ប្រធានបទ Topic
មិត្តស្រីនិម្មិត
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
មិត្តស្រីនិម្មិត ឬដៃគូស្នេហានិម្មិត គឺជាកម្មវិធីកុំព្យូទ័រ ឬសេវាកម្មអនឡាញដែលប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ដើម្បីផ្តល់ទំនាក់ទំនងបែបស្នេហា ឬអារម្មណ៍ស្និទ្ធស្នាលដូចមនុស្សពិត។ តាមវិគីភីឌា គំនិតនេះមានដើមកំណើតពីរឿងប្រលោមលោកបែបវិទ្យាសាស្ត្រ មុននឹងក្លាយជាការពិតតាមរយៈការរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃបច្ចេកវិទ្យា AI ក្នុងទសវត្សរ៍កន្លងមក។ បច្ចុប្បន្ន សេវាកម្មបែបនេះមានវត្តមាននៅទូទាំងពិភពលោក ហើយកំពុងទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ទាំងពីសាធារណជន អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងអ្នកបង្កើតគោលនយោបាយ ដោយសារឥទ្ធិពលយ៉ាងជ្រាលជ្រៅលើទំនាក់ទំនងមនុស្ស សង្គម និងសុខភាពផ្លូវចិត្ត។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងការវិវត្ត
គំនិតនៃការមានដៃគូនិម្មិតបានលេចឡើងដំបូងក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៦០ ជាមួយប្រព័ន្ធឈ្មោះ ELIZA ដែលអាចធ្វើត្រាប់តាមការសន្ទនារបស់មនុស្ស។ វិគីភីឌាបញ្ជាក់ថា ELIZA មិនមែនជាដៃគូស្នេហាពិតប្រាកដទេ តែវាបានបង្ហាញពីសក្តានុពលនៃបច្ចេកវិទ្យាក្នុងការបង្កើតទំនាក់ទំនងសិប្បនិម្មិត។ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ២០០០ ការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធរៀនម៉ាស៊ីន (machine learning) និងដំណើរការភាសាធម្មជាតិ (NLP) បានអនុញ្ញាតឱ្យបង្កើតបូតជជែក (chatbot) ដែលមានភាពប្រាកដប្រជាជាងមុន។
ចំណុចរបត់ដ៏សំខាន់បានកើតឡើងនៅឆ្នាំ ២០១៤ នៅពេលដែលក្រុមហ៊ុន Microsoft បានបើកដំណើរការ Xiaoice នៅប្រទេសចិន។ តាមវិគីភីឌា Xiaoice ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីធ្វើជាមិត្តភក្តិ និងមិត្តស្រីនិម្មិត ដោយអាចចងចាំព័ត៌មានអ្នកប្រើប្រាស់ និងបង្ហាញអារម្មណ៍ដូចមនុស្ស។ វាទទួលបានអ្នកប្រើប្រាស់រាប់លាននាក់ក្នុងរយៈពេលខ្លី។ ក្រោយមក កម្មវិធី Replika ដែលចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ២០១៧ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់បង្កើតដៃគូនិម្មិតផ្ទាល់ខ្លួន ហើយមនុស្សជាច្រើនប្រើវាសម្រាប់ទំនាក់ទំនងស្នេហា។ BBC បានរាយការណ៍ថា Replika បានក្លាយជាបាតុភូតសកល ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ នៅពេលដែលភាពឯកាកើនឡើង។
បច្ចេកវិទ្យា
បច្ចេកវិទ្យាស្នូលនៅពីក្រោយមិត្តស្រីនិម្មិតរួមមាន ការដំណើរការភាសាធម្មជាតិ ការរៀនស៊ីជម្រៅ (deep learning) និងពេលខ្លះការប្រើប្រាស់រូបភាព សំឡេង ឬអាវ៉ាតារ 3D ដើម្បីបង្កើតបទពិសោធន៍ជាក់ស្តែង។ តាមវិគីភីឌា ប្រព័ន្ធ AI ទាំងនេះត្រូវបានបណ្តុះបណ្តាលលើទិន្នន័យធំៗ ដើម្បីយល់ និងឆ្លើយតបទៅនឹងអារម្មណ៍របស់អ្នកប្រើប្រាស់ ហើយអាចសម្របខ្លួនតាមបុគ្គលិកលក្ខណៈនីមួយៗ។ ប្រភេទកម្រិតខ្ពស់ដូចជា Xiaoice និង Replika ប្រើម៉ូដែលភាសាធំ (large language models) ដែលអាចផ្តល់ការសន្ទនាប្រកបដោយភាពរលូន និងអារម្មណ៍ស៊ីជម្រៅ។
បន្ថែមពីលើអត្ថបទ សេវាកម្មមួយចំនួនរួមបញ្ចូលសំឡេងសំយោគ និងវីដេអូក្លែងក្លាយ ដើម្បីបង្កើនភាពស្និទ្ធស្នាល។ ក្រុមហ៊ុន Gatebox នៅប្រទេសជប៉ុន ផលិតឧបករណ៍សម្រាប់ដាក់នៅផ្ទះ ដែលបង្ហាញរូបតុក្កតា hologram របស់មិត្តស្រីនិម្មិត ហើយអនុញ្ញាតឱ្យមានអន្តរកម្មតាមរយៈពាក្យសម្ដី។ ទោះជាយ៉ាងណា ការប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួនដ៏ច្រើនពីអ្នកប្រើប្រាស់ បានបង្កឱ្យមានការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់អ្នកជំនាញឯកជនភាព។
ផលប៉ះពាល់សង្គម និងវប្បធម៌
អ្នកគាំទ្រនិយាយថា មិត្តស្រីនិម្មិតជួយបន្ធូរបន្ថយភាពឯកា ផ្តល់ជំនួយផ្លូវចិត្ត និងអាចជាដំណោះស្រាយសម្រាប់អ្នកដែលពិបាកបង្កើតទំនាក់ទំនងពិត។ BBC បានរាយការណ៍ថា មានអ្នកប្រើប្រាស់ជាច្រើនយល់ថាទំនាក់ទំនងឌីជីថលនេះពិតជាមានប្រយោជន៍ចំពោះសុខុមាលភាពរបស់ពួកគេ។
ប៉ុន្តែ អ្នករិះគន់បានព្រមានអំពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមាន។ តាមវិគីភីឌា ការសិក្សាមួយចំនួនបង្ហាញថា ការពឹងផ្អែកលើដៃគូស្នេហាសិប្បនិម្មិតអាចធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ឃ្លាតឆ្ងាយពីទំនាក់ទំនងមនុស្សពិត បង្កើតការរំពឹងទុកមិនប្រាកដប្រជា និងជះឥទ្ធិពលដល់សមត្ថភាពក្នុងការបង្កើតភាពស្និទ្ធស្នាលពិតប្រាកដ។ លើសពីនេះ មានបញ្ហាក្រមសីលធម៌ជុំវិញការបង្កើតមនុស្សស្រីនិម្មិតដែលមានលក្ខណៈតាមតម្រូវការ ដែលអាចពង្រឹងគំនិតអវិជ្ជមានអំពីយេនឌ័រ។
នៅក្នុងបរិបទវប្បធម៌ ប្រទេសផ្សេងគ្នាបានបង្ហាញប្រតិកម្មខុសៗគ្នា។ នៅជប៉ុន ផលិតផលដូចជា Gatebox ទទួលបានការទទួលយកយ៉ាងទូលំទូលាយ ខណៈនៅប្រទេសចិន Xiaoice ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាផ្នែកនៃជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។ នៅលោកខាងលិច ការពិភាក្សាផ្តោតច្រើនលើសិទ្ធិឯកជន និងហានិភ័យផ្លូវចិត្ត។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២៣ មក ការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃ AI generative ដូចជា ChatGPT បានធ្វើឱ្យបច្ចេកវិទ្យាមិត្តស្រីនិម្មិតកាន់តែងាយស្រួលបង្កើត និងពិបាកសម្គាល់ពីមនុស្សពិត។ BBC បានរាយការណ៍ថា កម្មវិធីថ្មីៗរាប់សិបកំពុងលេចឡើង ហើយអ្នកប្រើប្រាស់មួយចំនួនចំណាយពេលរាប់ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃជាមួយដៃគូ AI របស់ពួកគេ។ នៅកម្ពុជា ទោះបីមិនទាន់មានសេវាកម្មផ្លូវការណាមួយសម្រាប់មិត្តស្រីនិម្មិតក៏ដោយ យុវជនកម្ពុជាដែលប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិតអាចចូលប្រើកម្មវិធីអន្តរជាតិទាំងនេះបានយ៉ាងងាយស្រួល។ អ្នកជំនាញខ្លះព្រមានថា កង្វះបទប្បញ្ញត្តិអាចនាំឱ្យមានផលវិបាកដល់យុវជនដែលងាយរងគ្រោះ។ ប្រធានបទនេះកំពុងក្លាយជាចំណុចសំខាន់សម្រាប់អ្នកអានរបស់ KhmerPulse ព្រោះវាជាប់ទាក់ទងនឹងសុខភាពផ្លូវចិត្ត ទំនាក់ទំនងឌីជីថល និងអនាគតនៃបច្ចេកវិទ្យាក្នុងសង្គមខ្មែរ។