ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

រាជវង្សហាសេមីត ដែលមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា ព្រះរាជវង្សហាស៊ីម (House of Hashim) គឺជាព្រះរាជវង្សដែលកំពុងសោយរាជ្យនៅប្រទេសហ្សកដានី ដោយបានគ្រប់គ្រងប្រទេសនេះតាំងពីឆ្នាំ១៩២១ មក។ តាមវិគីភីឌាភាសាអង់គ្លេស រាជវង្សនេះក៏ធ្លាប់ជាព្រះរាជវង្សនៃព្រះរាជាណាចក្រហេហ្សាស ពីឆ្នាំ១៩១៦ ដល់ឆ្នាំ១៩២៥ នៃនគរស៊ីរីក្នុងឆ្នាំ១៩២០ និងនៃនគរអ៊ីរ៉ាក់ ពីឆ្នាំ១៩២១ ដល់ឆ្នាំ១៩៥៨ ផងដែរ។

សមាជិកនៃរាជវង្សនេះបានឡើងកាន់រាជបល្ល័ង្កនៅនគរចំនួនបួនក្នុងតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា គឺហេហ្សាស ស៊ីរី អ៊ីរ៉ាក់ និងហ្សកដានី បន្ទាប់ពីសម្ព័ន្ធភាពរបស់ខ្លួនជាមួយចក្រភពអង់គ្លេសក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី១។ មុនពេលនោះ គ្រួសារនេះបានគ្រប់គ្រងទីក្រុងមេកាជាប់ៗគ្នាតាំងពីសតវត្សរ៍ទី១០ ដោយច្រើនតែជាចំណុះនៃអំណាចខាងក្រៅ។ បច្ចុប្បន្ន មានតែហ្សកដានីប៉ុណ្ណោះដែលរាជវង្សនេះនៅតែបន្តគ្រប់គ្រង។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ឫសគល់របស់រាជវង្សហាសេមីតស្ថិតនៅទីក្រុងមេកា ក្នុងតំបន់ហេហ្សាស នៅភាគខាងលិចនៃឧបទ្វីបអារ៉ាប់។ យោងតាមវិគីភីឌា គ្រួសារនេះបានគ្រប់គ្រងទីក្រុងមេកាជាបន្តបន្ទាប់តាំងពីសតវត្សរ៍ទី១០ ដោយច្រើនតែធ្វើជាចំណុះរបស់អំណាចខាងក្រៅ ហើយកាន់តំណែងជាសារីហ្វនៃទីក្រុងមេកា។

សមាជិកសំខាន់ៗនៃរាជវង្សនេះរួមមាន សារីហ្វហ៊ូសេន នៃទីក្រុងមេកា និងបុត្រទាំងបីរបស់លោក គឺ អាលី អាប់ឌុលឡា និងហ្វៃសាល់។ ក្នុងចំណោមនោះ ព្រះបាទអាប់ឌុលឡាទី១ ត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាស្ថាបនិកនៃប្រទេសហ្សកដានីសម័យទំនើប ខណៈព្រះបាទហ្វៃសាល់ទី១ គឺជាព្រះរាជានៃប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់ និងជាបងប្អូនរបស់ព្រះបាទអាប់ឌុលឡាទី១។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ចំណុចរបត់ធំបំផុតនៃប្រវត្តិសាស្ត្ររាជវង្សហាសេមីតកើតឡើងក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទី១ នៅពេលដែលគ្រួសារនេះបានចងសម្ព័ន្ធភាពជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស។ វិគីភីឌារាយការណ៍ថា បន្ទាប់ពីសម្ព័ន្ធភាពនោះ រាជវង្សហាសេមីតបានឡើងកាន់រាជបល្ល័ង្កនៃនគរហេហ្សាស ស៊ីរី អ៊ីរ៉ាក់ និងហ្សកដានី ហើយសារីហ្វហ៊ូសេន បានក្លាយជាព្រះរាជានៃហេហ្សាស។

ក្នុងដំណាក់កាលដំបូងនៃការរៀបចំតំបន់ឡើងវិញ ដំណោះស្រាយសារីហ្វៀន (Sharifian Solution) ត្រូវបានបង្ហាញក្នុងផែនទីរបស់ T. E. Lawrence ជូនគណៈកម្មាធិការបូព៌ានៃគណៈរដ្ឋមន្ត្រីសង្គ្រាម នៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩១៨។ ប៉ុន្តែតាមឯកសាររបស់វិគីភីឌា ដំណោះស្រាយនោះត្រូវបានជំនួសដោយគោលនយោបាយដែលបានព្រមព្រៀងគ្នានៅសន្និសីទក្រុងគែរ ក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ១៩២១។

លទ្ធផលនៃការផ្លាស់ប្តូរនេះ គឺការបង្កើតនគរដែលមានសមាជិករាជវង្សហាសេមីតជាអ្នកគ្រប់គ្រងនៅតំបន់ផ្សេងៗគ្នា។ នគរហេហ្សាសមានអត្ថិភាពពីឆ្នាំ១៩១៦ ដល់ឆ្នាំ១៩២៥ នគរស៊ីរីក្នុងឆ្នាំ១៩២០ នគរអ៊ីរ៉ាក់ពីឆ្នាំ១៩២១ ដល់ឆ្នាំ១៩៥៨ ហើយនគរហ្សកដានីតាំងពីឆ្នាំ១៩២១ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។ ព្រះបាទហ្វៃសាល់ទី១ បានគ្រងរាជ្យនៅអ៊ីរ៉ាក់ ខណៈព្រះបាទអាប់ឌុលឡាទី១ បានក្លាយជាស្ថាបនិកនៃប្រទេសហ្សកដានីសម័យទំនើប។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

នៅសព្វថ្ងៃនេះ រាជវង្សហាសេមីតនៅតែជាព្រះរាជវង្សដែលកំពុងគ្រប់គ្រងប្រទេសហ្សកដានី ដោយបានកាន់អំណាចជាបន្តបន្ទាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩២១ មក។ ក្នុងចំណោមនគរទាំងបួនដែលរាជវង្សនេះធ្លាប់គ្រប់គ្រង គឺហេហ្សាស ស៊ីរី អ៊ីរ៉ាក់ និងហ្សកដានី មានតែហ្សកដានីប៉ុណ្ណោះដែលរាជវង្សនេះនៅតែបន្តគ្រប់គ្រងរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។

សម្រាប់អ្នកអានចង្វាក់ខ្មែរ ប្រវត្តិរបស់រាជវង្សហាសេមីតជាគន្លឹះមួយក្នុងការយល់ដឹងពីការបង្កើតរដ្ឋនានានៅមជ្ឈិមបូព៌ាក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី១។ តាមវិគីភីឌា ព្រះបាទអាប់ឌុលឡាទី១ ដែលជាស្ថាបនិកនៃប្រទេសហ្សកដានីសម័យទំនើប គឺជាបុត្ររបស់សារីហ្វហ៊ូសេន នៃទីក្រុងមេកា។ ដូច្នេះ រាជវង្សដែលកំពុងគ្រប់គ្រងហ្សកដានីនៅសព្វថ្ងៃ មានឫសគល់ចាប់ពីការគ្រប់គ្រងទីក្រុងមេកាតាំងពីសតវត្សរ៍ទី១០ និងការឡើងកាន់អំណាចនៅមជ្ឈិមបូព៌ាក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី១។