ប្រធានបទ Topic
កោហាត
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
កោហាត គឺជាទីក្រុងមួយក្នុងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន ដែលបម្រើជាទីរួមរដ្ឋបាលនៃស្រុកកោហាត ក្នុងខេត្តខៃប៊ើរ-ប៉ាក់ទុនខវ៉ា (Khyber Pakhtunkhwa)។ តាមវិគីភីឌា ទីក្រុងនេះមានប្រជាជនជាង ២២០,០០០ នាក់ ដែលធ្វើឱ្យវាក្លាយជាទីក្រុងធំជាងគេទី ៤ នៅក្នុងខេត្តនេះ និងជាទីក្រុងធំជាងគេទី ៣៥ នៅទូទាំងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន។
បេតិកភណ្ឌសម័យអាណានិគមអង់គ្លេស គឺជាចំណុចលេចធ្លោមួយរបស់កោហាត។ វិគីភីឌារាយការណ៍ថា ទីក្រុងនេះមានស្នូលជាបន្ទាយពីសម័យអង់គ្លេស ព្រមទាំងផ្សារជាច្រើន និងតំបន់ទាហាន (cantonment)។ តំបន់ជុំវិញទីក្រុងក៏ធ្លាប់ជាទីតាំងនៃការប្រយុទ្ធគ្នាញឹកញាប់រវាងកងកម្លាំងអាណានិគមអង់គ្លេស និងកុលសម្ព័ន្ធក្នុងតំបន់ នៅពាក់កណ្តាលដល់ចុងសតវត្សរ៍ទី ១៩។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
កោហាតស្ថិតនៅក្នុងខេត្តខៃប៊ើរ-ប៉ាក់ទុនខវ៉ា នៃប្រទេសប៉ាគីស្ថាន ហើយជាទីរួមរដ្ឋបាលរបស់ស្រុកកោហាត។ តាមវិគីភីឌា ចំនួនប្រជាជនរបស់ទីក្រុងនេះមានជាង ២២០,០០០ នាក់ ដែលជាចំនួនធំជាងគេទី ៤ នៅក្នុងខេត្ត និងទី ៣៥ នៅក្នុងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន។
តាមវិគីភីឌា ភាសាចម្បងដែលគេនិយាយនៅកោហាត គឺភាសាប៉ាស្តូ (Pashto) និងគ្រាមភាសាកោហាត នៃភាសាហិនដ្គូ (Hindko)។ ការប្រើប្រាស់ភាសាទាំងពីរនេះជាភាសាចម្បង បង្ហាញពីភាពចម្រុះខាងភាសា និងវប្បធម៌របស់ប្រជាជនក្នុងតំបន់នេះ។
ទេសភាពជុំវិញទីក្រុងមានលក្ខណៈធម្មជាតិច្បាស់លាស់។ រូបភាពដែលផ្ដល់ដោយវិគីភីឌាបង្ហាញឱ្យឃើញជ្រលងភ្នំកោហាត និងបឹងតាន់ដា (Tanda) ក្នុងរដូវវស្សា ដែលជាផ្នែកនៃទេសភាពធម្មជាតិនៅជុំវិញទីក្រុងនេះ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា រូបគំនូរបុរាណមួយបង្ហាញពីដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ព្រះចៅអធិរាជម៉ូគុល បាប៊ូរ មកកាន់កោហាត ក្នុងឆ្នាំ ១៥០៥ ដែលជាសក្ខីកម្មនៃប្រវត្តិដ៏យូរអង្វែងរបស់ទីក្រុងនេះ។
នៅពាក់កណ្តាលដល់ចុងសតវត្សរ៍ទី ១៩ តំបន់ជុំវិញកោហាតបានក្លាយជាទីតាំងនៃការប្រយុទ្ធគ្នាញឹកញាប់រវាងកងកម្លាំងអាណានិគមអង់គ្លេស និងកុលសម្ព័ន្ធក្នុងតំបន់ ដូចដែលវិគីភីឌាបានរាយការណ៍។ សម័យនោះបានបន្សល់ទុកនូវសំណង់ និងរចនាសម្ព័ន្ធជាច្រើន ដូចជាបន្ទាយ និងតំបន់ទាហាន ដែលនៅតែជាផ្នែកនៃស្នូលទីក្រុងកោហាត។
រូបថតដែលផ្ដល់ដោយវិគីភីឌាក៏បង្ហាញពីច្រកទ្វារ Tehsil របស់កោហាតក្នុងឆ្នាំ ១៩១៩ និងស្ថានីយរថភ្លើងរបស់ទីក្រុងក្នុងឆ្នាំ ១៩០០ ផងដែរ។ ក្រៅពីនេះ ផ្នូករបស់ព្រះអង្គម្ចាស់រាជវង្សឌូរ៉ានី (Durrani) នៅជិតទីក្រុងកោហាត គឺជាសក្ខីកម្មមួយទៀតនៃប្រវត្តិសាស្ត្រតំបន់នេះ។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
តាមវិគីភីឌា ស្នូលនៃទីក្រុងកោហាតរួមមានបន្ទាយពីសម័យអង់គ្លេស ផ្សារជាច្រើន និងតំបន់ទាហាន។ ផ្សារទាំងនេះជាកន្លែងពាណិជ្ជកម្មសំខាន់សម្រាប់ប្រជាជនក្នុងទីក្រុង ខណៈដែលតំបន់ទាហាននៅតែជាផ្នែកនៃរចនាសម្ព័ន្ធទីក្រុងតាំងពីសម័យអាណានិគម។
ផ្នែកវប្បធម៌ ភាសាប៉ាស្តូ និងគ្រាមភាសាកោហាតនៃភាសាហិនដ្គូ គឺជាភាសាចម្បងរបស់ប្រជាជននៅកោហាត ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពចម្រុះនៃសហគមន៍ក្នុងតំបន់នេះ។ រូបភាពដែលផ្ដល់ដោយវិគីភីឌាបង្ហាញទីតាំង Ghamkol Shareef ក្នុងទីក្រុងកោហាត។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
តាមវិគីភីឌា កោហាតជាទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទី ៤ នៅក្នុងខេត្តខៃប៊ើរ-ប៉ាក់ទុនខវ៉ា និងទី ៣៥ នៅទូទាំងប្រទេសប៉ាគីស្ថាន ហើយបច្ចុប្បន្ននៅតែជាទីរួមរដ្ឋបាលរបស់ស្រុកកោហាត។ ការស្វែងយល់អំពីទីក្រុងនេះអាចជួយឱ្យអ្នកអាន KhmerPulse មានបរិបទបន្ថែមអំពីប៉ាគីស្ថាន និងតំបន់អាស៊ីខាងត្បូង។
បន្ថែមពីនេះ ស្រទាប់ប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់កោហាត ដែលរួមមានសម័យម៉ូគុល រាជវង្សឌូរ៉ានី និងសម័យអាណានិគមអង់គ្លេស បង្ហាញថាទីក្រុងនេះជាគំរូនៃទីក្រុងដែលមានបេតិកភណ្ឌច្រើនស្រទាប់ ហើយការយល់ដឹងអំពីវាអាចជួយពង្រីកការយល់ដឹងអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ និងវប្បធម៌នៃតំបន់អាស៊ីខាងត្បូង។