KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៧ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៧ កក្កដា ២០២៦

ហ្គូហ្គល

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ទីស្នាក់ការកណ្ដាល Googleplex ប្រភព: Wikipedia

ហ្គូហ្គល (Google) គឺជាសាជីវកម្មបច្ចេកវិទ្យាពហុជាតិរបស់អាមេរិក ដែលផ្ដោតលើវិស័យបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មអនឡាញ ម៉ាស៊ីនស្វែងរក អ៊ីមែល ការគណនាពពក សូហ្វវែរ ការគណនាកង់ទិច ពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក គ្រឿងអេឡិចត្រូនិកប្រើប្រាស់ និងបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI)។ តាមវិគីភីឌា វាត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជា "ក្រុមហ៊ុនដែលមានឥទ្ធិពលបំផុតលើពិភពលោក” ដោយសារព័ត៌មាន BBC ហើយជាម៉ាកមួយដែលមានតម្លៃខ្ពស់បំផុតនៅលើសកលលោក។ ក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ Google ស្ថិតនៅក្រោមក្រុមហ៊ុនមេ Alphabet Inc. ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ២០១៥ ហើយ Google ជាផ្នែកមួយនៃក្រុមហ៊ុន "Big Tech" ដែលជាពាក្យសម្រាប់សម្គាល់ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗទាំងប្រាំ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

Larry Page និង Sergey Brin ក្នុងឆ្នាំ ២០០៣ ប្រភព: Wikipedia

Google មានទីស្នាក់ការកណ្ដាលនៅកន្លែងដែលគេហៅថា Googleplex ក្នុងទីក្រុង Mountain View រដ្ឋកាលីហ្វញ៉ា សហរដ្ឋអាមេរិក។ តាមវិគីភីឌា ទីតាំងនេះស្ថិតនៅចំកណ្ដាលតំបន់ Silicon Valley ដែលល្បីខាងបច្ចេកវិទ្យា ហើយមានបុគ្គលិកជាង ១០០ ០០០ នាក់ធ្វើការនៅទូទាំងពិភពលោក (គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២២)។ ក្រៅពីនេះ ក្រុមហ៊ុនមានការិយាល័យសំខាន់ៗនៅទីក្រុងញូវយ៉ក ទីក្រុងឡុងដ៍ ទីក្រុងតូរ៉ុនតូ និងទីក្រុងឌុយប្លាំង (អៀរឡង់) ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម Google Ads សម្រាប់អឺរ៉ុប។

ក្រុមហ៊ុននេះត្រូវបានសហស្ថាបនិកដោយលោក Larry Page (កើតឆ្នាំ ១៩៧៣) និងលោក Sergey Brin (កើតឆ្នាំ ១៩៧៣ នៅប្រទេសរុស្ស៊ី) ដែលជានិស្សិតបណ្ឌិតនៅសាកលវិទ្យាល័យ Stanford។ បច្ចុប្បន្ន នាយកប្រតិបត្តិគឺលោក Sundar Pichai (កើតឆ្នាំ ១៩៧២ នៅប្រទេសឥណ្ឌា) ដែលឡើងកាន់តំណែងនៅខែតុលា ឆ្នាំ ២០១៥ បន្ទាប់ពីលោក Eric Schmidt បានដឹកនាំអស់រយៈពេល ១០ ឆ្នាំ (២០០១-២០១១) និងបន្តជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលរហូតដល់ឆ្នាំ ២០១៧។ តាមវិគីភីឌា Google មានវប្បធម៌ការងារបើកចំហ ជាមួយនឹងអត្ថប្រយោជន៍ពិសេសៗដូចជាអាហារឥតគិតថ្លៃ កន្លែងហាត់ប្រាណ និងកន្លែងថែទាំកុមារជាដើម។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

គេហទំព័រ Google ដើមដំបូងឆ្នាំ ១៩៩៨ ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ដំណើររឿងរបស់ Google បានចាប់ផ្ដើមក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៦ នៅពេលដែលលោក Larry Page និង Sergey Brin កំពុងសិក្សាថ្នាក់បណ្ឌិតនៅសាកលវិទ្យាល័យ Stanford បានបង្កើតគម្រោងស្រាវជ្រាវមួយឈ្មោះថា "BackRub"។ គម្រោងនេះបានប្រើវិធីសាស្ត្រវិភាគតំណភ្ជាប់ (link analysis) ដើម្បីកំណត់កម្រិតសារៈសំខាន់នៃគេហទំព័រនីមួយៗ។ នៅថ្ងៃទី ៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៩៨ ក្រុមហ៊ុន Google Inc. ត្រូវបានចុះបញ្ជីឡើងជាផ្លូវការ ដោយប្រតិបត្តិការដំបូងចេញពីឡានស្នាក់នៅជួលមួយ (garage) ក្នុងទីក្រុង Menlo Park។

ក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ២០០០ Google បានពង្រីកខ្លួនយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ នៅឆ្នាំ ២០០០ វាបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ AdWords ដែលជាប្រព័ន្ធផ្សាយពាណិជ្ជកម្មតាមពាក្យស្វែងរក ហើយបានក្លាយជាប្រភពចំណូលដ៏ធំបំផុតរបស់ក្រុមហ៊ុន។ ក្នុងឆ្នាំ ២០០៤ ក្រុមហ៊ុនបានដាក់លក់ភាគហ៊ុនជាសាធារណៈ (IPO) ក្នុងតម្លៃ ៨៥ ដុល្លារក្នុងមួយភាគហ៊ុន ដែលធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនមានទឹកប្រាក់រាប់ពាន់លានដុល្លារ។ ក្រោយមក Google បានបង្កើត ឬទិញយកសេវាកម្មសំខាន់ៗជាច្រើន ដូចជា Gmail (២០០៤) Google Maps (២០០៥) YouTube (២០០៦) ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ Android (២០០៨) និងកម្មវិធីរុករកបណ្ដាញ Chrome (២០០៨)។

យោងតាមវិគីភីឌា នៅខែសីហា ឆ្នាំ ២០១៥ Google បានធ្វើការកែសម្រួលរចនាសម្ព័ន្ធសាជីវកម្មដោយបង្កើតក្រុមហ៊ុនមេឈ្មោះ Alphabet Inc. ដោយមានលោក Larry Page ជានាយកប្រតិបត្តិ និងលោក Sundar Pichai ឡើងធ្វើជានាយកប្រតិបត្តិនៃ Google វិញ។ ការផ្លាស់ប្ដូរនេះបានអនុញ្ញាតឱ្យ Google ផ្ដោតលើផលិតផលស្នូលរបស់ខ្លួន ខណៈដែល Alphabet គ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធផ្សេងទៀតដូចជា Waymo (រថយន្តគ្មានមនុស្សបើក) និង DeepMind (AI) ជាដើម។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

អគារគណៈកម្មការអឺរ៉ុប ដែលបានពិន័យ Google ប្រភព: Wikipedia

Google គឺជាម៉ាស៊ីនសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំមួយ។ តាមវិគីភីឌា ចំណូលភាគច្រើនលើសលប់របស់វាមកពីការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មឌីជីថល ជាពិសេសតាមរយៈការស្វែងរក Google Search និងវីបសាយ YouTube។ នៅឆ្នាំ ២០២៣ ក្រុមហ៊ុន Alphabet បានរកចំណូលបានជាង ៣០០ ពាន់លានដុល្លារ ដែលបញ្ជាក់ពីឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំធេងរបស់វា។ Google បានដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការផ្លាស់ប្ដូររបៀបដែលមនុស្សទទួលបានព័ត៌មាន ទំនាក់ទំនង និងទិញទំនិញ។

ខាងវប្បធម៌ ពាក្យ "google" បានក្លាយជាកិរិយាស័ព្ទដែលមានន័យថាការស្វែងរកព័ត៌មានតាមអ៊ីនធឺណិត ហើយត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងវចនានុក្រម Oxford English Dictionary នៅឆ្នាំ ២០០៦។ លើសពីនេះ Google ត្រូវបានគេកោតសរសើរចំពោះវប្បធម៌សាជីវកម្មបើកចំហ និងអត្ថប្រយោជន៍ពិសេសៗសម្រាប់និយោជិក ដូចដែលបានរៀបរាប់នៅផ្នែកមុន។

យ៉ាងណាក៏ដោយ តាមវិគីភីឌា Google ប្រឈមនឹងការរិះគន់យ៉ាងខ្លាំងទាក់ទងនឹងឯកជនភាព ការប្រមូលទិន្នន័យ និងការផ្ដាច់មុខទីផ្សារ។ គណៈកម្មការអឺរ៉ុបបានពិន័យ Google ចំនួនបីដង៖ លើកទីមួយ ២,៤២ ពាន់លានអឺរ៉ូ (ឆ្នាំ ២០១៧) ចំពោះការបំពានក្បួនប្រកួតប្រជែងលើសេវាកម្ម Google Shopping, លើកទីពីរ ៤,៣៤ ពាន់លានអឺរ៉ូ (ឆ្នាំ ២០១៨) ចំពោះការរំលោភលើប្រព័ន្ធ Android, និងលើកទីបី ១,៤៩ ពាន់លានអឺរ៉ូ (ឆ្នាំ ២០១៩) ចំពោះការអនុវត្តប្រឆាំងការប្រកួតប្រជែងលើ AdSense។ សំណុំរឿងទាំងនេះបង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់របស់រដ្ឋាភិបាលចំពោះអំណាចដ៏ធំរបស់ Google។

នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា តាមការសង្កេតទូទៅ Google គឺជាម៉ាស៊ីនស្វែងរកពេញនិយមបំផុត ហើយ YouTube និង Android មានអ្នកប្រើប្រាស់រាប់លាននាក់។ ក្រុមហ៊ុនបានរួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍជំនាញឌីជីថលតាមរយៈកម្មវិធីដូចជា Google News Initiative និងការគាំទ្រអ្នកបង្កើតមាតិកាក្នុងស្រុក។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ទីស្នាក់ការ DeepMind នៅទីក្រុងឡុងដ៍ ប្រភព: Wikipedia

នាបច្ចុប្បន្ន Google កំពុងស្ថិតក្នុងយុគសម័យនៃបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ដោយបានវិនិយោគយ៉ាងច្រើនទៅលើការស្រាវជ្រាវនិងផលិតផល AI ដូចជា Gemini ដែលជាគំរូភាសាធំប្រកួតប្រជែងជាមួយ GPT-4 របស់ OpenAI។ តាមវិគីភីឌា Google ក៏បានដាក់បញ្ចូល AI ទៅក្នុងសេវាកម្ម Search, Workspace (Docs, Gmail) និង Android ដើម្បីធ្វើឱ្យពួកវាកាន់តែឆ្លាតវៃ។

លើសពីនេះ ក្រុមហ៊ុនកំពុងអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាយានយន្តស្វ័យប្រវត្តិ Waymo ដែលកំពុងដំណើរការសាកល្បងនៅទីក្រុងមួយចំនួនក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក និងបន្តពង្រឹងវិស័យ Cloud ដែលប្រកួតប្រជែងជាមួយ Amazon Web Services និង Microsoft Azure។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការផ្លាស់ប្ដូរទាំងនេះមានសារៈសំខាន់ដោយផ្ទាល់។ ព្រោះប្រជាជនកម្ពុជាភាគច្រើនប្រើ Google ជាផ្នែកនៃជីវិតប្រចាំថ្ងៃ — តាមរយៈការស្វែងរកព័ត៌មាន ការមើល YouTube ឬការប្រើប្រាស់ Android។ ការវិវត្តថ្មីៗដូចជា AI ស្វែងរកអាចផ្លាស់ប្ដូររបៀបដែលពួកគេទទួលបានព័ត៌មាន ខណៈដែលបទបញ្ញត្តិសកលប្រឆាំងនឹង Google អាចជះឥទ្ធិពលដល់សេវាកម្មទាំងនោះទៅថ្ងៃអនាគត។ ដូច្នេះ ការតាមដាន Google គឺជាការតាមដានអនាគតនៃពិភពឌីជីថល។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 11 briefs

ក្រុមហ៊ុន បោះពុម្ព សៀវភៅ ប្ដឹង Google ពី បទ ប្រើ ស្នាដៃ រក្សាសិទ្ធិ បណ្ដុះបណ្ដាល AI

ក្រុមហ៊ុន បោះពុម្ព ធំៗ បាន ដាក់ ពាក្យ ប្ដឹង Google កាល ពី ថ្ងៃ អង្គារ ដោយ ចោទ ថា ក្រុមហ៊ុន នេះ បាន ប្រើ ស្នាដៃ រក្សាសិទ្ធិ ដោយ គ្មាន ការ អនុញ្ញាត សម្រាប់ បណ្ដុះបណ្ដាល AI។

3 sources · France 24, The Straits Times, TechCrunch

ពាណិជ្ជកម្ម Google ថ្មីស្រមៃស្ថាបនិកអាមេរិកប្រើ AI សរសេរសេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យ

ក្រុមហ៊ុន Google បានចេញផ្សាយពាណិជ្ជកម្មមួយដែលស្រមៃពីការប្រើប្រាស់ Google Workspace និង AI ដោយបិតាស្ថាបនិកសហរដ្ឋអាមេរិកដើម្បីតាក់តែងសេចក្តីប្រកាសឯករាជ្យកាលពីឆ្នាំ ១៧៧៦ ដែលត្រូវបានគេរិះគន់ថាគួរឲ្យអស់សំណើច។

2 sources · The Verge, TechCrunch

Google ដាក់កំហិតការប្រើប្រាស់ AI Gemini របស់ Meta ក្រោយខ្វះថាមពលគណនា

Google បានដាក់កំហិត Meta លើការប្រើប្រាស់ម៉ូដែល AI Gemini របស់ខ្លួន ដោយសារក្រុមហ៊ុនបណ្ដាញសង្គមស្នើសុំថាមពលគណនាលើសពីសមត្ថភាពដែលអាចផ្ដល់ឱ្យ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់ Financial Times ដែលដកស្រង់ដោយ Bloomberg និងសារព័ត៌មានជាច្រើនទៀត។

5 sources · Channel News Asia, The Straits Times, Dawn

Noam Shazeer សហដឹកនាំ Gemini ចាកចេញពី Google ទៅ OpenAI ក្រោយចំណាយ ២.៧ពាន់លានដុល្លារ

លោក Noam Shazeer អនុប្រធាន Google និងសហដឹកនាំក្រុម Gemini បានចាកចេញទៅចូលរួមជាមួយ OpenAI ក្រោយត្រូវបាន Google ទាក់ទាញដោយកិច្ចព្រមព្រៀងតម្លៃ ២.៧ ពាន់លានដុល្លារកាលពីមិនដល់ ២ ឆ្នាំមុន។

4 sources · Times of India, CNBC, NDTV

Google ប្តឹងបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មចិន ប្រើប្រាស់ AI បោកប្រាស់ជនរងគ្រោះរាប់សែននាក់

Google បានដាក់ពាក្យប្តឹងបណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មចិន ពីបទប្រើប្រាស់ម៉ូដែល AI Gemini ដើម្បីបង្កើតកម្មវិធីបន្លំ និងបញ្ជូនសារក្លែងបន្លំរាប់លាន បោកប្រាស់ជនរងគ្រោះរាប់សែននាក់។

2 sources · TechCrunch, The Hill

Alphabet ជ្រើសរើស Intel ផលិតបន្ទះឈីប AI រចនាផ្ទាល់ខ្លួនជាង ៣ លានគ្រឿង

របាយការណ៍ The Information ដកស្រង់ដោយ Channel News Asia និង Bloomberg បានបង្ហាញថា Google ក្រោម Alphabet នឹងប្រើ Intel ផលិតបន្ទះឈីប AI ឯកទេសជាង ៣ លានគ្រឿងនៅឆ្នាំ ២០២៨។

2 sources · Channel News Asia, Bloomberg

ចក្រភពអង់គ្លេសបង្ខំ Google ឲ្យអនុញ្ញាតអ្នកបោះពុម្ពដកមាតិកាពី AI Search

អាជ្ញាធរ CMA របស់ចក្រភពអង់គ្លេសសម្រេចជាលើកដំបូងពិភពលោក ឲ្យ Google ផ្តល់ឧបករណ៍ដល់អ្នកបោះពុម្ពដើម្បីជ្រើសរើសមិនឲ្យមាតិកាលេចក្នុង AI Overviews និងទប់ស្កាត់ការប្រើទិន្នន័យសម្រាប់បង្ហាត់ម៉ូដែល AI ។

4 sources · The Verge, TechCrunch, BBC News

Alphabet ប្រកាសគម្រោងលក់ភាគហ៊ុន ៨០ ពាន់លានដុល្លារ សម្រាប់ផែនការ AI

Alphabet Inc. ដែលជាក្រុមហ៊ុនមេនៃ Google យក្សបច្ចេកវិទ្យាអាមេរិក បានប្រកាសគម្រោងលក់ភាគហ៊ុនដើម្បីរៃអង្គាសទុន ៨០ ពាន់លានដុល្លារ សម្រាប់ផែនការ AI ដោយមានការវិនិយោគ ១០ ពាន់លានដុល្លារពី Berkshire Hathaway។

2 sources · Al Jazeera, CNBC

សហភាពអឺរ៉ុបគ្រោងពិន័យក្រុមហ៊ុន Google ជាប្រាក់រាប់រយលានអឺរ៉ូ ក្នុងរឿងប្រឆាំងការផ្តាច់មុខ

យោងតាមកាសែត Handelsblatt ដែលត្រូវបាន Channel News Asia និង The Straits Times ដកស្រង់ សហភាពអឺរ៉ុប គ្រោងនឹងដាក់ពិន័យ Google ជាទឹកប្រាក់រាប់រយលានអឺរ៉ូ ក្នុងសំណុំរឿងប្រឆាំងការផ្តាច់មុខ ដែលអាចជាការពិន័យដ៏ធំបំផុតរបស់ប្លុកនេះ។

2 sources · Channel News Asia, The Straits Times

Google ប្រកាសវ៉ែនតាសំឡេងថ្មីនៅ IO ២០២៦ តម្រង់ប្រជែង Meta

នៅសន្និសីទ Google IO ឆ្នាំ ២០២៦ ក្រុមហ៊ុន Google បានប្រកាសវ៉ែនតាសំឡេងថ្មីដែលអាចបញ្ជាដោយសំឡេង និងមានមុខងារថតរូប ហៅទូរសព្ទ និងស្តាប់តន្ត្រី។

2 sources · TechCrunch, NDTV

Google និង SpaceX ពិភាក្សាបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យនៅគន្លងអវកាស

របាយការណ៍ពី Channel News Asia និង TechCrunch បង្ហាញថា Google និង SpaceX កំពុងចរចាបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យក្នុងលំហអវកាស ដើម្បីបម្រើដល់វិស័យបញ្ញាសិប្បនិម្មិត។

2 sources · Channel News Asia, TechCrunch