KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់៩ កញ្ញា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ៩ កញ្ញា ២០២៦

មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រនុយក្លេអ៊ែរយ៉ុងប្យុន

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

អគាររ៉េអាក់ទ័រ Magnox ទំហំ ៥ មេហ្គាវ៉ាត់អគ្គិសនីនៅយ៉ុងប្យុន ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រនុយក្លេអ៊ែរយ៉ុងប្យុន (Yongbyon Nuclear Scientific Research Center) គឺជាកន្លែងនុយក្លេអ៊ែរដ៏សំខាន់បំផុតរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងជើង។ វិគីភីឌារៀបរាប់ថា ទីតាំងនេះគឺជាកន្លែងដែលរ៉េអាក់ទ័រនុយក្លេអ៊ែរដំបូងៗរបស់ប្រទេសបានដំណើរការ។ ម្យ៉ាងទៀត មជ្ឈមណ្ឌលនេះមានភាពល្បីល្បាញ ដោយសារតែវាបានផលិតវត្ថុធាតុដែលអាចបំបែកនុយក្លេអ៊ែរ សម្រាប់ប្រើក្នុងការសាកល្បងអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់កូរ៉េខាងជើង។

ដោយសារតួនាទីស្នូលនេះ យ៉ុងប្យុនត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាចំណុចកណ្តាលនៃកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់កូរ៉េខាងជើង។ បន្ថែមពីលើការស្រាវជ្រាវ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៩ មក វិគីភីឌាបានកត់សម្គាល់ថា មជ្ឈមណ្ឌលបានបន្តអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យារ៉េអាក់ទ័រទឹកស្រាល សម្រាប់លទ្ធភាពសាងសង់រោងចក្រថាមពលនុយក្លេអ៊ែរក្នុងស្រុក។ ដូច្នេះ យ៉ុងប្យុនមានសារៈសំខាន់ទាំងផ្នែកអាវុធ និងផ្នែកថាមពលស៊ីវិល។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

យោងតាមវិគីភីឌា មជ្ឈមណ្ឌលស្ថិតនៅក្នុងស្រុកយ៉ុងប្យុន ក្នុងខេត្តព្យុងអានខាងជើង នៃប្រទេសកូរ៉េខាងជើង។ ទីតាំងនេះមានចម្ងាយប្រហែល ១០០ គីឡូម៉ែត្រភាគខាងជើងនៃរដ្ឋធានីព្យុងយ៉ាង។ ឯកសារយោងដែលផ្ដល់មកមិនបានបញ្ជាក់អំពីចំនួនប្រជាជន ឬស្ថិតិភាសាក្នុងស្រុកនោះទេ ប៉ុន្តែការរៀបរាប់អំពីយ៉ុងប្យុនក្នុងទំព័រវិគីភីឌាផ្ដោតស្ទើរតែទាំងស្រុងលើមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវនុយក្លេអ៊ែរនេះ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

រោងជាងគ្រឿងចក្រដែលបិទដំណើរការ ក្នុងអតីតរោងចក្រផលិតឥន្ធនៈ ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងផ្នែកប្រវត្តិសាស្ត្រ វិគីភីឌារៀបរាប់ថា មជ្ឈមណ្ឌលយ៉ុងប្យុនបានផលិតវត្ថុធាតុដែលអាចបំបែកនុយក្លេអ៊ែរ សម្រាប់ការសាកល្បងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរចំនួន ៦ លើករបស់កូរ៉េខាងជើង ចាប់ពីឆ្នាំ ២០០៦ ដល់ឆ្នាំ ២០១៧។ តាមទិន្នន័យនេះ យ៉ុងប្យុនគឺជាប្រភពផលិតវត្ថុធាតុស្នូលសម្រាប់កម្មវិធីអាវុធរបស់ប្រទេស។ ការសាកល្បងទាំងនោះបានធ្វើឱ្យស្ថានភាពសន្តិសុខនៅឧបទ្វីបកូរ៉េ និងក្នុងតំបន់អាស៊ីខាងកើតជាចំណុចចាប់អារម្មណ៍របស់អន្តរជាតិ។

បន្ថែមពីនោះ វិគីភីឌាបានរៀបរាប់ថា ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៩ មជ្ឈមណ្ឌលបានស្ថិតក្នុងដំណើរការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យារ៉េអាក់ទ័រទឹកស្រាល ដោយខ្លួនឯង។ ការអភិវឌ្ឍនេះត្រូវបានគេយល់ថាជាទិសដៅឆ្ពោះទៅរកការបង្កើតរោងចក្រថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ ដែលអាចផលិតអគ្គិសនីសម្រាប់ប្រទេស។ ព័ត៌មានលម្អិតអំពីសមត្ថភាព ឬកាលវិភាគនៃគម្រោងនេះ មិនត្រូវបានបញ្ជាក់នៅក្នុងឯកសារយោងដែលបានផ្ដល់មកទេ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ចំណែកឯវិស័យសេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌វិញ សម្ភារៈយោងដែលបានផ្ដល់មកមិនរៀបរាប់ពីស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច ឬទិដ្ឋភាពវប្បធម៌របស់ស្រុកយ៉ុងប្យុនឡើយ។ អាស្រ័យហេតុនេះ ផ្នែកនេះមានព័ត៌មានកម្រិត។ ទោះបីជាយ៉ាងណា តួនាទីឧស្សាហកម្មនុយក្លេអ៊ែររបស់មជ្ឈមណ្ឌល ដែលរួមបញ្ចូលការផលិតវត្ថុធាតុ និងការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាថាមពល បានធ្វើឱ្យទីតាំងនេះមានសារៈសំខាន់ខាងនយោបាយ និងឧស្សាហកម្មសម្រាប់កូរ៉េខាងជើង។ ទោះយ៉ាងណា ការសន្និដ្ឋានស្តីពីតម្លៃសេដ្ឋកិច្ចជាក់លាក់ មិនអាចធ្វើឡើងពីទិន្នន័យដែលមាននោះទេ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

រ៉េអាក់ទ័រ ៥ មេហ្គាវ៉ាត់ បង្ហាញច្រកចូលបំពង់ឥន្ធនៈ (២០០៥) ប្រភព: Wikipedia

សម្រាប់ទស្សនិកជនរបស់ KhmerPulse ប្រធានបទយ៉ុងប្យុនទាក់ទងដោយផ្ទាល់នឹងព័ត៌មានអន្តរជាតិស្តីពីសន្តិសុខនុយក្លេអ៊ែរនៅអាស៊ីខាងកើត។ វិគីភីឌាបានចង្អុលបង្ហាញថា មជ្ឈមណ្ឌលនេះបានផលិតវត្ថុធាតុសម្រាប់ការសាកល្បងអាវុធទាំង ៦ លើក រវាងឆ្នាំ ២០០៦ និង ២០១៧ ព្រមទាំងបានក្លាយជាចំណុចផ្ដោតនៃការអភិវឌ្ឍរ៉េអាក់ទ័រទឹកស្រាល ចាប់ពីឆ្នាំ ២០០៩។ ដោយសារហេតុផលទាំងនេះ រាល់ការរាយការណ៍ថ្មីៗអំពីការផ្លាស់ប្តូរនៅយ៉ុងប្យុន តែងតែទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ពីសាធារណជននៅកម្ពុជា ដែលតាមដានស្ថានភាពនៅឧបទ្វីបកូរ៉េ ដោយសារឥទ្ធិពលដែលអាចកើតមានចំពោះស្ថិរភាពតំបន់ និងទំនាក់ទំនងរវាងមហាអំណាចនានា។

ប្រសិនបើមានដំណឹងថ្មីអំពីការត្រួតពិនិត្យ ឬការផ្លាស់ប្ដូរសកម្មភាពនៅមជ្ឈមណ្ឌលនេះ KhmerPulse នឹងបន្តប្រមូលព័ត៌មានពីប្រភពចម្រុះ ដើម្បីផ្ដល់រូបភាពច្បាស់លាស់ដល់អ្នកអាន។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

កូរ៉េខាងជើង បាន សាងសង់ កន្លែង ចម្រាញ់ អ៊ុយរ៉ាញ៉ូម ថ្មី ពីរជាន់ នៅ យ៉ុងប្យុន នេះបើតាម IAEA

តាមការរាយការណ៍របស់ BBC និង The Japan Times ទីភ្នាក់ងារថាមពលបរមាណូអន្តរជាតិ IAEA បានព្រមានថា កូរ៉េខាងជើង បានសាងសង់ កន្លែងចម្រាញ់អ៊ុយរ៉ាញ៉ូមថ្មី កម្ពស់ពីរជាន់ នៅយ៉ុងប្យុន ហើយបានដំណើរការ អគារបន្ថែម នៅទីតាំងកាំងស៊ុង ដែលការអភិវឌ្ឍនេះ ត្រូវបានចាត់ទុក ជាបុព្វហេតុ នៃក្តីព្រួយបារម្ភ យ៉ាងខ្លាំង។

6 sources · BBC News, The Straits Times, The Japan Times