ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

ក្រុមអាល់សាបាប់ ដែលមានឈ្មោះពេញថា ហារ៉ាកាត អាល់សាបាប់ អាល់មូចាហេឌីន (Harakat al-Shabaab al-Mujahideen) គឺជាអង្គការប្រដាប់អាវុធជីហាដនិយមមួយ ដែលមានសកម្មភាពឆ្លងដែន និងកាន់លទ្ធិវ៉ាហាប៊ី-សាឡាហ្វី។ តាមវិគីភីឌា ក្រុមនេះចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិលសូម៉ាលីដែលកំពុងបន្ត ហើយគ្រប់គ្រងបណ្តាញតំបន់ជនបទមិនជាប់គ្នានៅភាគខាងត្បូងប្រទេសសូម៉ាលី ដែលអ្នកខ្លះចាត់ទុកថាស្ទើរជារដ្ឋមួយ។

ចាប់ពីឆ្នាំ ២០១១ មក ក្រុមនេះហៅតំបន់ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្លួនថា "អេមីរ៉ាតអ៊ីស្លាមនៃសូម៉ាលី" ទោះបីជាខ្លួនមិនបានប្រកាសជាផ្លូវការថាជាអេមីរ៉ាតក៏ដោយ។ យោងតាមវិគីភីឌា ក្រុមនេះបានយកគោលការណ៍តាកហ្វៀរ (takfir) មកប្រើ ដើម្បីបង្ហាញហេតុផលសម្រាប់ការវាយប្រហារភេរវកម្មរបស់ខ្លួនលើជនស៊ីវិល និងមន្ត្រីរាជការសូម៉ាលី។ ក្រុមនេះក៏មានសកម្មភាពក្នុងកម្រិតកំណត់នៅតំបន់ផ្សេងទៀតនៃអាហ្វ្រិកខាងកើត ហើយបានប្រកាសភក្តីភាពចំពោះអង្គការអាល់កៃដា។

វិគីភីឌា បានរាយការណ៍ថា ក្រុមអាល់សាបាប់ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាអង្គការភេរវករដោយប្រទេសជាច្រើន រួមមានសហរដ្ឋអាមេរិក ចក្រភពអង់គ្លេស អូស្ត្រាលី និងកាណាដា ព្រមទាំងរដ្ឋសមាជិកមួយចំនួននៃសហគមន៍អាហ្វ្រិកខាងកើត (EAC) និងសហភាពអឺរ៉ុប។ ក្រុមនេះនៅតែស្ថិតក្រោមទណ្ឌកម្មអន្តរជាតិដែលដាក់ដោយក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ សហភាពអឺរ៉ុប និងយុត្តាធិការផ្សេងទៀត។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា តំបន់ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រុមអាល់សាបាប់មានលក្ខណៈជាបណ្តាញតំបន់ជនបទភាគច្រើន ដែលមិនជាប់គ្នា នៅភាគខាងត្បូងប្រទេសសូម៉ាលី។ ប្រទេសសូម៉ាលីស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ស្នែងអាហ្វ្រិក (Horn of Africa)។ ក្រៅពីនេះ ក្រុមនេះក៏មានវត្តមានក្នុងកម្រិតកំណត់នៅតំបន់ផ្សេងទៀតនៃអាហ្វ្រិកខាងកើតផងដែរ។

ក្នុងជួរកងកម្លាំងរបស់ក្រុមនេះ មានអ្នកប្រយុទ្ធបរទេសចូលរួមតាំងពីដំបូងផងដែរ។ តាមការពិពណ៌នារូបភាពរបស់វិគីភីឌា ជេហាដ មូស្តាហ្វា (Jehad Mostafa) ដែលកើតនៅសហរដ្ឋអាមេរិក គឺជាមេបញ្ជាការជាន់ខ្ពស់ម្នាក់របស់ក្រុមអាល់សាបាប់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

តាមការពិពណ៌នារូបភាពរបស់វិគីភីឌា នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៨ អ្នកប្រយុទ្ធអាល់សាបាប់បានដើរឆ្លងកាត់តំបន់ Bay ក្នុងភាគខាងត្បូងសូម៉ាលី អំឡុងពេលការកាន់កាប់យោធារបស់អេត្យូពីលើប្រទេសសូម៉ាលី។ ក្នុងរូបភាពដែលថតនៅថ្ងៃដូចគ្នា អាប៊ូ ម៉ាន់សួរ អាល់អាមរិគី ដែលជាអ្នកប្រយុទ្ធបរទេសដំបូងគេបង្អស់ម្នាក់ ត្រូវបានឃើញកំពុងរៀបចំផែនការវាយប្រហារលើក្បួនយោធាអេត្យូពី រួមជាមួយមុខតារ រ៉ូបូ (Mukhtar Robow)។

ចន្លោះពីឆ្នាំ ២០០៩ ដល់ឆ្នាំ ២០១២ ក្រុមនេះកាន់កាប់ទីក្រុងកំពង់ផែគីស្មាយ៉ូ (Kismayo) ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលមួយនៃការរត់ពន្ធធ្យូងឈើ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១១ ក្រុមនេះបានដាក់ឈ្មោះតំបន់ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្លួនថា "អេមីរ៉ាតអ៊ីស្លាមនៃសូម៉ាលី"។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១២ កងទ័ពសូម៉ាលី និងកងទ័ពកេនយ៉ា បានអបអរការដកថយរបស់ក្រុមអាល់សាបាប់ចេញពីអាកាសយានដ្ឋានគីស្មាយ៉ូ ហើយក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំដដែល អ្នកប្រយុទ្ធអាល់សាបាប់ជាង ២០០ នាក់ បានចុះចូលជាមួយកងកម្លាំង AMISOM។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ អ្នកប្រយុទ្ធរបស់ក្រុមនេះក៏នៅតែមានវត្តមាននៅទីក្រុងបារ៉ាវេ (Barawe)។

ក្នុងខែឧសភា ឆ្នាំ ២០១៤ ជនសង្ស័យជាសមាជិកអាល់សាបាប់ត្រូវបានឃាត់ខ្លួននៅទីក្រុងម៉ូហ្គាឌីស្យូ ក្នុងប្រតិបត្តិការរួមពេលយប់រវាងកងកម្លាំងសន្តិសុខសូម៉ាលី និងកងកម្លាំង AMISOM។ ក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០១៥ ប្រជាជននៅទីក្រុងតូរ៉ូតូរ៉ូ (Torotorow) ក្នុងតំបន់ Lower Shabelle បានអបអរការរំដោះទីក្រុងរបស់ពួកគេពីក្រុមអាល់សាបាប់។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៧ មុខតារ រ៉ូបូ ដែលធ្លាប់ជាមេដឹកនាំម្នាក់របស់ក្រុមនេះ បានថ្កោលទោសក្រុមអាល់សាបាប់ ហើយក្រោយមកបានកាន់តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីកិច្ចការសាសនារបស់រដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធសូម៉ាលី។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ក្រុមអាល់សាបាប់នៅតែបន្តចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិលសូម៉ាលី ហើយនៅតែគ្រប់គ្រងតំបន់ជនបទមួយចំនួននៅភាគខាងត្បូងប្រទេស។ ក្រុមនេះក៏នៅតែស្ថិតក្រោមទណ្ឌកម្មរបស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ និងសហភាពអឺរ៉ុប ព្រមទាំងការចាត់ថ្នាក់ជាអង្គការភេរវករដោយប្រទេសជាច្រើន។

សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរនៅកម្ពុជា និងក្នុងសហគមន៍ខ្មែរនៅក្រៅប្រទេស ប្រធានបទអំពីក្រុមអាល់សាបាប់ជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាភេរវកម្មអន្តរជាតិ ទណ្ឌកម្ម និងសន្តិសុខក្នុងតំបន់អាហ្វ្រិកខាងកើត។ ដោយសារក្រុមនេះបានប្រកាសភក្តីភាពចំពោះអង្គការអាល់កៃដា និងមានសកម្មភាពឆ្លងដែន ការវិវត្តនៅសូម៉ាលីក៏ស្ថិតក្នុងចំណាប់អារម្មណ៍របស់សហគមន៍អន្តរជាតិ។

តាមការពិពណ៌នារូបភាពរបស់វិគីភីឌា កងកម្លាំងសូម៉ាលី និងកងកម្លាំង AMISOM បានធ្វើប្រតិបត្តិការរួមគ្នាប្រឆាំងក្រុមនេះ រួមទាំងនៅទីក្រុងម៉ូហ្គាឌីស្យូ និងការរំដោះទីក្រុងតូរ៉ូតូរ៉ូក្នុងតំបន់ Lower Shabelle។ ការយល់ដឹងអំពីក្រុមនេះជួយឱ្យអ្នកអានមើលឃើញផលប៉ះពាល់នៃសង្គ្រាមស៊ីវិលដែលអូសបន្លាយលើជីវិតប្រជាជនស៊ីវិលនៅសូម៉ាលី។