ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ភាពអត់ការងារធ្វើគឺជាស្ថានភាពដែលបុគ្គលម្នាក់មិនមានការងារធ្វើដែលមានប្រាក់ខែ ឬមិនបានធ្វើការងារដោយខ្លួនឯង ប៉ុន្តែមានលទ្ធភាពក្នុងការធ្វើការងារភ្លាមៗ។ តាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia អត្រាអត់ការងារធ្វើត្រូវបានវាស់វែងដោយគណនាចំនួនមនុស្សដែលគ្មានការងារធ្វើ ធៀបនឹងកម្លាំងពលកម្មសរុបក្នុងអំឡុងពេលយោង។ កម្លាំងពលកម្មនេះរួមបញ្ចូលអ្នកដែលកំពុងមានការងារធ្វើ និងអ្នកកំពុងស្វែងរកការងារធ្វើ។ ភាពអត់ការងារធ្វើគឺជាសូចនាករម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីសុខភាពសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសមួយ។ វាមិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពផ្ទាល់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏អាចនាំទៅរកវិបត្តិសង្គម និងនយោបាយផងដែរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមរូបភាពដកស្រង់ពី Wikipedia ដែលយោងទិន្នន័យពីការិយាល័យស្ថិតិការងារសហរដ្ឋអាមេរិក និងទីភ្នាក់ងារអឺរ៉ុប អត្រាអត់ការងារធ្វើមានការប្រែប្រួលខុសៗគ្នាតាមតំបន់ភូមិសាស្ត្រ និងពេលវេលា។ ឧទាហរណ៍ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក អត្រាអត់ការងារធ្វើបានហក់ឡើងយ៉ាងខ្លាំងក្នុងអំឡុងវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០០៨-២០០៩ ហើយបន្ទាប់មកបានថយចុះមកវិញ។ ចំណែកនៅអឺរ៉ុប ប្រទេសមួយចំនួនដូចជា អេស្ប៉ាញ និងក្រិក ធ្លាប់មានអត្រាខ្ពស់ជាងមធ្យមភាគ។ លើសពីនេះ កត្តាប្រជាជនដូចជា អាយុ យេនឌ័រ និងកម្រិតអប់រំក៏ដើរតួនាទីផងដែរ។ ក្រុមយុវជន និងជនជាតិភាគតិចមួយចំនួនតែងតែប្រឈមនឹងអត្រាអត់ការងារខ្ពស់ជាងក្រុមដទៃទៀត។ រូបភាពផ្សេងទៀតក្នុងសព្វវចនាធិប្បាយបង្ហាញពីអត្រាចូលរួមកម្លាំងពលកម្មតាមយេនឌ័រ និងក្រុមអាយុនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបង្ហាញពីការប្រែប្រួលនៃការចូលរួមរបស់ស្ត្រី និងមនុស្សចាស់ក្នុងទីផ្សារការងារ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

មុនយុគសម័យឧស្សាហូបនីយកម្ម បាតុភូតអត់ការងារធ្វើទ្រង់ទ្រាយធំមិនសូវជាមានទេ ព្រោះប្រជាជនភាគច្រើនរស់នៅដោយកសិកម្មជាគ្រួសារ។ តាមក្រសែប្រវត្តិសាស្ត្រដែលរៀបរាប់ក្នុង Wikipedia វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកធំនៅទសវត្សឆ្នាំ១៩៣០ (Great Depression) គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់ដែលធ្វើឲ្យអត្រាអត់ការងារធ្វើហក់ឡើងដល់កម្រិតមិនធ្លាប់មាន។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក អត្រាអត់ការងារបានកើនឡើងជាង ២៥% ហើយរូបភាពដូចជា “Migrant Mother” និងជួរមនុស្សនៅមុខផ្ទះអាហារបានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃការលំបាក។ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមលោកលើកទី២ រដ្ឋាភិបាលជាច្រើនបានអនុវត្តគោលនយោបាយពលកម្មពេញលេញ (full employment) និងបង្កើតប្រព័ន្ធសន្តិសុខសង្គម ដែលជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យ។ នៅទសវត្សឆ្នាំ១៩៧០ វិបត្តិតម្លៃប្រេងបាននាំឲ្យមានការអត់ការងាររួមជាមួយអតិផរណា ដែលគេស្គាល់ថាជា stagflation។ ក្រោយមក វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០០៨ និងវិបត្តិកូវីដ-១៩ ក៏បានធ្វើឲ្យអត្រាងារអត់ការងារកើនឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័សម្តងទៀត។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមទ្រឹស្ដីសេដ្ឋកិច្ចដែលបានពិពណ៌នាក្នុង Wikipedia ការអត់ការងារធ្វើអាចត្រូវបានបែងចែកជាប្រភេទផ្សេងៗដូចជា៖ អត់ការងារតាមវដ្ដ (cyclical) ដែលបណ្ដាលមកពីការថមថយសេដ្ឋកិច្ច, អត់ការងារតាមរចនាសម្ព័ន្ធ (structural) ដែលកើតពីការផ្លាស់ប្តូរបច្ចេកវិទ្យាដែលធ្វើឲ្យជំនាញខ្លះលែងត្រូវការ, និងអត់ការងារដោយចលនា (frictional) ដែលជាការផ្លាស់ប្តូរការងារធម្មតា។ អ្នកសេដ្ឋកិច្ចខ្លះដូចជាអ្នកគាំទ្រទ្រឹស្ដីខាងផ្គត់ផ្គង់ (supply-side economics) អះអាងថាការកាត់បន្ថយពន្ធអាចជំរុញកំណើនការងារ (ដូចបង្ហាញក្នុងរូបភាពមួយក្នុងសព្វវចនាធិប្បាយ) ប៉ុន្តែការសិក្សាខ្លះទៀតបង្ហាញថាការកាត់ពន្ធសម្រាប់អ្នកមានប្រាក់ចំណូលខ្ពស់មិនជួយដល់ការបង្កើតការងារបានច្រើនដូចការកាត់ពន្ធសម្រាប់អ្នកមានប្រាក់ចំណូលទាបនោះទេ។

ផ្នែកវប្បធម៌ និងសង្គម ភាពអត់ការងារធ្វើបានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងដល់សុខុមាលភាពផ្លូវចិត្ត។ តាមរូបភាពពី Wikipedia ដែលដកស្រង់ពីការស្រាវជ្រាវស្តីពីសុភមង្គល ការអត់ការងារធ្វើគឺជាព្រឹត្តិការណ៍ជីវិតមួយដែលមានផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានយូរអង្វែងបំផុតទៅលើការពេញចិត្តក្នុងជីវិត។ វាអាចនាំទៅរកភាពតានតឹង ការបាត់បង់អត្តសញ្ញាណ និងភាពអន់ថយក្នុងសហគមន៍។ ការធ្វើបាតុកម្មនិងចលនាសង្គមជាច្រើនបានកើតឡើងជុំវិញបញ្ហានេះ ដូចមានឯកសារក្នុងរូបថតប្រវត្តិសាស្ត្រជាច្រើន។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នៅក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន ភាពអត់ការងារធ្វើនៅតែជាបញ្ហាក្តៅគគុកសម្រាប់ប្រទេសជាច្រើន ជាពិសេសក្រោយវិបត្តិជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ ដែលបានបង្កឲ្យមានការបាត់បង់ការងាររាប់លាននាក់នៅទូទាំងពិភពលោក។ បច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗដូចជា AI និងស្វ័យប្រវត្តិកម្មក៏កំពុងបង្កើនការព្រួយបារម្ភអំពីការបាត់បង់ការងារតាមរចនាសម្ព័ន្ធនាពេលអនាគត។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា វិស័យកាត់ដេរ ទេសចរណ៍ និងសេវាកម្មដែលជាប្រភពការងារធំត្រូវបានរងផលប៉ះពាល់ ហើយបញ្ហាអត់ការងារធ្វើក្នុងចំណោមយុវជនត្រូវបានគេយកចិត្តទុកដាក់កាន់តែខ្លាំង។ អង្គការសហប្រជាជាតិ និងធនាគារពិភពលោកបានចេញអនុសាសន៍ជាប្រចាំឲ្យរដ្ឋាភិបាលពង្រឹងគោលនយោបាយអប់រំ និងបណ្ដុះបណ្ដាលជំនាញដើម្បីឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការទីផ្សារ។ អ្នកអាន KhmerPulse អាចតាមដានព័ត៌មានថ្មីៗអំពីនិន្នាការការងារ គោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងរឿងរ៉ាវរបស់សហគ្រិនវ័យក្មេងដែលកំពុងតស៊ូក្នុងទីផ្សារការងារដ៏លំបាកនេះ។