ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

សមរភូមិអាស្កាឡន បានកើតឡើងនៅថ្ងៃទី ១២ ខែសីហា ឆ្នាំ ១០៩៩ តែប៉ុន្មានសប្តាហ៍ប៉ុណ្ណោះបន្ទាប់ពីការវាយដណ្ដើមក្រុងយេរូសាឡឹមដោយពួកទ័ពបូជនីយកិច្ច។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia សមរភូមិនេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការប្រយុទ្ធចុងក្រោយនៃបូជនីយកិច្ចលើកទីមួយ ដោយកងទ័ពបូជនីយកិច្ចក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Godfrey of Bouillon បានវាយបំបែក និងបណ្ដេញកងទ័ពហ្វាទីមីដនៃប្រទេសអេហ្ស៊ីបចេញពីតំបន់នោះ។

គោលដៅសំខាន់នៃសមរភូមិនេះគឺដើម្បីទប់ទល់នឹងការវាយប្រហាររបស់ពួកហ្វាទីមីដ ដែលបានបញ្ជូនកងទ័ពមួយទៅកាន់ដែនដីបរិសុទ្ធក្នុងគោលបំណងដណ្ដើមទីក្រុងយេរូសាឡឹមមកវិញ។ ជ័យជម្នះរបស់ពួកបូជនីយកិច្ចបានពង្រឹងអំណាចរបស់ពួកគេនៅក្នុងតំបន់ និងបានបង្កើតមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់នគរយេរូសាឡឹមឡាតាំង។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

សមរភូមិអាស្កាឡនបានកើតឡើងនៅជិតទីក្រុងបុរាណអាស្កាឡន (Ascalon) ដែលបច្ចុប្បន្នគឺជាទីក្រុងអាសខេឡុន (Ashkelon) ស្ថិតនៅឆ្នេរខាងត្បូងនៃប្រទេសអ៊ីស្រាអែល តាមបណ្ដោយសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ។ ទីក្រុងនេះមានទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រសំខាន់ជាច្រកចូលរវាងអេហ្ស៊ីបនិងប៉ាឡេស្ទីន ហើយត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយអរិយធម៌ផ្សេងៗក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ រួមទាំងពួកហ្វេនីស៊ី រ៉ូម និងអារ៉ាប់។

ទាក់ទងនឹងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ភាគីទាំងពីរមានសមាសភាពចម្រុះ។ យោងតាម Wikipedia កងទ័ពបូជនីយកិច្ចដឹកនាំដោយ Godfrey of Bouillon និងមេដឹកនាំផ្សេងទៀត រួមមានពួកអភិជន កងអង្គរក្សទ័ពសេះ និងទាហានជើងគោកដែលមានបទពិសោធន៍ក្នុងសង្គ្រាមបូជនីយកិច្ច។ ចំណែកឯកងទ័ពហ្វាទីមីដវិញ វាជាកងកម្លាំងមកពីប្រទេសអេហ្ស៊ីប ក្រោមការបញ្ជារបស់មហាវិសៀ al-Afdal Shahanshah ដែលមានកម្លាំងចម្រុះជនជាតិអារ៉ាប់ បឺបឺរ និងទាហានទាសករមកពីតំបន់កូកាស៊ីស។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ដើម្បីយល់ពីសមរភូមិអាស្កាឡន គឺត្រូវពិនិត្យមើលបរិបទប្រវត្តិសាស្ត្រនៃបូជនីយកិច្ចលើកទីមួយ។ យោងតាម Wikipedia បូជនីយកិច្ចលើកទីមួយបានចាប់ផ្ដើមនៅឆ្នាំ ១០៩៦ តបតាមការអំពាវនាវរបស់សម្តេចប៉ាប Urban II ដើម្បីដណ្ដើមទឹកដីបរិសុទ្ធពីមូស្លីម។ បន្ទាប់ពីការឡោមព័ទ្ធនិងការបង្ហូរឈាមដ៏យូរ ក្រុងយេរូសាឡឹមត្រូវបានវាយដណ្ដើមនៅថ្ងៃទី ១៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១០៩៩។

ក្រោយការដួលរលំក្រុងយេរូសាឡឹម រដ្ឋហ្វាទីមីដនៅអេហ្ស៊ីបក្រោមការដឹកនាំរបស់ al-Afdal បានប្រមូលកងទ័ពមួយដើម្បីដណ្ដើមទីក្រុងនេះមកវិញ។ កងទ័ពហ្វាទីមីដបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ប៉ាឡេស្ទីន ហើយតាំងជំរំនៅជិតអាស្កាឡន។ Godfrey of Bouillon រួមជាមួយនឹងមេដឹកនាំបូជនីយកិច្ចដទៃទៀត បានប្រមូលផ្តុំកងទ័ពរបស់ខ្លួនភ្លាមៗ ហើយដើរចេញទៅជួបនឹងកងទ័ពហ្វាទីមីដ។ តាមការកត់ត្រារបស់ Wikipedia ការប្រយុទ្ធគ្នាបានកើតឡើងនៅព្រឹកព្រលឹមថ្ងៃទី ១២ សីហា ១០៩៩ ដោយពួកបូជនីយកិច្ចបានវាយប្រហារយ៉ាងរហ័ស ផ្ដួលរំលំកងទ័ពហ្វាទីមីដ ដែលធ្វើឱ្យពួកគេត្រូវដកថយយ៉ាងច្របូកច្របល់ទៅកាន់ទីក្រុងអាស្កាឡន និងអេហ្ស៊ីបវិញ។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ជ័យជម្នះរបស់ពួកបូជនីយកិច្ចនៅអាស្កាឡនមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងសំខាន់លើសេដ្ឋកិច្ចនិងវប្បធម៌នៃតំបន់នេះ។ ទោះបីជាទីក្រុងអាស្កាឡនមិនត្រូវបានវាយដណ្ដើមក្ដី ក៏កងទ័ពហ្វាទីមីដត្រូវបានបែកបាក់ ដែលធ្វើឱ្យនគរយេរូសាឡឹមឡាតាំងដែលទើបនឹងបង្កើត អាចពង្រឹងអំណាចនិងគ្រប់គ្រងផ្លូវពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងតំបន់បាន។ យោងតាម Wikipedia សមរភូមិនេះបានធ្វើឱ្យអេហ្ស៊ីបហ្វាទីមីដមិនអាចបញ្ជូនកម្លាំងយោធាធំមកវាយប្រហារប៉ាឡេស្ទីនអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍ ដែលជំរុញឱ្យការតាំងទីលំនៅនិងពាណិជ្ជកម្មរបស់ឡាតាំងមានការរីកចម្រើន។

ខាងផ្នែកវប្បធម៌ សមរភូមិអាស្កាឡនត្រូវបានគេកត់ត្រាយ៉ាងលម្អិតនៅក្នុងរបាយការណ៍ប្រវត្តិសាស្ត្រឡាតាំង ដូចជា "Gesta Francorum" និងការសរសេររបស់ William of Tyre ដែលបានលើកតម្កើងភាពក្លាហានរបស់ពួកបូជនីយកិច្ច។ ក្រោយមក នៅសតវត្សទី១៩ វិចិត្រករដូចជា Gustave Doré បានបង្កើតស្នាដៃសិល្បៈដែលពណ៌នាអំពីបូជនីយកិច្ច ដោយបញ្ជាក់ពីឥទ្ធិពលយូរអង្វែងនៃព្រឹត្តិការណ៍ទាំងនេះលើវប្បធម៌អឺរ៉ុប។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ននេះ សមរភូមិអាស្កាឡននៅតែមានការចាប់អារម្មណ៍ពីអ្នកសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រនិងអ្នកធ្វើដំណើរទេសចរណ៍។ ទីតាំងនៃសមរភូមិស្ថិតនៅក្នុងតំបន់អាសខេឡុន ជាកន្លែងដែលមានសារមន្ទីរនិងឧទ្យានបុរាណវិទ្យាបង្ហាញពីប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏សម្បូរបែប ចាប់ពីសម័យកាណានរហូតដល់សម័យបូជនីយកិច្ច។ តាមការរាយការណ៍របស់ Wikipedia ការសិក្សាអំពីបូជនីយកិច្ចនៅតែមានការរីកចម្រើន ដោយសារតែឥទ្ធិពលរបស់វាលើទំនាក់ទំនងរវាងបូព៌ានិងបស្ចឹមប្រទេស ដែលបន្តមានដល់សព្វថ្ងៃ។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការយល់ដឹងអំពីសមរភូមិនេះអាចជួយបំភ្លឺអំពីប្រភពដើមនៃភាពតានតឹងក្នុងតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា និងរបៀបដែលប្រវត្តិសាស្ត្របង្កើតនិទានកថានយោបាយសម័យទំនើប។ ទោះបីជាព្រឹត្តិការណ៍នេះបានកន្លងទៅជាង ៩០០ ឆ្នាំមកហើយក្ដី ប៉ុន្តែមេរៀនអំពីជម្លោះសាសនា និងការតស៊ូដណ្ដើមដីនៅតែជាបញ្ហាដែលពិភពលោកកំពុងជួបប្រទះ។