KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៣ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៣ កក្កដា ២០២៦

សហគមន៍ស៊ើបការណ៍សហរដ្ឋអាមេរិក

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ត្រាសហគមន៍ស៊ើបការណ៍សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រភព: Wikipedia

សហគមន៍ស៊ើបការណ៍សហរដ្ឋអាមេរិក (United States Intelligence Community: IC) គឺជាសម្ព័ន្ធភាពនៃទីភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធ និងអង្គការចំណុះដែលធ្វើសកម្មភាពស៊ើបការណ៍ដើម្បីគាំទ្រគោលនយោបាយការបរទេស និងផលប្រយោជន៍សន្តិសុខជាតិរបស់ខ្លួន។ តាម Wikipedia បានឲ្យដឹងថា IC គ្របដណ្ដប់ទីភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍យោធា ស៊ីវិល និងការិយាល័យវិភាគនានានៅក្នុងក្រសួងនាយកដ្ឋានសហព័ន្ធ។ សហគមន៍នេះត្រូវបានដឹកនាំដោយនាយកស៊ើបការណ៍ជាតិ (Director of National Intelligence) ដែលទទួលខុសត្រូវសម្របសម្រួលកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងចារកម្មទាំងអស់ និងជំរុញកិច្ចសហការរវាងទីភ្នាក់ងារសមាជិក។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ផ្លាកសញ្ញាសាខាស៊ើបការណ៍ FBI ប្រភព: Wikipedia

ទោះបីជាមិនមែនជាទីតាំងភូមិសាស្ត្របែបប្រទេសក៏ដោយ សហគមន៍ស៊ើបការណ៍នេះមានវត្តមានរាលដាលទូទាំងសហរដ្ឋអាមេរិក ជាពិសេសតំបន់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ឌីស៊ី និងរដ្ឋម៉ារីឡែន និងវឺជីនៀ។ ការិយាល័យនាយកស៊ើបការណ៍ជាតិ (ODNI) មានមូលដ្ឋាននៅជិតសេតវិមាន ហើយទីភ្នាក់ងារផ្សេងទៀតដូចជា CIA មានទីតាំងនៅឡែងលី (Langley) រដ្ឋវឺជីនៀ។ យោងតាម Wikipedia រចនាសម្ព័ន្ធ IC មានសមាជិកទីភ្នាក់ងារចំនួន ១៨ រួមទាំង CIA, NSA, DIA, NRO, NGA, និងភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍របស់កងទ័ពជើងគោក ជើងទឹក ជើងអាកាស ឆ្មាំសមុទ្រ និងកងកម្លាំងអវកាស។ បុគ្គលិក IC មានរាប់ម៉ឺននាក់ ដែលតាមការប៉ាន់ប្រមាណសាធារណៈមានចន្លោះពី ១០០,០០០ ដល់ ២៥០,០០០ នាក់ មិនរាប់បញ្ចូលអ្នកម៉ៅការឯកជនឡើយ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ត្រាការិយាល័យចារកម្មកងទ័ពជើងទឹក (ONI) ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិស៊ើបការណ៍ទំនើបរបស់អាមេរិកចាប់ផ្ដើមនៅឆ្នាំ ១៨៨២ ជាមួយការបង្កើតការិយាល័យចារកម្មកងទ័ពជើងទឹក (ONI) ដែលជាទីភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍យោធាចំណាស់ជាងគេ។ តាម Wikipedia សង្គ្រាមលោកលើកទី២ បាននាំមកនូវការិយាល័យសេវាយុទ្ធសាស្ត្រ (OSS) ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះរបស់ CIA ក្រោយមក។ ច្បាប់សន្តិសុខជាតិឆ្នាំ ១៩៤៧ បានបង្កើត CIA ជាទីភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍ស៊ីវិលកណ្ដាល ហើយបានដាក់ក្របខ័ណ្ឌសម្របសម្រួលដំបូងសម្រាប់សហគមន៍នេះ។ ក្នុងយុគសង្គ្រាមត្រជាក់ ភ្នាក់ងារថ្មីៗត្រូវបានបន្ថែមឥតឈប់ឈរ ដូចជា NSA (១៩៥២) សម្រាប់ស៊ើបការណ៍សញ្ញា និង NRO (១៩៦១) សម្រាប់ឈ្លបយកការណ៍តាមផ្កាយរណប ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការប្រកួតប្រជែងបច្ចេកវិទ្យាជាមួយសហភាពសូវៀត។

ក្រោយព្រឹត្តិការណ៍ ១១ ខែកញ្ញា ២០០១ សហរដ្ឋអាមេរិកបានអនុម័តច្បាប់ស្ដីពីការកែទម្រង់ចារកម្ម និងប្រឆាំងភេរវកម្មឆ្នាំ ២០០៤ ដែលបង្កើតមុខតំណែងនាយកស៊ើបការណ៍ជាតិ (DNI) ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះការចែករំលែកព័ត៌មានរវាងភ្នាក់ងារ។ តាម Wikipedia ការកើនឡើងនៃការគំរាមកំហែងតាមអ៊ីនធឺណិត និងករណី Edward Snowden ក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ បានបង្ហាញពីការឃ្លាំមើលដ៏ធំធេងរបស់ IC និងបង្កជាការពិភាក្សាអំពីសិទ្ធិឯកជនជាសាកល។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ទិន្នន័យថវិកាចារកម្មសម្ងាត់អាមេរិកឆ្នាំ ២០១៣ ប្រភព: Wikipedia

ថវិកាចារកម្មរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកគឺជាសមាសភាគសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ ដែលតាមឯកសារលេចធ្លាយ (ដូចរូបភាពទស្សនៈទិន្នន័យឆ្នាំ ២០១៣) ត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួនជាង ៥០ ពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។ ថវិកានេះបែងចែកទៅកម្មវិធីជាតិ និងយោធា ដែលផ្តល់មូលនិធិដល់ប្រតិបត្តិការសម្ងាត់ ការប្រមូលសញ្ញាទំនាក់ទំនង ការឈ្លបតាមផ្កាយរណប និងគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធធំៗ ដូចជាមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Utah របស់ NSA ជាដើម។

វប្បធម៌ក្នុងសហគមន៍ IC មានលក្ខណៈសម្ងាត់ខ្ពស់ ដោយផ្អែកលើគោលការណ៍ «need‑to‑know» និងការបែងចែកការងារយ៉ាងតឹងរ៉ឹង។ យោងតាមរបាយការណ៍សិក្សា មានការប្រជែងរវាងភ្នាក់ងារ ប៉ុន្ដែក៏មានកិច្ចសហការតាមវេទិកាដូចជា Joint Intelligence Community Council (JICC) ដែរ។ ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចរួមមានការជំរុញឧស្សាហកម្មការពារជាតិ និងការបង្កើតការងារបច្ចេកវិទ្យាឯកទេសដែលមានប្រាក់ខែខ្ពស់។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

និមិត្តសញ្ញា Space Delta ១៨ អង្គភាពចារកម្មអវកាស ប្រភព: Wikipedia

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse នៅកម្ពុជា តួនាទីរបស់សហគមន៍ស៊ើបការណ៍អាមេរិកមានការពាក់ព័ន្ធដោយផ្ទាល់ទៅនឹងសន្តិសុខតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ IC តាមដានឥទ្ធិពលរបស់ចិននៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង និងគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធធំៗក្នុងតំបន់ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់តុល្យភាពយុទ្ធសាស្ត្រ។ របាយការណ៍សាធារណៈបានបញ្ជាក់ថា សហរដ្ឋអាមេរិកធ្វើការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានចារកម្មជាមួយប្រទេសដៃគូនៅក្នុងតំបន់ ដើម្បីប្រឆាំងអំពើភេរវកម្ម ឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន និងការគំរាមកំហែងតាមអ៊ីនធឺណិត។

ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះ IC បានសម្របខ្លួនទៅនឹងបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ដូចជា បញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ការស៊ើបអង្កេតតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត និងចារកម្មអវកាស។ ការបង្កើតអង្គភាព Space Delta ១៨ (National Space Intelligence Center) បង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់លើការការពារផលប្រយោជន៍អាមេរិកក្នុងលំហ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ តួនាទីរបស់ IC ក្នុងការគាំទ្រអ៊ុយក្រែនប្រឆាំងនឹងរុស្ស៊ី និងការប្រឆាំងយុទ្ធនាការព័ត៌មានក្លែងក្លាយ បានធ្វើឱ្យសហគមន៍នេះក្លាយជាកត្តាគន្លឹះនៃនយោបាយអន្តរជាតិសម័យថ្មី។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

ការវាយប្រហាររបស់អ៊ីរ៉ង់លើមូលដ្ឋាន CIA បង្កជាចម្ងល់ពីតួនាទីរុស្ស៊ី

ប្រភពសារព័ត៌មានជាច្រើនរាយការណ៍ថា សហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងស៊ើបអង្កេតការជាប់ពាក់ព័ន្ធរបស់រុស្ស៊ី ក្នុងការផ្តល់ទិន្នន័យឬបច្ចេកវិទ្យាដ្រូនដល់អ៊ីរ៉ង់សម្រាប់វាយប្រហារលើមូលដ្ឋាន CIA។

3 sources · The Straits Times, NDTV, The Times of Israel