ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

យានយន្តកូនកាត់ គឺជាយានយន្តដែលប្រើប្រាស់ថាមពលពីប្រភពពីរ ឬច្រើនផ្សេងគ្នា ដើម្បីផ្លាស់ទី។ តាមវិគីភីឌា ឧទាហរណ៍ដ៏ច្បាស់លាស់មួយគឺនាវាមុជទឹក ដែលប្រើម៉ាស៊ីនប្រេងម៉ាស៊ូតនៅពេលផុសលើផ្ទៃទឹក ហើយប្រើថាមពលអាគុយនៅពេលលិចក្រោមទឹក។ ក្រៅពីអាគុយ យានយន្តកូនកាត់ក៏អាចផ្ទុកថាមពលក្នុងទម្រង់ផ្សេងទៀត ដូចជាសម្ពាធវត្ថុរាវក្នុងប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ និងខ្យល់សម្ពាធជាដើម។

នៅក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនសម័យទំនើប ពាក្យ «កូនកាត់» ច្រើនសំដៅលើរថយន្តដែលផ្សំគ្នារវាងម៉ាស៊ីនចំហេះក្នុង និងម៉ូទ័រអគ្គិសនី។ ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងជ្រើសរើសប្រភពថាមពលឱ្យសមស្របតាមស្ថានភាពបើកបរ ដើម្បីសន្សំប្រេងឥន្ធនៈ និងកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័ន។ បច្ចេកវិទ្យានេះត្រូវបានអនុវត្តលើយានយន្តចាប់ពីរថយន្តគ្រួសារ រថយន្តក្រុង និងរថភ្លើង រហូតដល់នាវា និងយានយន្តយោធា។

ប្រភេទ និងបច្ចេកវិទ្យា

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ប្រព័ន្ធកូនកាត់អាចបែងចែកតាមរចនាសម្ព័ន្ធជំរុញជាច្រើនបែប។ បែបប៉ារ៉ាឡែល គឺជាបែបដែលទាំងម៉ាស៊ីនចំហេះក្នុង និងម៉ូទ័រអគ្គិសនីអាចជំរុញកង់ដោយផ្ទាល់ ដូចជារថយន្ត Honda Insight ដែលជាប្រភេទកូនកាត់ស្រាល។ បែបសេរី គឺជាបែបដែលម៉ាស៊ីនចំហេះក្នុងបង្កើតចរន្តអគ្គិសនីផ្តល់ឱ្យម៉ូទ័រជំរុញកង់ ដូចជាប្រព័ន្ធរថភ្លើងប្រេងម៉ាស៊ូត-អគ្គិសនី និងរថយន្ត Chevrolet Volt។ រីឯបែបសេរី-ប៉ារ៉ាឡែលវិញ រួមបញ្ចូលលក្ខណៈទាំងពីរ ដូចជារថយន្ត Toyota Prius និង Ford Escape Hybrid។

រថយន្តកូនកាត់សាកថ្មពីខាងក្រៅមានអាគុយធំជាង និងអាចសាកភ្លើងពីបណ្តាញអគ្គិសនី ដូចជា Toyota Prius Prime ដែលអាចរត់ដោយអគ្គិសនីសុទ្ធបានប្រហែល ៤០ គីឡូម៉ែត្រ និង Ford Fusion Energi ដែលបានប្រហែល ៣៤ គីឡូម៉ែត្រ។ មានផងដែរប្រព័ន្ធកូនកាត់បែបធារាសាស្ត្រ ដែលផ្ទុកថាមពលក្នុងសម្ពាធវត្ថុរាវ ដូចជារថយន្ត Chrysler ដែលប្រើប្រេង និងធារាសាស្ត្រ និងបែបខ្យល់សម្ពាធ ដែលក្រុមហ៊ុន MDI របស់បារាំង បានអភិវឌ្ឍជាមួយក្រុមហ៊ុន Tata។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិនៃយានយន្តកូនកាត់មានអាយុកាលជាងមួយសតវត្សរ៍។ តាមវិគីភីឌា នៅចុងសតវត្សរ៍ទី ១៩ វិស្វករ Ferdinand Porsche បានរចនារថយន្ត Lohner-Porsche ដែលប្រើម៉ាស៊ីនប្រេងរួមជាមួយម៉ូទ័រអគ្គិសនី ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជារថយន្តកូនកាត់ដំបូងគេមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។

ក្នុងដើមសតវត្សរ៍ទី ២០ រថយន្តកូនកាត់មួយចំនួនធ្លាប់ត្រូវបានផលិត និងលក់ ប៉ុន្តែការចាប់អារម្មណ៍បានធ្លាក់ចុះយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយសារតម្លៃប្រេងសាំងថោក និងការរីកចម្រើនយ៉ាងខ្លាំងនៃម៉ាស៊ីនចំហេះក្នុង។ គំនិតរថយន្តកូនកាត់បានរស់ឡើងវិញតែនៅចុងទសវត្សរ៍ ១៩៩០ ប៉ុណ្ណោះ។

នៅឆ្នាំ ១៩៩៧ ក្រុមហ៊ុន Toyota បានចេញលក់រថយន្ត Prius នៅប្រទេសជប៉ុន ដែលត្រូវបានកត់ត្រាថាជារថយន្តកូនកាត់ផលិតជាច្រើនដំបូងគេបង្អស់លើពិភពលោក។ ពីរឆ្នាំក្រោយមក នៅឆ្នាំ ១៩៩៩ ក្រុមហ៊ុន Honda បានចេញលក់រថយន្ត Insight ដែលជារថយន្តកូនកាត់បែបស្រាល និងជារថយន្តកូនកាត់ដំបូងគេដែលលក់នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ ចាប់ពីពេលនោះមក រថយន្តកូនកាត់បានរីករាលដាលទៅគ្រប់ប្រភេទរថយន្ត រួមទាំងរថយន្ត SUV ដូចជា Ford Escape Hybrid និងម៉ូដែលប្រណិតដូចជា Cadillac Escalade ជំនាន់កូនកាត់។ នៅទសវត្សរ៍ ២០១០ រថយន្តកូនកាត់សាកថ្មពីខាងក្រៅបានចាប់ផ្តើមចេញលក់ជាទូទៅបន្ថែមទៀត។

សេដ្ឋកិច្ច និងទីផ្សារ

ប្រភព: Wikipedia

មូលហេតុចម្បងដែលធ្វើឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ និងក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនជ្រើសរើសយានយន្តកូនកាត់ គឺការសន្សំប្រេងឥន្ធនៈ និងការកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័ន។ តាមវិគីភីឌា ប្រព័ន្ធកូនកាត់អាចប្រមូលថាមពលដែលបាត់បង់ក្នុងពេលហ្វ្រាំងត្រឡប់ចូលអាគុយវិញ។ ទោះជាយ៉ាងណា រថយន្តកូនកាត់តែងមានតម្លៃថ្លៃជាងរថយន្តធម្មតា ដោយសារតម្លៃអាគុយ ម៉ូទ័រ និងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងស្មុគស្មាញ។ ផលប៉ះពាល់បរិស្ថានពិតប្រាកដក៏អាស្រ័យលើប្រភពថាមពលដែលប្រើសាកអាគុយផងដែរ។

នៅលើទីផ្សារពិភពលោក វិគីភីឌា ចាត់ទុករថយន្ត Toyota Prius ជារថយន្តកូនកាត់ដែលលក់ដាច់បំផុត។ បច្ចេកវិទ្យានេះក៏ត្រូវបានយកទៅប្រើក្នុងវិស័យដឹកជញ្ជូនសាធារណៈផងដែរ ដូចជារថយន្តក្រុងកូនកាត់នៅទីក្រុង Metz ប្រទេសបារាំង ដែលប្រើប្រព័ន្ធប្រេងម៉ាស៊ូត-អគ្គិសនីរបស់ក្រុមហ៊ុន Van Hool ព្រមទាំងរថយន្តក្រុង New Flyer Metrobus និង Optare Solo។ នៅវិស័យរថភ្លើង ក្រុមហ៊ុន East Japan Railway ក៏បានដាក់ឱ្យដំណើរការរថភ្លើងកូនកាត់ HB-E300 ផងដែរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន យានយន្តកូនកាត់ត្រូវបានមើលឃើញថាជាជំហានអន្តរកាលឆ្ពោះទៅរកយានយន្តអគ្គិសនីពេញលេញ។ តាមវិគីភីឌា ប្រភេទដែលទទួលការចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងគឺរថយន្តកូនកាត់សាកថ្មពីខាងក្រៅ ព្រោះវាអាចរត់ដោយអគ្គិសនីសុទ្ធក្នុងចម្ងាយខ្លីប្រចាំថ្ងៃ ហើយប្រើម៉ាស៊ីនប្រេងនៅពេលធ្វើដំណើរឆ្ងាយ។

សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា និងតំបន់អាស៊ាន ការយល់ដឹងពីបច្ចេកវិទ្យានេះមានសារៈសំខាន់ ព្រោះរថយន្តកូនកាត់អាចកាត់បន្ថយការចំណាយលើប្រេងឥន្ធនៈប្រចាំថ្ងៃ។ តាមវិគីភីឌា បច្ចេកវិទ្យាកូនកាត់កំពុងពង្រីកខ្លួនទៅវិស័យដឹកជញ្ជូនសាធារណៈ ដូចជារថយន្តក្រុង និងរថភ្លើងកូនកាត់ ដែលអាចជួយកាត់បន្ថយការបំពុលខ្យល់នៅតាមទីក្រុងធំៗ។

វិគីភីឌា ក៏កត់សម្គាល់ផងដែរថា យានយន្តដែលដំណើរការដោយអគ្គិសនីមានសំឡេងស្ងាត់ជាងយានយន្តដែលប្រើម៉ាស៊ីនប្រេង ដែលអាចបង្កហានិភ័យដល់អ្នកថ្មើរជើង ដូច្នេះអ្នកផលិតមួយចំនួនបានបន្ថែមប្រព័ន្ធបង្កើតសំឡេងសិប្បនិម្មិតសម្រាប់យានយន្តអគ្គិសនី។ សរុបមក យានយន្តកូនកាត់បានវិវត្តពីគំរូពិសោធន៍កាលពីជាងមួយសតវត្សរ៍មុន មកជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃឧស្សាហកម្មយានយន្តសម័យទំនើប។