KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២៩ កញ្ញា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២៩ កញ្ញា ២០២៦

ការដកកងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិកចេញពីអ៊ីរ៉ាក់ (២០០៧–២០១១)

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ការដកកងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិកចេញពីអ៊ីរ៉ាក់ គឺជាដំណើរការយោធាដ៏សំខាន់មួយ ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៧ និងត្រូវបានបញ្ចប់ជាភាគច្រើននៅខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១១។ វិគីភីឌា បានរាយការណ៍ថា ការដកកងទ័ពនេះបានចាប់ផ្តើមជាមួយនឹងការបញ្ចប់នៃការបន្ថែមកងទ័ព (troop surge) ឆ្នាំ ២០០៧ ហើយការបញ្ចប់របស់វាបាននាំឱ្យសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ាក់បញ្ចប់។

តាមវិគីភីឌា ចំនួនកងកម្លាំងយោធាអាមេរិកនៅក្នុងប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់ បានកើនឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតគឺ ១៧០,៣០០ នាក់ នៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០០៧ គឺត្រឹមតែមួយខែមុនពេលការដកកងទ័ពចាប់ផ្តើម។ ដំណើរការនេះមានរយៈពេលចាប់ពីខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៧ ដល់ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១១ ហើយបានបញ្ចប់វត្តមានកងកម្លាំងអាមេរិកដ៏ធំនៅក្នុងប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់។ សម្រាប់សហរដ្ឋអាមេរិក នេះជាការបញ្ចប់ប្រតិបត្តិការយោធាដ៏ធំមួយ ចំណែកសម្រាប់អ៊ីរ៉ាក់ វាជាការបញ្ចប់វត្តមានកងកម្លាំងអាមេរិក ដែលបានបន្តអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

អ៊ីរ៉ាក់ជាប្រទេសមួយស្ថិតនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា ហើយមានព្រំដែនជាប់នឹងប្រទេសគុយវ៉ែតនៅភាគខាងត្បូង។ កងកម្លាំងអាមេរិកត្រូវបានដាក់ពង្រាយនៅតាមមូលដ្ឋាន និងតំបន់ផ្សេងៗគ្នាជាច្រើនទូទាំងប្រទេស ដូច្នេះការដកកងទ័ពបានពាក់ព័ន្ធនឹងចលនាផ្លាស់ទីកងកម្លាំង និងឧបករណ៍យោធាចេញពីតំបន់ទាំងនោះ។ ផ្លូវចេញសំខាន់មួយគឺតាមផ្លូវគោកឆ្លងកាត់ព្រំដែនទៅកាន់ប្រទេសជិតខាង ហើយនៅដំណាក់កាលចុងក្រោយនៃការដកកងទ័ព ក្បួនកងទ័ពចុងក្រោយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកបានឆ្លងកាត់ព្រំដែនខាងត្បូងចូលទៅប្រទេសគុយវ៉ែត។ ចំណែកឯមនុស្សដែលពាក់ព័ន្ធផ្ទាល់នឹងដំណើរការនេះ គឺកងកម្លាំងយោធាអាមេរិករាប់សែននាក់ ដែលត្រូវដកចេញពីប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់ជាបន្តបន្ទាប់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ក្បួនកងទ័ពអាមេរិកចុងក្រោយឆ្លងកាត់ចូលប្រទេសគុយវ៉ែត ប្រភព: Wikipedia

សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ាក់បានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ២០០៣ បន្ទាប់ពីកងកម្លាំងដឹកនាំដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តបានវាយចូលអ៊ីរ៉ាក់ និងផ្តួលរលំរបបរបស់លោកសាដាម ហ៊ូសេន។ ក្រោយមក ប្រទេសនេះបានឆ្លងកាត់ជម្លោះប្រដាប់អាវុធជាបន្តបន្ទាប់ ហើយកងកម្លាំងអាមេរិកនៅតែបន្តវត្តមានក្នុងប្រទេសអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ។

ក្នុងឆ្នាំ ២០០៧ សហរដ្ឋអាមេរិកបានបន្ថែមកងទ័ពទៅអ៊ីរ៉ាក់ ដែលគេស្គាល់ថាជាការបន្ថែមកងទ័ពឆ្នាំ ២០០៧ ដោយបានបង្កើនវត្តមានយោធាអាមេរិកយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេស។ តាមវិគីភីឌា ចំនួនកងកម្លាំងអាមេរិកនៅអ៊ីរ៉ាក់បានឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០០៧ ហើយការដកកងទ័ពបានចាប់ផ្តើមនៅខែបន្ទាប់ គឺខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៧ ជាមួយនឹងការបញ្ចប់នៃការបន្ថែមកងទ័ពនោះ។

បន្ទាប់ពីនោះ ការដកកងទ័ពបានបន្តពីឆ្នាំ ២០០៨ ដល់ឆ្នាំ ២០១១ ដោយវត្តមានកងកម្លាំងអាមេរិកបានថយចុះបន្តិចម្តងៗ រហូតដល់ការដកចេញចុងក្រោយនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១១។ តាមវិគីភីឌា ការបញ្ចប់នេះបានធ្វើឱ្យសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ាក់ ដែលបានអូសបន្លាយជាច្រើនឆ្នាំ បញ្ចប់ទៅជាផ្លូវការ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

សព្វថ្ងៃ ការដកកងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិកចេញពីអ៊ីរ៉ាក់នៅតែជាព្រឹត្តិការណ៍យោងសំខាន់មួយ នៅពេលមានការជជែកដេញដោលអំពីវត្តមានកងកម្លាំងបរទេស និងយុទ្ធសាស្ត្រដកទ័ពនៅទូទាំងពិភពលោក។ ដំណើរការដកកងទ័ពដ៏យូរអង្វែងនេះបង្ហាញថា ការបញ្ចប់សង្គ្រាមដ៏ធំមួយ ត្រូវការការអនុវត្តជាដំណាក់កាល ដោយក្នុងករណីអ៊ីរ៉ាក់ គឺចាប់ផ្តើមពីខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៧ និងបញ្ចប់នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១១។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ដែលតាមដានព័ត៌មានអន្តរជាតិ និងស្ថានភាពមជ្ឈិមបូព៌ា ការយល់ដឹងអំពីដំណើរការនេះជួយផ្តល់បរិបទ នៅពេលតាមដានព័ត៌មានអំពីគោលនយោបាយការពារជាតិរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងអំពីវត្តមានយោធារបស់មហាអំណាចនៅក្រៅប្រទេស ដែលជាប្រធានបទពាក់ព័ន្ធផងដែរសម្រាប់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ តាមវិគីភីឌា ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានបញ្ចប់សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ាក់ ដែលជាជម្លោះដ៏សំខាន់មួយនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ហើយការយល់ដឹងអំពីវានៅតែមានប្រយោជន៍សម្រាប់ការតាមដានព័ត៌មានអំពីសង្គ្រាម និងសន្តិភាពនៅសម័យបច្ចុប្បន្ន។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

កងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិក ចាកចេញ ពី អ៊ីរ៉ាក់ ទាំងស្រុង បន្ទាប់ពី ជាង ២ ទសវត្សរ៍ នៃ សង្គ្រាម

កងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិក កំពុង បញ្ចប់ ការដកខ្លួន ចេញ ពី អ៊ីរ៉ាក់ បន្ទាប់ពី ជាង ២ ទសវត្សរ៍ ខណៈ អ្នកជំនាញ សន្តិសុខ ព្រមានថា ការដកខ្លួននេះ អាច បើកឱកាស ឱ្យ អ៊ីរ៉ង់ កើនឥទ្ធិពល និង បង្ក ការភ័យខ្លាច ពី ការវាយប្រហារ របស់ ISIS។

7 sources · Deutsche Welle, South China Morning Post, The Straits Times