោយលោក William D. Matthew បានបង្ហាញឥរិយាបថឈរត្រង់ ប៉ុន្តែក្រោយមកគេដឹងថាជើងរបស់វាមានលំនឹងផ្ដេកជាង។

ការរកឃើញគំរូស្ទើរពេញលេញដូចជា "Sue" នៅទសវត្ស ១៩៩០ បានធ្វើបដិវត្តការយល់ដឹងអំពីកាយវិភាគសាស្ត្រ និងជីវិតរបស់វា។ សព្វថ្ងៃ T. rex ជាដាយណូស័រដែលគេស្គាល់ច្បាស់ជាងគេ ដោយសារចំនួនហ្វូស៊ីលច្រើន និងការស្រាវជ្រាវជាប្រចាំ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

Tyrannosaurus rex បានក្លាយជានិមិត្តសញ្ញាដ៏សំខាន់នៃវប្បធម៌ប្រជាប្រិយ។ វាបង្ហាញខ្លួនក្នុងខ្សែភាពយន្តតាំងពីឆ្នាំ ១៩៣៣ ក្នុងរឿង King Kong និងក្រោយមកក្នុងរឿង Jurassic Park ដែលធ្វើឲ្យវាកាន់តែល្បីល្បាញ។ វាក៏ជាតួអង្គសំខាន់ក្នុងសៀវភៅ ហ្គេម និងកម្មវិធីអប់រំកុមារផងដែរ។

នៅផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ហ្វូស៊ីល T. rex មានតម្លៃខ្ពស់។ គំរូដូចជា "Sue" ត្រូវបានដាក់តាំងនៅ Field Museum ក្នុងទីក្រុងឈីកាហ្គោ ហើយជាចំណុចទាក់ទាញទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់ បង្កើតចំណូល និងការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំង។ ការរកឃើញហ្វូស៊ីលថ្មីៗក៏ជារឿងព័ត៌មានធំៗក្នុងពិភពវិទ្យាសាស្ត្រនិងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ការសិក្សាអំពី T. rex មានការរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំង។ ការរកឃើញប្រូតេអ៊ីន (peptides) ពីឆ្អឹងភ្លៅរបស់វា បានបង្ហាញថាសារធាតុសរីរាង្គអាចរក្សាទុកបានរាប់សិបលានឆ្នាំ ដែលជាភ័ស្តុតាងសម្រាប់ស្វែងយល់ពីការវិវត្តន៍របស់ដាយណូស័រ និងទំនាក់ទំនងជាមួយបក្សី។

ជាមួយគ្នានេះ ការស្រាវជ្រាវអំពីខួរក្បាល កម្លាំងខាំ និងការមើលឃើញរបស់វាបានផ្ដល់នូវទិន្នន័យថ្មីៗអំពីសមត្ថភាពរបស់សត្វនេះ។ ការរកឃើញហ្វូស៊ីល Tyrannosaurus mcraeensis ថ្មីៗពី New Mexico ក៏កំពុងបង្កឲ្យមានការជជែកវែកញែកអំពីប្រភេទផ្សេងទៀតក្នុងពពួក Tyrannosaurus ។ ការស្រាវជ្រាវអំពី T. rex នៅតែជាវិស័យសកម្ម និងគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍។