កងទ័ពអាមេរិក

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

កងទ័ពអាមេរិក (US Troops) គឺជាកម្លាំងប្រដាប់អាវុធនៃសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលរួមមានកងទ័ពជើងគោក កងទ័ពជើងទឹក កងទ័ពអាកាស កងម៉ារីន កងយាមឆ្នេរសមុទ្រ និងកងកម្លាំងអវកាស។ កងកម្លាំងទាំងនេះស្ថិតក្រោមការបញ្ជារបស់ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកក្នុងតួនាទីជាមេបញ្ជាការកំពូល និងស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលរបស់ក្រសួងការពារជាតិ។

កងទ័ពអាមេរិកត្រូវបានគេចាត់ទុកជាកម្លាំងយោធាដែលមានសមត្ថភាពធំជាងគេនៅលើពិភពលោក ទាំងលើផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា ថវិកា និងវិសាលភាពនៃការប្រតិបត្តិការ។ វត្តមាននៅបរទេសនៃកងទ័ពអាមេរិកគឺជាធាតុសំខាន់មួយក្នុងគោលនយោបាយការបរទេសរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុងការរក្សាសម្ព័ន្ធភាព និងតុល្យភាពយុទ្ធសាស្ត្រ។

ភូមិសាស្ត្រ និងវត្តមានសកល

កងទ័ពអាមេរិកមានវត្តមាននៅលើគ្រប់ទ្វីបនៃពិភពលោក។ ទីតាំងសំខាន់ៗរួមមាន មូលដ្ឋាននៅប្រទេសជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង អាល្លឺម៉ង់ ឥតាលី ចក្រភពអង់គ្លេស និងនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ាដូចជា កាតា និងបារ៉ែន។ យោងតាមការរាយការណ៍របស់ BBC និងសារព័ត៌មាន Reuters សហរដ្ឋអាមេរិករក្សាមូលដ្ឋានយោធាជាង ៧០០ កន្លែងនៅជុំវិញពិភពលោក ដែលធ្វើឱ្យវាមានបណ្តាញយោធាសកលធំជាងគេនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។

ចំនួនទាហានសរុបក្នុងបុគ្គលិកសកម្មមានប្រមាណ ១,៣ លាននាក់ បូករួមនឹងកម្លាំងបម្រុង និងកងការពារជាតិ។ កងទ័ពទាំងនេះប្រើប្រាស់ភាសាអង់គ្លេសជាភាសាផ្លូវការ និងមានភាពចម្រុះខាងពូជសាសន៍ ដោយឆ្លុះបញ្ចាំងពីសង្គមអាមេរិកាំង។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

កងទ័ពអាមេរិកមានដើមកំណើតពីកងទ័ពជាតិកុងទីណង់តាល់ (Continental Army) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៧៧៥ ក្នុងសម័យសង្រ្គាមឯករាជ្យអាមេរិកប្រឆាំងនឹងចក្រភពអង់គ្លេស ក្រោមការបញ្ជាការរបស់លោក George Washington។ បន្ទាប់ពីការទទួលឯករាជ្យ សហរដ្ឋអាមេរិកបានពង្រីកកងទ័ពបន្តិចម្តងៗតាមរយៈសង្គ្រាមស៊ីវិល (១៨៦១–១៨៦៥) និងសង្រ្គាមអាមេរិក-អេស្ប៉ាញនៅឆ្នាំ ១៨៩៨។

ក្នុងសតវត្សទី ២០ សហរដ្ឋអាមេរិកបានចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី ១ និងលើកទី ២ ដែលធ្វើឱ្យកងទ័ពអាមេរិកក្លាយជាកម្លាំងសកលដ៏ធំ។ យោងតាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ Reuters ការបោះពុម្ពអាវុធនុយក្លេអ៊ែរនៅហ៊ីរ៉ូស៊ីម៉ា និងណាហ្គាសាគី ក្នុងឆ្នាំ ១៩៤៥ បានកំណត់ការបញ្ចប់សង្គ្រាមលោកលើកទី ២ និងបើកសម័យកាលនៃសង្គ្រាមត្រជាក់។

ក្នុងសម័យសង្គ្រាមត្រជាក់ កងទ័ពអាមេរិកបានចូលរួមក្នុងសង្រ្គាមកូរ៉េ (១៩៥០–១៩៥៣) និងសង្គ្រាមវៀតណាម (១៩៥៥–១៩៧៥) ដែលមានផលប៉ះពាល់ជ្រាលជ្រៅដល់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមទាំងកម្ពុជា។ បន្ទាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍ ១១ កញ្ញា ២០០១ កងទ័ពអាមេរិកបានចូលប្រតិបត្តិការនៅអាហ្វហ្គានីស្ថាន និងអ៊ីរ៉ាក់ ដែលស្គាល់ថាជា "សង្រ្គាមប្រឆាំងភេរវកម្ម"។

តួនាទី និងរចនាសម្ព័ន្ធ

កងទ័ពអាមេរិកបែងចែកជា ៦ ដងខ្នងសំខាន់ៗ៖ កងទ័ពជើងគោក (Army) កងទ័ពជើងទឹក (Navy) កងទ័ពអាកាស (Air Force) កងម៉ារីន (Marine Corps) កងយាមឆ្នេរសមុទ្រ (Coast Guard) និងកងកម្លាំងអវកាស (Space Force) ដែលត្រូវបានបង្កើតក្នុងឆ្នាំ ២០១៩។ ថវិកាការពារជាតិរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកមានចំនួនជាង ៨០០ ពាន់លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលធំជាងថវិការវមនៃប្រទេសធំៗបន្ទាប់ផ្សំបញ្ចូលគ្នា តាមការរាយការណ៍របស់ BBC។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរ វត្តមាននៃកងទ័ពអាមេរិកនៅតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិកមានសារៈសំខាន់ខ្ពស់ ជាពិសេសក្នុងបរិបទនៃការប្រកួតប្រជែងជាមួយចិននៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ ការដាក់ពង្រាយកងទ័ពអាមេរិកនៅហ្វីលីពីន ជប៉ុន និងកូរ៉េខាងត្បូង បានធ្វើឱ្យតុល្យភាពយុទ្ធសាស្ត្រនៅអាស៊ានកាន់តែស្មុគស្មាញ។

លើសពីនេះ ទំនាក់ទំនងយោធារវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងកម្ពុជា ក៏ជាប្រធានបទដែលត្រូវបានតាមដានដោយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយជាតិ និងអន្តរជាតិ ជាពិសេសពាក់ព័ន្ធនឹងមូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹករាមនិងសកម្មភាពរួមក្នុងតំបន់។ បច្ចុប្បន្ន សង្រ្គាមនៅអ៊ុយក្រែន និងការតានតឹងនៅមជ្ឈិមបូព៌ាក៏ធ្វើឱ្យតួនាទីកងទ័ពអាមេរិកបន្តក្លាយជាកត្តាសំខាន់ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍សកលប្រចាំថ្ងៃ។