ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia អន្តោប្រវេសន៍បានដើរតួនាទីជាប្រភពចម្បងនៃកំណើនប្រជាជន និងការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ គិតត្រឹមខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ សហរដ្ឋអាមេរិកមានប្រជាជនកើតនៅបរទេសចំនួនប្រហែល ៥៣.៣ លាននាក់ ដែលស្មើនឹង ១៥.៨% នៃប្រជាជនសរុប — ជាតួលេខខ្ពស់បំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។ តួលេខនេះធ្វើឲ្យសហរដ្ឋអាមេរិកក្លាយជាប្រទេសដែលមានចំនួនជនអន្តោប្រវេសន៍ច្រើនជាងគេនៅលើពិភពលោក ដោយវាស់តាមចំនួនជាក់ស្តែង។

Wikipedia ក៏បានបង្ហាញដែរថា ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ជនអន្តោប្រវេសន៍ និងកូនចៅរបស់ពួកគេដែលកើតនៅសហរដ្ឋអាមេរិក មានចំនួនសរុបជាង ៩៣ លាននាក់ ឬ ២៨% នៃចំនួនប្រជាជនសរុប។ ខណៈដែលសហរដ្ឋអាមេរិកមានប្រជាជនប្រមាណ ៤% នៃប្រជាជនសកលក្នុងឆ្នាំនោះ ប្រទេសនេះបានទទួលជម្រក ១៧% នៃជនចំណាកស្រុកអន្តរជាតិទាំងអស់។ នេះបញ្ជាក់ពីភាពលេចធ្លោនៃទីផ្សារការងារ និងឱកាសសម្រាប់ជីវិតថ្មីដែលសហរដ្ឋអាមេរិកផ្ដល់ជូន។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia នៅឆ្នាំ២០១៦ សហរដ្ឋអាមេរិកបានអនុញ្ញាតឲ្យចំណាកស្រុកស្របច្បាប់ចូលសរុបចំនួន ១.១៨ លាននាក់។ ក្នុងចំណោមនេះ ៤៨% ជាសាច់ញាតិបន្ទាន់របស់ពលរដ្ឋអាមេរិក ២០% ជាការឧបត្ថម្ភគ្រួសារ ១៣% ជាជនភៀសខ្លួន ឬអ្នកស្វែងរកសិទ្ធិជ្រកកោន ១២% ជាអន្តោប្រវេសន៍ផ្អែកលើការងារ ៤.២% ជាកម្មវិធី Diversity Immigrant Visa (DV) ១.៤% ជាជនរងគ្រោះឧក្រិដ្ឋកម្ម និង ១.០% ជាជនដែលទទួលបានទិដ្ឋាការពិសេស (SIV) សម្រាប់ជនជាតិអ៊ីរ៉ាក់ និងអាហ្វហ្គានីស្ថានដែលធ្វើការឲ្យរដ្ឋាភិបាលអាមេរិក។ ប្រភេទដែលនៅសល់ ០.៤% រួមទាំងអ្នកដែលត្រូវបានអនុញ្ញាតក្រោមច្បាប់ Nicaraguan and Central American Relief Act កុមារកើតក្រោយការចេញទិដ្ឋាការរបស់ឪពុកម្តាយ និងអ្នកត្រូវបានដោះលែងបណ្ដោះអាសន្នពីអតីតសហភាពសូវៀត កម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម ដែលត្រូវបានបដិសេធស្ថានភាពជនភៀសខ្លួន។

ក្រៅពីនេះ Wikipedia បានដកស្រង់ការប៉ាន់ស្មានរបស់ Federation for American Immigration Reform (FAIR) នៅខែមីនា ឆ្នាំ២០២៥ ថាមានជនអន្តោប្រវេសន៍ខុសច្បាប់ប្រហែល ១៨.៦ លាននាក់រស់នៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក។ ផែនទីខាងលើបង្ហាញពីការបែងចែកភូមិសាស្ត្រនៃប្រជាជនកើតនៅបរទេសតាមប្រទេសកំណើតក្នុងឆ្នាំ២០១៧។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

Wikipedia បានកត់ត្រាថា អន្តោប្រវេសន៍ជាកម្លាំងចលករដ៏សំខាន់មួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រអាមេរិក។ នៅចុងសតវត្សរ៍ទី១៩ និងដើមសតវត្សរ៍ទី២០ ជនអន្តោប្រវេសន៍ជាច្រើនមកពីអឺរុបបានធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក ដោយឆ្លងកាត់កោះអេលីស (Ellis Island) ជាច្រកចូលសំខាន់។ រូបថតខាងលើបង្ហាញពីក្រុមជនអន្តោប្រវេសន៍ដែលមកដល់នៅឆ្នាំ១៩០២ ដែលជារយៈពេលដែលមានលំហូរចូលដ៏ធំ។

រូបភាពគំនូរពីឆ្នាំ១៨៨៧ ដែលបានចុះផ្សាយក្នុងកញ្ចប់រូបភាព Wikipedia បានបង្ហាញកប៉ាល់ដឹកជនអន្តោប្រវេសន៍ឆ្លងកាត់រូបសំណាកសេរីភាព ដែលជានិមិត្តសញ្ញានៃក្តីសង្ឃឹមសម្រាប់អ្នកមកដល់ថ្មី។ មុនទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៣០ សហរដ្ឋអាមេរិកមិនទាន់មានប្រព័ន្ធសុខុមាលភាពរឹងមាំទេ ហើយជនអន្តោប្រវេសន៍ជាច្រើនបានធ្វើការក្នុងស្ថានភាពលំបាក ដូចជាកម្មករក្មេងៗនៅកសិដ្ឋានជាដើម ដូចបានបង្ហាញក្នុងរូបថតកម្មករប៉ូឡូញឆ្នាំ១៩០៩។

បន្ថែមលើនេះ រូបថតប្រអប់ឥវ៉ាន់របស់អន្តោប្រវេសន៍ពីស៊ុយអែតនៅចុងសតវត្សរ៍ទី១៩ និងពីជំរុំជនភៀសខ្លួននៅថៃក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣ ដែលមាននៅក្នុង Wikipedia បង្ហាញពីភាពចម្រុះនៃប្រភពដើមរបស់ជនអន្តោប្រវេសន៍ក្នុងរយៈពេលខុសៗគ្នា។ តាំងពីអាណានិគមដំបូងរហូតដល់បច្ចុប្បន្ន សហរដ្ឋអាមេរិកបានបន្តទទួលរលកជនអន្តោប្រវេសន៍ថ្មីៗជាបន្តបន្ទាប់ ដោយប្រភពចម្បងបានផ្លាស់ប្តូរពីអឺរុបទៅអាស៊ី និងអាមេរិកឡាទីន។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាម Wikipedia ជនអន្តោប្រវេសន៍បានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់សេដ្ឋកិច្ចអាមេរិក ទាំងក្នុងវិស័យការងារកម្រិតទាប និងកម្រិតខ្ពស់។ រូបថតកម្មករកសិកម្មប៉ូឡូញនៅឆ្នាំ១៩០៩ ដែលជាផ្នែកមួយនៃបណ្ណសារ Wikipedia បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពឹងផ្អែកលើកម្លាំងពលកម្មអន្តោប្រវេសន៍សម្រាប់វិស័យកសិកម្ម និងឧស្សាហកម្ម ជាពិសេសមុនពេលមានគោលនយោបាយសុខុមាលភាព។

នៅផ្នែកវប្បធម៌ សហគមន៍អន្តោប្រវេសន៍បានបង្កើតសង្កាត់ជនជាតិផ្សេងៗ ដូចជា សង្កាត់ចិន (Chinatown) នៅបូស្តុន (រូបភាព) និង Little Italy នៅញូវយ៉ក (រូបថតប្រហែលឆ្នាំ១៩០០) ដែលបានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃកេរដំណែលពហុវប្បធម៌របស់ប្រទេស។ ព្រឹត្តិការណ៍ប្រចាំឆ្នាំដូចជា ក្បួនដង្ហែរទិវាឯករាជ្យហ្វីលីពីននៅញូវយ៉ក (មានក្នុងបណ្ណសាររូបភាព) ក៏បញ្ជាក់ពីការថែរក្សាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌របស់សហគមន៍នានាផងដែរ។

យ៉ាងណាក្ដី រូបតុក្កតាពីទស្សនាវដ្ដី Puck ឆ្នាំ១៨៨៨ ដែលដកស្រង់ដោយ Wikipedia បានបង្ហាញពីការរិះគន់ចំពោះអ្នកជំនួញដែលស្វាគមន៍ជនអន្តោប្រវេសន៍កម្រិតប្រាក់ឈ្នួលទាប ដោយចោទថាបានធ្វើឲ្យពលករអាមេរិកគ្មានការងារធ្វើ។ ការជជែកវែកញែកនេះបានបន្តរហូតមកដល់សម័យទំនើប។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន ប្រធានបទអន្តោប្រវេសន៍នៅតែជារឿងក្ដៅគគុកនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ យោងតាម Wikipedia នៅខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ កំណត់ត្រាចំនួនជនបរទេស ៥៣.៣ លាននាក់ និងការប៉ាន់ស្មានអំពីអន្តោប្រវេសន៍ខុសច្បាប់ ១៨.៦ លាននាក់ បានបង្កើតឲ្យមានការពិភាក្សាអំពីកំណែទម្រង់ច្បាប់ សន្តិសុខព្រំដែន និងផ្លូវទៅកាន់ភាពជាពលរដ្ឋ។

សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរ សហរដ្ឋអាមេរិកនៅតែជាគោលដៅចម្បងមួយសម្រាប់ជនចំណាកស្រុកកម្ពុជា។ Wikipedia បានបញ្ជាក់ថា ក្នុងចំណោមប្រភេទអន្តោប្រវេសន៍មានក្រុមអ្នកត្រូវបានដោះលែងបណ្ដោះអាសន្នពីកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម ដែលត្រូវបានបដិសេធស្ថានភាពជនភៀសខ្លួន។ កម្មវិធី Diversity Immigrant Visa ក៏ជាផ្លូវដែលពលរដ្ឋកម្ពុជាជាច្រើនបានឆ្លៀតយកដើម្បីទទួលបានប័ណ្ណបៃតងដែរ។

រូបភាពពិធីសច្ចាភក្ដីនៅមូលដ្ឋានទ័ពអាមេរិកនៅជប៉ុនក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ បង្ហាញថា ដំណើរការធ្វើសញ្ជាតូបនីយកម្មនៅតែបន្តយ៉ាងសកម្ម សូម្បីតែក្នុងជួរកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ។ ព្រឹត្តិការណ៍ដូចជា Operation Allies Refuge ក៏បាននាំជនភៀសខ្លួនអាហ្វហ្គានីស្ថានមកកាន់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងឆ្នាំ២០២១ ដែលជាភស្តុតាងនៃតួនាទីជាបន្តបន្ទាប់របស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងការផ្ដល់ជម្រកដល់ជនរងគ្រោះ។