ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្ម
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្ម គឺជាដំណើរការនៃការទាញយកធ្យូងថ្មចេញពីដី ឬពីអណ្តូងរ៉ែ។ ធ្យូងថ្មមានតម្លៃដោយសារមាតិកាថាមពលរបស់វា ហើយចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៨៨០ ត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយសម្រាប់ផលិតអគ្គិសនី។ នៅចក្រភពអង់គ្លេស និងអាហ្វ្រិកខាងត្បូង អណ្តូងរ៉ែធ្យូងថ្មមួយត្រូវបានហៅថា "colliery" ហើយរចនាសម្ព័ន្ធលើដីត្រូវបានហៅថា "pit head" ។ នៅក្នុងប្រទេសអូស្ត្រាលី "colliery" ជាទូទៅសំដៅទៅលើអណ្តូងរ៉ែក្រោមដី។ ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មអាចធ្វើឡើងទាំងលើដី (ដូចជារូបភាពនៅវ៉ាយអូមីង) និងក្រោមដី ដោយប្រើបច្ចេកវិទ្យាទំនើប និងកម្មករជាច្រើន។ ធ្យូងថ្មមានច្រើនប្រភេទដូចជា លីកនីត (ធ្យូងថ្មពណ៌ត្នោត) និង sub-bituminous ដែលត្រូវបានជីកយកនៅទូទាំងពិភពលោក។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មគឺជាសកម្មភាពសកល ដែលកើតមាននៅទូទាំងពិភពលោក។ តាមឯកសាររូបភាពពី Wikipedia មានអណ្តូងរ៉ែធ្យូងថ្មស្ថិតនៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន ដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក (រដ្ឋវ៉ាយអូមីង វីជីញ៉ា ផេនស៊ីលវ៉ាញ៉ា និងវ៉េសវីជីញ៉ា) បែលហ្ស៊ិក កូឡុំប៊ី ចិន អូស្ត្រាលី អាល្លឺម៉ង់ ឥណ្ឌា ជប៉ុន អាហ្សង់ទីន និងប៉ូឡូញ ជាដើម។ ផែនទីនៃប្រាក់បញ្ញើធ្យូងថ្មរបស់ប្រទេសតួកគីពីឆ្នាំ១៩៤០ បង្ហាញពីការចែកចាយភូគព្ភសាស្ត្រ។ ក្រាហ្វិកផលិតកម្មធ្យូងថ្មរបស់ប្រទេសនូវែលសេឡង់ (ឆ្នាំ១៨៧៨-២០១៤) និងប៉ូឡូញ (ឆ្នាំ១៩៤០-២០១២) ដែលមាននៅលើ Wikipedia បញ្ជាក់ពីនិន្នាការនៃការផលិតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។
កម្មកររ៉ែធ្យូងថ្ម ដែលហៅថា "អ្នករុករករ៉ែ" ប្រឈមមុខនឹងលក្ខខណ្ឌការងារដ៏លំបាក។ រូបថតពី Wikipedia បង្ហាញពីក្រុមកម្មករនៅអណ្តូងរ៉ែ Virginia-Pocahontas ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៤ ដែលកំពុងរង់ចាំចូលធ្វើការវេនយប់។ ការគ្រប់គ្រងសុខភាពកម្មកររ៉ែក៏សំខាន់ដែរ៖ គេអាចពិនិត្យមុខងារសួតជាប្រចាំដោយប្រើឧបករណ៍ spirometry ដើម្បីរកមើលការប៉ះពាល់ដោយធូលីធ្យូងថ្ម។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
ការប្រើប្រាស់ធ្យូងថ្មមានប្រវត្តិយូរអង្វែង។ យោងតាមវីគីភីឌា កប៉ាល់ត្រូវបានប្រើដើម្បីដឹកធ្យូងថ្មតាំងពីសម័យចក្រភពរ៉ូម។ ឧស្សាហកម្មធ្យូងថ្មទំនើបបានរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំងនៅសតវត្សរ៍ទី១៩។ រូបគំនូរនៃអណ្តូងរ៉ែ Murton ក្បែរទីក្រុង Seaham ក្នុងចក្រភពអង់គ្លេស ពីឆ្នាំ១៨៤៣ បង្ហាញពីភាពរីកចម្រើននៃវិស័យនេះនាអំឡុងពេលនោះ។ នៅប្រទេសជប៉ុន អណ្តូងរ៉ែ Horonai បានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការនៅឆ្នាំ១៨៧៩ ដោយមានច្រកចូលដំបូងគេហៅថា Daikōdō ។
ចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៨៨០ ធ្យូងថ្មត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយសម្រាប់ផលិតអគ្គិសនី។ នៅសតវត្សរ៍ទី២០ ប្រទេសជាច្រើនបានពង្រីកការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មរបស់ខ្លួន ដូចជាប្រទេសប៉ូឡូញ (ផលិតកម្មធ្យូងថ្មបានកើនឡើងក្នុងកំឡុងឆ្នាំ១៩៤០-២០១២ ដូចដែលបង្ហាញក្នុងក្រាហ្វិកពី Wikipedia) និងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលអណ្តូងរ៉ែនៅភាគឦសានបានដំណើរការយ៉ាងសកម្ម។ រូបថតពីឆ្នាំ១៩៧៤ បង្ហាញកម្មករផុសចេញពីជណ្តើរសង្វេគនៅអណ្តូងរ៉ែមួយក្នុងរដ្ឋវីជីញ៉ា។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មជាសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់ដែលផ្តល់ឥន្ធនៈសម្រាប់រោងចក្រថាមពល និងឧស្សាហកម្មផ្សេងៗ។ ធ្យូងថ្មដែលបានជីកយកចេញហើយ ត្រូវបានដឹកជញ្ជូនជាញឹកញាប់ដោយរថភ្លើង ដូចជារូបភាពរថភ្លើងនៅ Rio Turbio ក្នុងប្រទេសអាហ្សង់ទីន ឬដោយនាវា។ យោងតាមវីគីភីឌា កប៉ាល់ត្រូវបានប្រើសម្រាប់ដឹកធ្យូងថ្មតាំងពីសម័យរ៉ូម។
សហគមន៍អ្នករុករករ៉ែបានរីកចម្រើននៅជុំវិញតំបន់អណ្តូងរ៉ែជាច្រើន។ វប្បធម៌ការងាររួមមានវេនធ្វើការដ៏វែង លក្ខខណ្ឌគ្រោះថ្នាក់ និងកម្លាំងពលកម្មធំ។ បច្ចេកវិទ្យាជីកយករ៉ែបានវិវត្តន៍ពីការប្រើឧបករណ៍ដោយដៃទៅជាម៉ាស៊ីនទំនើបៗ ដូចជា "អ្នករុករកបន្ត" (continuous miner) ដែលបង្ហាញក្នុងរូបភាពពី Wikipedia ។ រោងចក្រលាងធ្យូងថ្មក៏មានសារៈសំខាន់ក្នុងការកែច្នៃធ្យូងថ្មឲ្យស្អាតមុនពេលបញ្ជូនចេញ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
នៅសម័យបច្ចុប្បន្ន ការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាបរិស្ថាន និងសុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ។ ក្រុមអ្នកតវ៉ាបរិស្ថានដូចជាចលនា "Ende Gelände" នៅប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ បានចាត់ទុកការជីកយករ៉ែធ្យូងថ្មថាជាការរួមចំណែកដល់ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ រូបភាពពី Wikipedia បង្ហាញអណ្តូងរ៉ែបើកចំហនៅតំបន់ Rhineland ក្នុងឆ្នាំ២០១៧។
ភាពគ្រោះថ្នាក់នៅក្នុងអណ្តូងរ៉ែនៅតែជាកង្វល់ធំ។ គ្រោះមហន្តរាយអណ្តូងរ៉ែ Farmington ក្នុងឆ្នាំ១៩៦៨ បានសម្លាប់មនុស្ស ៧៨ នាក់នៅរដ្ឋវ៉េសវីជីញ៉ា។ ធូលីធ្យូងថ្មបង្កជាជំងឺសួត ហើយកម្មករត្រូវបានពិនិត្យសួតជាប្រចាំ។ បច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ដូចជាការស្កេនឡាស៊ែរ ត្រូវបានប្រើដើម្បីត្រួតពិនិត្យទីតាំងអណ្តូងរ៉ែក្នុងឆ្នាំ២០១៤ ។ ការផ្លាស់ប្ដូរទៅថាមពលកកើតឡើងវិញកំពុងជំរុញឲ្យប្រទេសជាច្រើនកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើធ្យូងថ្ម។
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
ការផ្ទុះឧស្ម័ននៅអណ្តូងរ៉ែធ្យូងថ្ម Liushenyu បណ្តាលឲ្យស្លាប់យ៉ាងហោច ៨២ នាក់
កាលពីចុងសប្តាហ៍នេះ ការផ្ទុះនៅអណ្តូងរ៉ែធ្យូងថ្ម Liushenyu ក្នុងខេត្តសានស៊ី ប្រទេសចិន បានសម្លាប់មនុស្ស ៨២ នាក់ ធ្វើឲ្យ ២ នាក់បាត់ខ្លួន និងបណ្តាលឲ្យរបួស ១២៨ នាក់។