ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ទំនាក់ទំនងរវាងកូរ៉េខាងជើង និងសហរដ្ឋអាមេរិក ត្រូវបានវិគីភីឌាពណ៌នាថា មានភាពតានតឹង និងអរិភាព ទាំងក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ និងបច្ចុប្បន្នកាល។ ប្រទេសទាំងពីរមិនមានទំនាក់ទំនងការទូតជាផ្លូវការឡើយ ហើយបានងាកទៅរកការរៀបចំការទូតដោយប្រយោល ដោយប្រើអន្តរការីអព្យាក្រឹតជំនួសវិញ។ តាមវិគីភីឌា ស្ថានទូតស៊ុយអែតនៅទីក្រុងព្យុងយ៉ាង ជាអ្នកការពារផលប្រយោជន៍របស់សហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងជើង ហើយបានផ្តល់សេវាកុងស៊ុលមានកំណត់ដល់ពលរដ្ឋអាមេរិក។

កូរ៉េខាងជើង ដែលមានឈ្មោះផ្លូវការថា សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតកូរ៉េ (DPRK) មិនមានស្ថានទូតនៅរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោនឡើយ ប៉ុន្តែត្រូវបានតំណាងនៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក តាមរយៈបេសកកម្មរបស់ខ្លួនប្រចាំអង្គការសហប្រជាជាតិ នៅទីក្រុងញូវយ៉ក ដែលដើរតួជាស្ថានទូតជាក់ស្តែងរបស់កូរ៉េខាងជើង។ បេសកកម្មនេះ ត្រូវបានវិគីភីឌាពិពណ៌នាថា ដើរតួដូចជាស្ថានទូតកូរ៉េខាងជើងប្រចាំសហរដ្ឋអាមេរិក ទោះបីមិនមែនជាស្ថានទូតក្នុងន័យផ្លូវការក៏ដោយ។ ទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីនេះ ជាប្រធានបទដែលទទួលការចាប់អារម្មណ៍ពីអន្តរជាតិ ដោយសារឥទ្ធិពលរបស់វាលើសន្តិសុខក្នុងតំបន់អាស៊ី។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

វិគីភីឌាបានកត់ត្រាថា អគារសារមន្ទីរស្ថានរាជទូតកូរ៉េចាស់នៅរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន ធ្លាប់ជាទីតាំងរបស់ស្ថានរាជទូតកូរ៉េ ចាប់ពីឆ្នាំ១៨៨៩ រហូតដល់ឆ្នាំ១៩០៥ ហើយបច្ចុប្បន្នត្រូវបានថែរក្សាជាសារមន្ទីរ ជាសក្ខីភាពនៃទំនាក់ទំនងដំបូងៗរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងឧបទ្វីបកូរ៉េ។

ដោយសារគ្មានវត្តមានការទូតអាមេរិកផ្លូវការនៅក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងជើង ស្ថានទូតស៊ុយអែតនៅទីក្រុងព្យុងយ៉ាង ដែលជារដ្ឋធានីនៃប្រទេសនោះ បានទទួលបន្ទុកផ្តល់សេវាកុងស៊ុលមានកំណត់ដល់ពលរដ្ឋអាមេរិក។ ចំណែកកូរ៉េខាងជើងវិញ បានប្រើបេសកកម្មរបស់ខ្លួនប្រចាំអង្គការសហប្រជាជាតិនៅទីក្រុងញូវយ៉ក ជាបណ្តាញទំនាក់ទំនងដ៏សំខាន់ជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលជាការរៀបចំមិនធម្មតាក្នុងការអនុវត្តការទូតអន្តរជាតិ។ ដូច្នេះ ទីក្រុងព្យុងយ៉ាង វ៉ាស៊ីនតោន និងញូវយ៉ក គឺជាទីតាំងសំខាន់ៗក្នុងយន្តការទំនាក់ទំនងដោយប្រយោលរវាងប្រទេសទាំងពីរ ហើយរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ ការរៀបចំតាមរយៈអន្តរការីនេះ នៅតែត្រូវបានរក្សាទុក។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីនេះ ប្រកបដោយជម្លោះ និងឧប្បត្តិហេតុតានតឹងជាច្រើន។ រូបថតបណ្ណសាររបស់វិគីភីឌា បានបង្ហាញរថក្រោះ M26 Pershing របស់អាមេរិក នៅកណ្តាលទីក្រុងសេអ៊ូល ព្រមទាំងអ្នកទោសសង្គ្រាមកូរ៉េខាងជើង ក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៥០ អំឡុងសង្គ្រាមកូរ៉េ ដែលជាគ្រាដ៏តានតឹងបំផុតមួយក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៥០ នៅឧបទ្វីបកូរ៉េ។

ភាពតានតឹងបានបន្តកើតមានជាបន្តបន្ទាប់។ តាមវិគីភីឌា នាវិកនៃនាវា USS Pueblo របស់អាមេរិក ត្រូវបានដោះលែងឱ្យវិលត្រឡប់ទៅមាតុភូមិវិញ នៅថ្ងៃទី២៣ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៦៨ ហើយរូបថតពាក់ព័ន្ធនឹងការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍នាវិកទាំងនេះ ក៏ត្រូវបានរក្សាទុកក្នុងបណ្ណសាររបស់វិគីភីឌាដែរ។ ចំណែកឧប្បត្តិហេតុសម្លាប់ដោយពូថៅ (Axe Murder Incident) ត្រូវបានកត់ត្រាថាបានកើតឡើងនៅថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៧៦។

ក្រៅពីភាពតានតឹង ក៏មានវគ្គនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការទូតខ្លះដែរ។ តាមវិគីភីឌា កងទ័ពជើងទឹកសហរដ្ឋអាមេរិក ធ្លាប់បានជួយសង្គ្រោះនាវិកនៃនាវា Dai Hong Dan ពីក្រុមចោរសមុទ្រសូម៉ាលី។ ជាងនេះទៀត នៅខែតុលា ឆ្នាំ២០០០ លោក ចូ ម្យ៉ុងរ៉ុក ដែលពេលនោះជារដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិរបស់លោកគីម ជុងអ៊ីល បានជួបលោក វីលៀម ខូហេន រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិក នៅទីស្នាក់ការប៉ង់តាហ្គោន ហើយក៏បានជួបលោកប្រធានាធិបតី ប៊ីល គ្លីនតុន នៅសេតវិមានផងដែរ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងវិមាត្រសេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌ ឯកសារបណ្ណសាររបស់វិគីភីឌា បានផ្តល់ឯកសារយោងមានកំណត់។ រូបថតមួយសន្លឹក បង្ហាញផ្ទាំងឃោសនានៅសាលាបឋមសិក្សាមួយក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងជើង កាលពីឆ្នាំ២០០៨ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីបរិយាកាសមនោគមន៍វិជ្ជាក្នុងការអប់រំ និងក្នុងសង្គមកូរ៉េខាងជើង។ ដោយសារភាពតានតឹង និងអរិភាពដ៏យូរអង្វែង ព្រមទាំងគ្មានទំនាក់ទំនងការទូតជាផ្លូវការ ទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ច និងការផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌រវាងប្រទេសទាំងពីរ បានប្រព្រឹត្តទៅក្នុងកាលៈទេសៈដ៏ស្មុគស្មាញ និងមានលក្ខណៈតូចចង្អៀត។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមក ទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីបានឆ្លងកាត់ការផ្លាស់ប្តូរដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់។ តាមវិគីភីឌា នៅខែមីនា ឆ្នាំ២០១៦ ទាហានកូរ៉េខាងត្បូង និងអាមេរិកជាង ៣១៥,០០០ នាក់ បានចូលរួមក្នុងសមយុទ្ធយោធាដ៏ធំបំផុតមិនធ្លាប់មាន ដែលបានធ្វើឡើងនៅលើឧបទ្វីបកូរ៉េ។

ប៉ុន្តែឆ្នាំ២០១៨ បានក្លាយជាឆ្នាំនៃការទូតកម្រិតកំពូល។ តាមកំណត់ត្រារូបថតរបស់វិគីភីឌា លោកប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ និងមេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង គីម ជុងអ៊ុន បានជួបគ្នាក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលនៅប្រទេសសិង្ហបុរី ក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៨ ហើយរូបថតនៃការចាប់ដៃគ្នារវាងមេដឹកនាំទាំងពីរ នៅកម្រាលព្រំក្រហមនៃកិច្ចប្រជុំនោះ ក៏ត្រូវបានរក្សាទុកផងដែរ។ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃប្រទេសទាំងពីរ គឺលោក ម៉ៃក៍ ប៉ុមប៉េអូ និងលោក រី យ៉ុងហូ ក៏បានជួបគ្នានៅខែសីហា ឆ្នាំ២០១៨ ដែរ។ លោកត្រាំ លោកគីម និងប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោក មូន ជេអ៊ីន ក៏បានជួបគ្នានៅតំបន់គ្មានយោធា ដែលខណ្ឌចែកឧបទ្វីបកូរ៉េ។ មុននោះ នៅថ្ងៃទី៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៨ អនុប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក ម៉ៃក៍ ផេនស៍ បានជួបជនភៀសខ្លួនកូរ៉េខាងជើង នៅវិមានរំលឹកចេអូណាន រួមជាមួយលោក ហ្វ្រេដ វ៉មបៀរ។

សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា និងតំបន់អាស៊ី ទំនាក់ទំនងសហរដ្ឋអាមេរិក-កូរ៉េខាងជើង ជាប្រធានបទសន្តិសុខក្នុងតំបន់ដែលគួរតាមដាន ព្រោះសមយុទ្ធយោធាដ៏ធំ និងការប្រែប្រួលនយោបាយនៅឧបទ្វីបកូរ៉េ អាចជះឥទ្ធិពលដល់សន្តិភាព និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ទាំងមូល។ ទោះជាមានកិច្ចប្រជុំកម្រិតកំពូលក៏ដោយ ក៏វិគីភីឌាបានបញ្ជាក់ថា ប្រទេសទាំងពីរនៅតែមិនមានទំនាក់ទំនងការទូតជាផ្លូវការ ហើយទំនាក់ទំនងទាំងមូល នៅតែស្ថិតក្នុងភាពតានតឹង និងអរិភាព។