KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២០ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២០ កក្កដា ២០២៦

វ៉ូឡូឌីមៀរ ហ្សេឡេនស្គី

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រូបថតផ្លូវការរបស់ វ៉ូឡូឌីមៀរ ហ្សេឡេនស្គី ឆ្នាំ២០២២ ប្រភព: Wikipedia

វ៉ូឡូឌីមៀរ អូឡេកសង់ដ្រូវិច ហ្សេឡេនស្គី (កើតថ្ងៃទី ២៥ មករា ១៩៧៨) គឺជាអ្នកនយោបាយ និងជាអតីតអ្នកកម្សាន្តជនជាតិអ៊ុយក្រែន ដែលបច្ចុប្បន្នកំពុងបម្រើការជាប្រធានាធិបតីទី ៦ នៃប្រទេសអ៊ុយក្រែន ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១៩ មក។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia លោកបានឡើងកាន់តំណែងនៅ ៥ ឆ្នាំក្រោយពីការចាប់ផ្តើមនៃសង្គ្រាមរុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន ដែលរុស្ស៊ីបានបញ្ចូលឧបទ្វីបគ្រីមៀ និងបានវាយប្រហារតំបន់ដុងបាស ហើយលោកបានបន្តដឹកនាំប្រទេស អំឡុងពេលការឈ្លានពានទ្រង់ទ្រាយធំពីសំណាក់រុស្ស៊ី ដែលបានអូសបន្លាយចាប់តាំងពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២២ មក។ លោកហ្សេឡេនស្គី ត្រូវបានគេស្គាល់ជាអន្តរជាតិថាជាមេដឹកនាំដែលបានប្រឈមមុខដោយផ្ទាល់នឹងការឈ្លានពាន និងបានអំពាវនាវឲ្យមានការគាំទ្រពីសហគមន៍អន្តរជាតិតាមរយៈការថ្លែងសុន្ទរកថាតាមវីដេអូ និងការជួបមេដឹកនាំពិភពលោកជាច្រើនដង។ លោកក៏បានដឹកនាំការពារប្រទេសពីការវាយលុក ដោយបានចុះទៅកាន់តំបន់ជួរមុខ និងធ្វើការទូតឥតឈប់ឈរ ដើម្បីរក្សាការគាំទ្រពីបណ្តាប្រទេសលោកខាងលិច។

ជីវប្រវត្តិសង្ខេប

ហ្សេឡេនស្គី នៅទីក្រុងប្រាក ឆ្នាំ២០០៩ ប្រភព: Wikipedia

លោកហ្សេឡេនស្គី កើតក្នុងគ្រួសារជ្វីហ្វនៅទីក្រុងគ្រីវីរី (Kryvyi Rih) ភាគខាងកើតនៃប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ ឪពុករបស់លោកជាសាស្ត្រាចារ្យវិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រ និងម្តាយជាវិស្វករ។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia លោកបានសិក្សាផ្នែកច្បាប់នៅសាកលវិទ្យាល័យសេដ្ឋកិច្ចជាតិកៀវ ប៉ុន្តែមិនបានប្រកបវិជ្ជាជីវៈច្បាប់ឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញ លោកបានងាកទៅរកអាជីពជាតួសម្តែងកំប្លែង អ្នកនិពន្ធ និងផលិតកម្មវិធីទូរទស្សន៍។ លោកបានបង្កើតក្រុមហ៊ុនផលិតកម្ម Kvartal 95 ដែលក្លាយជាស្ថាប័នកម្សាន្តដ៏សំខាន់មួយនៅអ៊ុយក្រែន និងរុស្ស៊ី។ លោកក៏បានដើរតួជាលោកគ្រូប្រវត្តិសាស្ត្រដែលក្លាយជាប្រធានាធិបតីដោយចៃដន្យ ក្នុងរឿងភាគទូរទស្សន៍ «Servant of the People» (អ្នកបម្រើប្រជាជន) ដែលចាក់ផ្សាយពីឆ្នាំ ២០១៥ ដល់ ២០១៩ ហើយពង្រឹងប្រជាប្រិយភាពរបស់លោកយ៉ាងខ្លាំង។ លោកបានរៀបការជាមួយអ្នកស្រីអូឡេណា ហ្សេឡេនស្គា (Olena Zelenska) និងមានកូនពីរនាក់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ការជជែកដេញដោលរវាងហ្សេឡេនស្គី និងប្រធានាធិបតីពេត្រូ ប៉ូរ៉ូស្កូ ក្នុងខែមេសា ឆ្នាំ២០១៩ ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងឆ្នាំ ២០១៩ លោកហ្សេឡេនស្គី បានឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនប្រធានាធិបតី ក្រោមគណបក្ស «អ្នកបម្រើប្រជាជន» ដែលដាក់ឈ្មោះតាមរឿងភាគរបស់លោក។ យុទ្ធនាការឃោសនារបស់លោកពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើបណ្តាញសង្គម និងសារប្រឆាំងអំពើពុករលួយ។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia នៅក្នុងការបោះឆ្នោតវគ្គជម្រុះ លោកទទួលបានសម្លេងឆ្នោត ៧៣.២% យកឈ្នះអតីតប្រធានាធិបតីពេត្រូ ប៉ូរ៉ូស្កូ (Petro Poroshenko)។ ក្រោយពីឡើងកាន់តំណែង លោកបានរំលាយសភាភ្លាមៗ ហើយហៅការបោះឆ្នោតសភាថ្មី ដែលក្នុងនោះគណបក្សរបស់លោកបានទទួលសម្លេងភាគច្រើនដាច់អហង្គ។ ក្នុងអាណត្តិដំបូង លោកបានប្រកាសយុទ្ធនាការប្រឆាំងអំពើពុករលួយ ធ្វើកំណែទម្រង់រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងព្យាយាមបញ្ចប់សង្គ្រាមនៅតំបន់ដុងបាស តាមរយៈកិច្ចចរចាក្នុងទ្រង់ទ្រាយន័រម៉ង់ឌី (Normandy Format) ដោយមានប្រទេសបារាំង និងអាល្លឺម៉ង់ជាអ្នកសម្រុះសម្រួល។ ទោះជាយ៉ាងណា កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងទាំងនេះ មិនបានសម្រេចលទ្ធផលរឹងមាំទេ ហើយការវាយប្រហារនៅតំបន់ជួរមុខនៅតែបន្ត។

នៅដើមឆ្នាំ ២០២២ ភាពតានតឹងជាមួយរុស្ស៊ីបានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ នៅថ្ងៃទី ២៤ កុម្ភៈ ២០២២ រុស្ស៊ីបានបើកការឈ្លានពានទ្រង់ទ្រាយធំមកលើអ៊ុយក្រែន។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia លោកហ្សេឡេនស្គី បានប្រកាសច្បាប់អាជ្ញាសឹក និងបញ្ជាសាកលភាវូបនីយកម្មទូទៅ ព្រមទាំងបានបដិសេធមិនចាកចេញពីទីក្រុងកៀវ ដោយថ្លែងថា «ខ្ញុំត្រូវការគ្រាប់រំសេវ មិនមែនជិះឡានចេញទេ»។ សុន្ទរកថាប្រចាំថ្ងៃតាមវីដេអូរបស់លោកបានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃការតស៊ូ ហើយបានលើកទឹកចិត្តប្រជាជនអ៊ុយក្រែន និងសហគមន៍អន្តរជាតិឱ្យគាំទ្រអ៊ុយក្រែន។ ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក អ៊ុយក្រែនបានបង្ហាញការការពារដ៏ខ្លាំងក្លា និងទទួលបានជំនួយយោធាដ៏ធំធេងពីបស្ចិមប្រទេស។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ហ្សេឡេនស្គី និងមេដឹកនាំពិភពលោកនៅឯកិច្ចប្រជុំកំពូលសន្តិភាពអ៊ុយក្រែន ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ ប្រភព: Wikipedia

គិតត្រឹមខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ លោកហ្សេឡេនស្គី នៅតែបន្តជាប្រមុខរដ្ឋរបស់អ៊ុយក្រែន ក្នុងស្ថានភាពសង្គ្រាម។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia លោកបានយាងទៅបំពេញទស្សនកិច្ចនៅតាមជួរមុខជាច្រើនលើក ដូចជានៅកៀវ ខាគីវ និងដុងបាស ដើម្បីប្រគល់គ្រឿងឥស្សរិយយស និងលើកទឹកចិត្តទាហាន។ លោកក៏បានជួបមេដឹកនាំអន្តរជាតិជាបន្តបន្ទាប់ ដូចជា ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក ចូ បៃដិន (Joe Biden) នាយករដ្ឋមន្ត្រីចក្រភពអង់គ្លេស និងមេដឹកនាំសហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីធានាលំហូរជំនួយយោធា និងហិរញ្ញវត្ថុជាបន្ត។ លោកបានប្តេជ្ញាថា អ៊ុយក្រែននឹងមិនដកថយពីគោលដៅការពារអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួនឡើយ។

លើសពីនេះ លោកហ្សេឡេនស្គី បានដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជំរុញការសមាហរណកម្មអឺរ៉ុប-អាត្លង់ទិករបស់អ៊ុយក្រែន។ ក្នុងខែកុម្ភៈ ២០២២ អ៊ុយក្រែនបានដាក់ពាក្យសុំចូលជាសមាជិកសហភាពអឺរ៉ុប ហើយទទួលបានឋានៈជាប្រទេសបេក្ខជនក្នុងឆ្នាំដដែលនោះ។ ចំពោះណាតូ លោកបានទទូចសុំឲ្យមានការអញ្ជើញជាផ្លូវការ ប៉ុន្តែសម្ព័ន្ធមិត្តមួយចំនួននៅមានការប្រុងប្រយ័ត្ន។

គួរកត់សម្គាល់ថា ទំនាក់ទំនងរវាងលោកហ្សេឡេនស្គី និងអតីតប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ (Donald Trump) មានភាពស្មុគស្មាញ។ យោងតាម Wikimedia Commons នៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២៥ លោកទាំងពីរបានមានការជជែកវែកញែកយ៉ាងក្តៅគគុកនៅការិយាល័យរាងពងក្រពើ អំឡុងពេលពិភាក្សាអំពីជំនួយ និងកិច្ចចរចាសន្តិភាព។ ប៉ុន្តែក្រោយមក ពួកគេបានជួបគ្នាម្តងទៀតនៅឯកិច្ចប្រជុំកំពូលណាតូនៅទីក្រុង The Hague ក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៥ ដោយបង្ហាញពីការបន្តសន្ទនា។

ថ្មីៗនេះ លោកបានអំពាវនាវឥតឈប់ឈរឲ្យមានការឈប់បាញ់ដោយគ្មានលក្ខខណ្ឌ និងការចរចាសន្តិភាពដោយផ្អែកលើផែនការសន្តិភាព ២០ ចំណុចរបស់អ៊ុយក្រែន។ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា កិច្ចចរចាណាមួយត្រូវតែមានការចូលរួមដោយផ្ទាល់ពីអ៊ុយក្រែន និងគោរពបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 5 briefs

បាតុកម្មពាសពេញអ៊ុយក្រែនទាមទារឲ្យរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិត្រឡប់មកវិញ ក្រោយការដកហូតដ៏ចម្រូងចម្រាស

ប្រជាជនអ៊ុយក្រែនរាប់ពាន់នាក់បានធ្វើបាតុកម្មនៅទូទាំងប្រទេសរយៈពេលបីថ្ងៃដើម្បីទាមទារឲ្យត្រឡប់មកវិញនូវរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ Mykhailo Fedorov និងទាមទារឲ្យលោកឧត្តមសេនីយ៍ Syrskyi លាលែងពីតំណែង។

13 sources · BBC News, The Guardian, New York Times

លោក ត្រាំ សន្ទនាជាមួយលោក ពូទីន និងលោក ហ្សេឡេនស្គី ស្នើជួយសន្តិភាពមុនជំនួបណាតូ

នៅថ្ងៃទី ៤ កក្កដា ឆ្នាំ ២០២៦ ដែលជាទិវាឯករាជ្យគម្រប់ ២៥០ ឆ្នាំរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ប្រធានាធិបតី លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានធ្វើការហៅទូរស័ព្ទដោយឡែកពីគ្នា ទៅកាន់មេដឹកនាំរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន ដើម្បីជំរុញកិច្ចខិតខំស្វែងរកសន្តិភាព មុនពេលកិច្ចប្រជុំកំពូលណាតូនៅទីក្រុងអង់ការ៉ា ប្រទេសតួកគី។

4 sources · Phnom Penh Post, Kampuchea Thmey Daily, RFI

សន្និសីទកសាងអ៊ុយក្រែនបើកនៅ Gdańsk ដោយគ្មានលោក Zelensky

សន្និសីទកសាងឡើងវិញអ៊ុយក្រែនបានបើកដំណើរការនៅទីក្រុង Gdańsk ប្រទេសប៉ូឡូញ កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ដោយគ្មានវត្តមានប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន លោក Volodymyr Zelensky ខណៈជម្លោះការទូតជុំវិញបញ្ហាសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរដាក់ស្រមោលលើកិច្ចពិភាក្សា។

10 sources · France 24, The Straits Times, The Straits Times

ហ្សេឡេនស្គីគំរាមបេឡារុសឱ្យរុះរើស្ថានីយដ្រូនរុស្ស៊ីក្នុងមួយសប្តាហ៍

លោកហ្សេឡេនស្គី ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន បានព្រមានថា ប្រសិនបើបេឡារុសមិនរុះរើស្ថានីយបញ្ជូនសញ្ញាដ្រូន ដែលរុស្ស៊ីប្រើសម្រាប់វាយប្រហារលើអ៊ុយក្រែន ក្នុងរយៈពេលមួយសប្តាហ៍ទេ នោះអ៊ុយក្រែននឹងចាត់វិធានការដោយខ្លួនឯង។

4 sources · DAP News, South China Morning Post, The Straits Times

លោក ហ្សេឡេនស្គី ស្នើ ជំនួប ផ្ទាល់ និង បទឈប់បាញ់ ក្នុង លិខិតចំហរ ជូន លោក ពូទីន

ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ្សេឡេនស្គី បានផ្ញើលិខិតចំហរមួយជូនប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី លោក វ្ល៉ាឌីមៀ ពូទីន កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ដោយស្នើឱ្យមានកិច្ចចរចាដោយផ្ទាល់ និងការប្រកាសបទឈប់បាញ់ ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមនៅអ៊ុយក្រែន។

2 sources · BBC News, The Hindu