ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាមសព្វវចនាធិប្បាយវីគីភីឌា អានីមេ (anime) គឺជារូបថតចលនា (animation) ដែលមានប្រភពពីប្រទេសជប៉ុន។ នៅក្រៅប្រទេសជប៉ុន និងក្នុងភាសាអង់គ្លេស ពាក្យ «អានីមេ» សំដៅជាពិសេសទៅលើរូបថតចលនាដែលផលិតក្នុងប្រទេសជប៉ុន។ ប៉ុន្តែនៅក្នុងប្រទេសជប៉ុនវិញ ពាក្យដដែលនេះសំដៅលើរាល់រូបថតចលនាទាំងអស់ ដោយមិនគិតពីប្រភព ឬរចនាបថនោះឡើយ។

អានីមេត្រូវបានគេទទួលស្គាល់តាមរយៈរចនាបថសិល្បៈដ៏ប្លែក ដូចជាការគូរភ្នែកធំៗ ទឹកមុខបង្ហាញអារម្មណ៍ខ្លាំង និងការប្រើពណ៌រស់រវើក។ ក្រៅពីរូបថតចលនា រចនាបថអានីមេក៏មានឥទ្ធិពលទៅលើហ្គេមវីដេអូ សិល្បៈឌីជីថល និងរឿងកំប្លែង (ម៉ានហ្គា) ផងដែរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

អានីមេមានកំណើតនៅប្រទេសជប៉ុន ហើយបានរីករាលដាលទៅកាន់ទូទាំងពិភពលោក។ ទីក្រុងតូក្យូ ជាពិសេសតំបន់អាគីហាបារ៉ា គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌សម្រាប់អ្នកគាំទ្រអានីមេ និងម៉ានហ្គា ព្រមទាំងជាទីកន្លែងប្រមូលផ្តុំនៃវប្បធម៌រងអូតាគុ (otaku) នៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន។

សហគមន៍អ្នកគាំទ្រមិនត្រឹមតែស្ថិតនៅក្នុងប្រទេសជប៉ុនប៉ុណ្ណោះទេ។ ពិព័រណ៍ Anime Expo ដែលធ្វើឡើងនៅទីក្រុងឡូសអេនជឺឡេស សហរដ្ឋអាមេរិក គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏ធំបំផុតមួយសម្រាប់អ្នកគាំទ្រនៅលោកខាងលិច។ ការស្លៀកពាក់ខូសភ្លេ (cosplay) ដែលក្លែងខ្លួនជាតួអង្គអានីមេ ក៏កំពុងទទួលបានប្រជាប្រិយភាពនៅប្រទេសជាច្រើន ដូចជានៅហ្វាំងឡង់ ជាកន្លែងដែលមានព្រឹត្តិការណ៍ Tracon ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា ប្រវត្តិនៃអានីមេទំនើបត្រូវបានគេចាត់ទុកថាចាប់ផ្តើមនៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៦០ ជាមួយនឹងស្នាដៃរបស់អ្នកគំនូរម៉ានហ្គាដ៏ល្បីល្បាញ គឺលោក អូសាមូ តេហ្ស៊ូកា។ រឿងភាគទូរទស្សន៍ Astro Boy ដែលចាក់ផ្សាយក្នុងឆ្នាំ១៩៦៣ ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាអានីមេដំបូងគេដែលទទួលបានប្រជាប្រិយភាពយ៉ាងទូលំទូលាយ ហើយបានដាក់គ្រឹះសម្រាប់ឧស្សាហកម្មអានីមេនាពេលក្រោយ។

ចាប់តាំងពីពេលនោះមក រចនាបថ និងប្រភេទរបស់អានីមេបានវិវត្តឥតឈប់ឈរ។ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ រឿង Ashita no Joe បានបង្ហាញរចនាបថបែបជាក់ស្តែង។ ទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០ បាននាំមកនូវប្រភេទមេកា (mecha) តាមរយៈរឿងដូចជា Macross: Do You Remember Love? ក្នុងឆ្នាំ១៩៨៤។ រឿង Ghost in the Shell ដែលចេញក្នុងឆ្នាំ១៩៩៥ បានក្លាយជាស្នាដៃដ៏មានឥទ្ធិពលក្នុងប្រភេទសាយប័រផាន់ (cyberpunk) និងបានជះឥទ្ធិពលដល់ផលិតកម្មបស្ចិមប្រទេសជាច្រើន។ នៅសតវត្សរ៍ទី២១ អានីមេដូចជា K-On! (ឆ្នាំ២០០៩) និង Your Name (ឆ្នាំ២០១៦) បានបន្តពង្រីកវិសាលភាពសិល្បៈ និងទាក់ទាញទស្សនិកជនទូទាំងពិភពលោក។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា អានីមេមិនត្រឹមតែជាសិល្បៈមួយប៉ុណ្ណោះទេ តែវាក៏បានក្លាយជាឧស្សាហកម្មសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំមួយផងដែរ។ ការផលិត ការចែកចាយ និងការលក់ផលិតផលដែលទាក់ទង ដូចជា ប្រដាប់ក្មេងលេង សម្លៀកបំពាក់ និងហ្គេមវីដេអូ បានរួមចំណែកយ៉ាងច្រើនដល់សេដ្ឋកិច្ចជប៉ុន និងសកលលោក។ ហាង Pokémon Center ដែលមានវត្តមាននៅក្រៅប្រទេសជប៉ុន ដូចជានៅសិង្ហបុរី ជាភស្តុតាងនៃភាពជោគជ័យផ្នែកពាណិជ្ជកម្មនៃម៉ាកអានីមេដ៏ល្បីមួយនេះ។

ទាក់ទងនឹងវប្បធម៌ អានីមេបានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងជ្រាលជ្រៅលើយុវវប្បធម៌សកល។ ពាក្យដូចជា «សេនប៉ាយ» (senpai) និង «កាវ៉ៃ» (kawaii) បានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃវាក្យសព្ទរបស់អ្នកគាំទ្រនៅទូទាំងពិភពលោក។ ខូសភ្លេបានប្រែក្លាយពីការកម្សាន្តតូចតាចទៅជាសកម្មភាពសង្គមដ៏ធំ ហើយមហោស្រពអានីមេត្រូវបានប្រារព្ធឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំនៅតាមទីក្រុងធំៗជុំវិញពិភពលោក។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នាពេលបច្ចុប្បន្ន អានីមេនៅតែបន្តរីកចម្រើន ដោយសារការកើនឡើងនៃសេវាកម្មផ្សាយតាមអនឡាញដ៏ច្រើន ដែលធ្វើឲ្យខ្លឹមសារថ្មីៗអាចទៅដល់ទស្សនិកជនសកលបានភ្លាមៗ។ ព្រឹត្តិការណ៍ដូចជា Anime Expo ឆ្នាំ២០២២ បានបង្ហាញពីភាពរឹងមាំនៃសហគមន៍អ្នកគាំទ្រ ទោះបីជាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពវិបត្តិសកលក៏ដោយ។

អានីមេក៏បានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់យុវវ័យនៅទូទាំងពិភពលោក ដែលមិនត្រឹមតែទទួលទស្សនាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងចូលរួមក្នុងការបង្កើតស្នាដៃសិល្បៈ ការសរសេររឿង និងការធ្វើ cosplay ទៀតផង។ ដោយហេតុនេះ អានីមេនៅតែជាប្រធានបទដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងការសន្ទនាសកល។