អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ឬហៅកាត់ថា អេមីរ៉ាត គឺជាប្រទេសសហព័ន្ធមួយស្ថិតនៅភាគខាងលិចនៃទ្វីបអាស៊ី ត្រង់ចុងភាគខាងកើតនៃឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ប្រទេសនេះមានរបបរាជានិយមពាក់កណ្តាលរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងជាសហព័ន្ធនៃអេមីរ៉ាតចំនួន ៧ ដោយទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ីជារាជធានី និងទីក្រុងឌូបៃជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចនិងទេសចរណ៍ដ៏សំខាន់។ យោងតាមការប៉ាន់ប្រមាណឆ្នាំ ២០២៤ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមមានប្រជាជនជាង ១១ លាននាក់ ដោយឌូបៃជាទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេ។ សាសនាអ៊ីស្លាមជាសាសនារដ្ឋ ហើយភាសាអារ៉ាប់ជាភាសាផ្លូវការ ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងវិស័យពាណិជ្ជកម្មនិងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមមានព្រំប្រទល់ដីជាប់ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីតនៅភាគនិរតី និងអូម៉ង់នៅភាគខាងកើតនិងឦសាន។ វាក៏មានព្រំដែនសមុទ្រជាប់ប្រទេសកាតា និងអ៊ីរ៉ង់នៅឈូងសមុទ្រពែរ្ស និងជាប់អូម៉ង់នៅឈូងសមុទ្រអូម៉ង់។ ដីភាគច្រើនជាវាលខ្សាច់ ប៉ុន្តែមានជួរភ្នំនៅភាគខាងកើត ដោយចំណុចខ្ពស់បំផុតគឺភ្នំជេបែលចៃស៍ មានកម្ពស់ ១.៨៩២ ម៉ែត្រនៅតំបន់រ៉ាសអាល់ខាយម៉ា។ អាកាសធាតុមានលក្ខណៈក្តៅស្ងួតបែបវាលខ្សាច់។
ប្រជាជនរបស់ប្រទេសនេះមានជាង ១១ លាននាក់ ដោយភាគច្រើនលើសលប់ជាជនបរទេស រួមមានពលករមកពីតំបន់អាស៊ីខាងត្បូង (ឥណ្ឌា ប៉ាគីស្ថាន បង់ក្លាដែស) និងប្រទេសអារ៉ាប់ផ្សេងទៀត។ ប្រជាពលរដ្ឋអេមីរ៉ាតមានចំនួនត្រឹមតែប្រមាណ ១១% នៃចំនួនប្រជាជនសរុប។ ទីក្រុងធំៗរួមមានឌូបៃ អាប៊ូដាប៊ី និងសាហ្សា។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
តំបន់នេះមានប្រវត្តិនៃការតាំងទីលំនៅតាំងពីយុគថ្មរំលីង (Neolithic) ដោយមានភស្តុតាងបុរាណវិទ្យាជាច្រើន ដូចជាពាងដែលមានអាយុកាលពីស.វ.ទី២ មុនគ.ស. ដែលរកឃើញនៅម្លេហាក្នុងរដ្ឋសាហ្សា។ ក្រោយមក សាសនាអ៊ីស្លាមបានមកដល់ក្នុងស.វ.ទី៧ ហើយតំបន់នេះបានក្លាយជាផ្នែកនៃពិភពអ៊ីស្លាម។ នៅស.វ.ទី១៦ ជនជាតិព័រទុយហ្គាល់បានចូលមកមានឥទ្ធិពលនៅឈូងសមុទ្រពែរ្ស ប៉ុន្តែក្រោយមកត្រូវបានបណ្តេញចេញដោយកម្លាំងក្នុងស្រុក។
នៅស.វ.ទី១៩ អេមីរ៉ាតឆ្នេរខាងលិចនៃឈូងសមុទ្រពែរ្សបានចុះសន្ធិសញ្ញាជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស ដែលធ្វើឱ្យតំបន់នេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា “រដ្ឋសន្យា” (Trucial States) ហើយស្ថិតក្រោមអាណាព្យាបាលអង់គ្លេសរហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៧១។ កាលពីថ្ងៃទី ២ ធ្នូ ១៩៧១ អេមីរ៉ាតចំនួន ៦ (អាប៊ូដាប៊ី ឌូបៃ សាហ្សា អាចម៉ាន អ៊ុំអាល់គូវ៉ៃន និងហ្វូជីរ៉ា) បានបង្កើតសហព័ន្ធអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម ហើយរ៉ាសអាល់ខាយម៉ាបានចូលរួមក្នុងឆ្នាំ ១៩៧២។ លោកស៊ីកហ្សាយេដ ប៊ីនស៊ុលតង់ អាល់ណាហាយ៉ាន ដែលជាអធិរាជនៃអាប៊ូដាប៊ី បានក្លាយជាប្រធានាធិបតីទី១ និងត្រូវបានគេគោរពថាជាបិតាស្ថាបនិកនៃប្រទេស។ ក្រោយមក ប្រេងនិងឧស្ម័នបានជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងឆាប់រហ័ស ជាពិសេសនៅឌូបៃនិងអាប៊ូដាប៊ី។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
សេដ្ឋកិច្ចរបស់អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមគឺជាសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេទី២ក្នុងពិភពអារ៉ាប់ បន្ទាប់ពីអារ៉ាប៊ីសាអ៊ូឌីត។ ប្រទេសនេះសម្បូរទៅដោយធនធានប្រេងនិងឧស្ម័ន ជាពិសេសនៅក្នុងអេមីរ៉ាតអាប៊ូដាប៊ី ដែលមានប្រាក់បម្រុងប្រេងដ៏ធំ។ ប្រេងបានផ្តល់មូលដ្ឋានសម្រាប់ការវិនិយោគលើវិស័យផ្សេងៗដើម្បីធ្វើពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ច មានដូចជា អចលនទ្រព្យ អាកាសចរណ៍ ទេសចរណ៍ និងសេវាកម្មហិរញ្ញវត្ថុ។ តាមការរាយការណ៍របស់វិគីភីឌា ទីក្រុងឌូបៃត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ថាជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មនិងទេសចរណ៍ពិភពលោក ដោយមានគម្រោងសំណង់ដ៏ល្បីដូចជាប៊ឺចខាលីហ្វា (អគារខ្ពស់ជាងគេលើពិភពលោក) និងម៉ាលឌូបៃ។
ផ្នែកវប្បធម៌ សង្គមអេមីរ៉ាតមានឫសគល់យ៉ាងជ្រៅក្នុងប្រពៃណីអ៊ីស្លាមនិងអារ៉ាប់។ ការស្លៀកពាក់ប្រពៃណី ម្ហូបអាហារដូចជាកាហ្វេអារ៉ាប់ និងនំផ្អែមលូកៃម៉ាត ក៏ដូចជាសិល្បៈប្រជាប្រិយ ត្រូវបានថែរក្សាយ៉ាងល្អ។ លើសពីនេះ សត្វក្ងោក (falconry) និងការប្រណាំងអូដ្ឋក៏ជាផ្នែកសំខាន់នៃបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ផងដែរ។ ដោយសារភាគច្រើននៃប្រជាជនជាជនបរទេស សង្គមអេមីរ៉ាតក៏មានភាពចម្រុះវប្បធម៌ខ្ពស់ ដោយអាចមើលឃើញពីពិធីបុណ្យផ្សេងៗដែលត្រូវបានអបអរ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមបានដើរតួនាទីកាន់តែសកម្មលើឆាកអន្តរជាតិ។ នៅឆ្នាំ ២០២០ ប្រទេសនេះបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងអាប្រាហាំ (Abraham Accords) ជាមួយអ៊ីស្រាអែល ដើម្បីធ្វើឱ្យប្រក្រតីភាពទំនាក់ទំនងការទូត។ នៅខែតុលា ២០២៤ អេមីរ៉ាតបានចូលជាសមាជិកពេញសិទ្ធិនៃក្រុមប្រទេស BRICS ដែលរាប់បញ្ចូលប្រទេសមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ចដូចជាចិន រុស្ស៊ី និងឥណ្ឌា ជាដើម។ ការចូលជាសមាជិកនេះត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងពង្រឹងឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ចនិងនយោបាយរបស់ខ្លួននៅក្នុងតំបន់និងពិភពលោក។
ថ្វីបើមានភាពរីកចម្រើន ក៏មានការរិះគន់ពីសហគមន៍អន្តរជាតិ ជាពិសេសលើលក្ខខណ្ឌការងាររបស់ពលករបរទេស និងសិទ្ធិមនុស្ស។ យោងតាមវិគីភីឌា រដ្ឋាភិបាលបានអនុវត្តកំណែទម្រង់មួយចំនួនដើម្បីកែលម្អស្ថានភាពនេះ។
ជាមួយនឹងសេដ្ឋកិច្ចរឹងមាំ និងទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រ អេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួមនៅតែជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម និងដឹកជញ្ជូនដ៏សំខាន់សម្រាប់តំបន់ និងសកលលោក។ សម្រាប់ប្រជាជនខ្មែរ អេមីរ៉ាតគឺជាគោលដៅទេសចរណ៍ និងជាទីផ្សារការងារដែលមានសក្តានុពល ជាពិសេសតាមរយៈការតភ្ជាប់ជើងហោះហើរផ្ទាល់ពីឌូបៃមកកាន់ភ្នំពេញ។
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
ស្កាយបញ្ចប់កិច្ចសហការព័ត៌មានជាមួយអារ៉ាប់រួម ក្រោយចោទប្រកាន់ប្រល័យពូជសាសន៍ស៊ូដង់
ក្រុមហ៊ុនស្កាយនៃចក្រភពអង់គ្លេសបញ្ចប់កិច្ចសហការសារព័ត៌មានជាមួយ IMI អារ៉ាប់រួម ដោយនឹងប្រគល់ភាពជាម្ចាស់ទាំងស្រុង ប៉ុន្តែផ្តល់អាជ្ញាប័ណ្ណម៉ាកយីហោបន្ត ខណៈការផ្សាយត្រូវរិះគន់ពីការបដិសេធប្រល័យពូជសាសន៍នៅស៊ូដង់។
ការចាកចេញរបស់ UAE ពី OPEC ប្រឈមនឹងការសាកល្បងធំចំពោះព្រះអង្គម្ចាស់ប្រេងសាអូឌីត
ការចាកចេញដ៏ភ្ញាក់ផ្អើលរបស់សហរដ្ឋអារ៉ាប់រួម ពីអង្គការ OPEC បង្កការសាកល្បងធ្ងន់ធ្ងរបំផុតចំពោះការគ្រប់គ្រងទីផ្សារប្រេងរបស់ព្រះអង្គម្ចាស់សាអូឌីត Abdulaziz។