ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ការជ្រើសរើសធម្មជាតិ គឺជាការរស់រានមានជីវិត និងការបន្តពូជខុសៗគ្នារបស់បុគ្គលម្នាក់ៗ ដោយសារតែភាពខុសគ្នានៃភាពសម្បូរបែបដែលទាក់ទងនឹងលក្ខណៈដែលអាចសង្កេតឃើញរបស់ពួកវា។ នេះគឺជាច្បាប់ឬយន្តការដ៏សំខាន់មួយនៃការវិវត្តន៍ ដែលផ្លាស់ប្ដូរលក្ខណៈដែលអាចទទួលមរតកបានរបស់ចំនួនប្រជាករ ឬប្រភេទសត្វមួយក្នុងរយៈពេលជាច្រើនជំនាន់។ លោកឆាលដាវីនបានផ្សព្វផ្សាយពាក្យ "ការជ្រើសរើសធម្មជាតិ" ដោយប្រៀបធៀបវាជាមួយនឹងការជ្រើសរើសសិប្បនិម្មិត ដែលជាចេតនា ចំណែកការជ្រើសរើសធម្មជាតិគឺមិនមែនឡើយ។

យន្តការនេះបានដើរតួនាទីគ្រឹះក្នុងការពន្យល់ពីភាពសម្បូរបែបនៃជីវិតនៅលើផែនដី។ ឧទាហរណ៍ បក្សីហ្វិននៅកោះកាឡាបាហ្គោស ដែលលោកដាវីនបានសិក្សា បង្ហាញពីការប្រែប្រួលថ្គាមដែលអំណោយផលសម្រាប់របបអាហារខុសៗគ្នា ដែលជាការបង្ហាញពីការជ្រើសរើសធម្មជាតិកំពុងប្រព្រឹត្តទៅ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ការជ្រើសរើសធម្មជាតិជាគំនិតវិទ្យាសាស្ត្រដែលបានកើតឡើងក្នុងបរិបទភូមិសាស្ត្រនៃចក្រភពអង់គ្លេស។ តាម Wikipedia ជីវវិទ្យាទំនើបបានចាប់ផ្ដើមនៅសតវត្សរ៍ទី ១៩ ដោយសារការងាររបស់លោកឆាលដាវីនស្ដីពីការវិវត្តន៍តាមរយៈការជ្រើសរើសធម្មជាតិ។ លោកដាវីន ជាអ្នកធម្មជាតិវិទូជនជាតិអង់គ្លេស បានធ្វើដំណើរទៅកាន់កោះកាឡាបាហ្គោស និងតំបន់ជាច្រើនទៀត ដោយប្រមូលទិន្នន័យដែលនាំទៅរកការបង្កើតទ្រឹស្តីនេះ។ ការសង្កេតមើលបក្សីហ្វិន និងសត្វផ្សេងៗនៅទីនោះបានផ្ដល់ភស្តុតាងយ៉ាងសំខាន់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

មុនសម័យដាវីន គំនិតដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការជ្រើសរើសធម្មជាតិបានលេចចេញតាំងពីបុរាណកាលមកម៉្លេះ។ តាម Wikipedia ទស្សនវិទូក្រិច អារីស្តូត បានគិតពិចារណាថា តើរូបរាងផ្សេងៗអាចនឹងលេចចេញមក ហើយមានតែរូបរាងដែលមានប្រយោជន៍ទេដែលអាចរស់រានបាន? ប៉ុន្តែការយល់ដឹងបែបវិទ្យាសាស្ត្រច្បាស់លាស់មិនបានកើតឡើងរហូតដល់សតវត្សរ៍ទី ១៩ នោះទេ នៅពេលដែលថូម៉ាស ម៉ាល់ធូសបានបោះពុម្ភតារាងបង្ហាញកំណើនប្រជាករនៅអង់គ្លេស (ដូចក្នុងរូបភាពខាងក្រោម) ដែលបង្ហាញថាប្រជាករកើនលឿនជាងធនធាន នាំឲ្យមានការតស៊ូដើម្បីជីវិត។ គំនិតនេះបានជះឥទ្ធិពលដោយផ្ទាល់ទៅលើលោកដាវីន។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

ការជ្រើសរើសធម្មជាតិមានទំនាក់ទំនងជាមួយវប្បធម៌ តាមរយៈការអនុវត្តន៍របស់មនុស្ស។ តាម Wikipedia លោកដាវីនបានកត់សម្គាល់ថា អ្នកចូលចិត្តបង្កាត់ពូជសត្វព្រាប (pigeon fanciers) បានបង្កើតពូជជាច្រើនដូចជា Tumblers, Fantails និង Pouters តាមរយៈការជ្រើសរើសសិប្បនិម្មិត។ ឧទាហរណ៍នេះបានជួយបង្ហាញពីរបៀបដែលការជ្រើសរើសអាចផ្លាស់ប្តូរលក្ខណៈរបស់ប្រភេទសត្វក្នុងរយៈពេលខ្លី។ ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច គំនិតរបស់ម៉ាល់ធូសអំពីដែនកំណត់ធនធាន និងកំណើនប្រជាករ ក៏បានផ្ដល់មូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់យន្តការធម្មជាតិនេះផងដែរ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ប្រភព: Wikipedia

ក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន ការជ្រើសរើសធម្មជាតិនៅតែជាគោលការណ៍សំខាន់សម្រាប់ស្វែងយល់ពីការវិវត្តន៍ និងបញ្ហាប្រឈមផ្នែកសុខាភិបាល។ តាម Wikipedia ឧទាហរណ៍ដ៏ល្បីមួយគឺករណីសត្វរាំងប្រភេទ peppered moth។ នៅក្នុងកំឡុងបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្ម ការបំពុលបានសម្លាប់ស្លែពណ៌សនៅលើដើមឈើ ធ្វើឱ្យផ្ទៃដើមប្រែជាខ្មៅងងឹត។ សត្វរាំងដែលមានពណ៌ខ្មៅ (melanic morph) អាចពួនខ្លួនបានល្អជាង ដូច្នេះពួកវាមានឱកាសរស់រានខ្ពស់ជាងប្រភេទពណ៌ស ហើយក្រោយមកបានក្លាយជារឿងធម្មតាជាង។ ការផ្លាស់ប្តូរនេះបង្ហាញពីប្រសិទ្ធភាពនៃការជ្រើសរើសធម្មជាតិក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹងការប្រែប្រួលបរិស្ថានដែលបង្កដោយមនុស្ស។ មេរៀននេះបន្តពាក់ព័ន្ធសព្វថ្ងៃ នៅពេលដែលសារពាង្គកាយត្រូវប្រឈមនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងការផ្លាស់ប្តូរជម្រក។