ប្រធានបទ Topic
ការបះបោរកងទ័ពជើងទឹកឥណ្ឌា
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
យោងតាមវិគីភីឌាជាភាសាអង់គ្លេស ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានគេហៅថា ការបះបោររបស់រាជកងទ័ពជើងទឹកឥណ្ឌា (Royal Indian Navy mutiny)។ វាជាការបះបោរដែលបរាជ័យរបស់នាវិកឥណ្ឌា រួមជាមួយទាហាន ប៉ូលិស និងជនស៊ីវិល ប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេសនៅឥណ្ឌា ក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៤៦។
វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថា ចំណុចផ្ទុះដំបូងស្ថិតនៅទីក្រុង Bombay ហើយការបះបោរបានរីករាលដាល និងទទួលបានការគាំទ្រនៅទូទាំងប្រទេសឥណ្ឌាដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អង់គ្លេស។ ចលនានេះបានលាតសន្ធឹងពីទីក្រុង Karachi រហូតដល់ទីក្រុង Calcutta ហើយមាននាវិកជាង ១០,០០០ នាក់ នៅក្នុងនាវាចំនួន ៥៦ គ្រឿង និងមូលដ្ឋាននៅមាត់ច្រាំងជាច្រើនបានចូលរួម។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
ការបះបោរនេះមានវិសាលភាពភូមិសាស្ត្រធំទូលាយ។ តាមវិគីភីឌា ចំណុចផ្ទុះដំបូងបានកើតឡើងនៅទីក្រុង Bombay ដែលជាទីក្រុងកំពង់ផែដ៏សំខាន់នៅភាគខាងលិចនៃប្រទេសឥណ្ឌា។ បន្ទាប់មក ការគាំទ្របានសាយភាយទៅដល់ Karachi នៅភាគពាយ័ព្យ និង Calcutta នៅភាគខាងកើត។ ការរីករាលដាលទៅកាន់តំបន់ឆ្ងាយៗបែបនេះបង្ហាញពីលក្ខណៈទូទាំងប្រទេសរបស់ចលនា។
ឯកសារដែលបានផ្ដល់ឲ្យមិនបានលើកឡើងលម្អិតអំពីចំនួនប្រជាជន ឬភាសានៅតាមតំបន់នោះទេ។ ប៉ុន្តែវិគីភីឌាបានកត់សម្គាល់ថា អ្នកចូលរួមរួមមាននាវិកឥណ្ឌា ព្រមទាំងទាហាន ប៉ូលិស និងជនស៊ីវិល ដែលបង្ហាញថាមនុស្សមកពីក្រុមផ្សេងៗក្នុងសង្គមឥណ្ឌាបានចូលរួមក្នុងការបះបោរនេះ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
វិគីភីឌាបានកត់ត្រាថា ការបះបោរបានផ្ទុះឡើងនៅក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៤៦ ដោយចាប់ផ្ដើមពីទីក្រុង Bombay។ ពីចំណុចនោះ ចលនាបានរីករាលដាលទៅកាន់មូលដ្ឋាននៅមាត់ច្រាំង និងនាវាជាច្រើនទៀត។ ការបះបោរនេះក៏បានទទួលការគាំទ្រពីទាហាន ប៉ូលិស និងជនស៊ីវិល ដែលបានចូលរួមក្នុងការតទល់នឹងអាជ្ញាធរអង់គ្លេស។
សរុបមក វិគីភីឌាបានរាយការណ៍ថា មាននាវិកជាង ១០,០០០ នាក់ ដែលស្ថិតនៅក្នុងនាវាចំនួន ៥៦ គ្រឿង និងមូលដ្ឋាននៅមាត់ច្រាំង បានចូលរួម។ ប៉ុន្តែទោះជាមានទំហំធំក៏ដោយ ការបះបោរនេះមិនបានប្រែក្លាយទៅជាបដិវត្តន៍ឡើយ។ មូលហេតុសំខាន់ត្រូវបានគេពន្យល់ថា អាជ្ញាធរអង់គ្លេសបានប្រមូលកម្លាំងធំជាងមកបង្ក្រាប ហើយនាវិកត្រូវបានសុំឱ្យចុះចាញ់។ ដូច្នេះ ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានបញ្ចប់ដោយការចុះចាញ់ មិនមែនដោយការផ្លាស់ប្ដូររបបនោះទេ។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ឯកសារវិគីភីឌាដែលបានផ្ដល់ឲ្យមិនបានពិពណ៌នាអំពីផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ព្រឹត្តិការណ៍នេះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ភាគច្រើននៃព័ត៌មានដែលមានទាក់ទងនឹងការចងចាំវប្បធម៌។ ជាឧទាហរណ៍ រូបភាពពី Wikipedia បង្ហាញឲ្យឃើញថា មានរូបសំណាក និងវិមានរំឭកដល់ការបះបោរកងទ័ពជើងទឹកនៅតំបន់ Colaba ក្នុងទីក្រុង Mumbai ប្រទេសឥណ្ឌា។
វត្តមាននៃស្ថាបត្យកម្មអនុស្សាវរីយ៍ទាំងនេះបង្ហាញថា ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានគេចងចាំនៅក្នុងសង្គមឥណ្ឌារហូតដល់សព្វថ្ងៃ។ ទោះជាយ៉ាងណា ឯកសារដែលបានផ្ដល់មិនបានបញ្ជាក់អំពីឆ្នាំដែលវិមានទាំងនេះត្រូវបានសាងសង់ឡើងនោះទេ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
ប្រភព: Wikipedia
នៅពេលបច្ចុប្បន្ន ការចងចាំអំពីការបះបោររាជកងទ័ពជើងទឹកឥណ្ឌានៅតែមានវត្តមានតាមរយៈរូបសំណាក និងវិមាននៅទីក្រុង Mumbai។ រូបភាពសម័យទំនើបពី Wikipedia បញ្ជាក់ថាទីតាំងទាំងនេះបន្តជាចំណុចយោងសម្រាប់ការសិក្សា និងការចងចាំជាសាធារណៈ។
ចំពោះអ្នកអាន KhmerPulse ព្រឹត្តិការណ៍នេះអាចជាចំណុចចាប់ផ្ដើមមួយសម្រាប់ការស្វែងយល់អំពីរបៀបដែលសមាជិកនៃកងកម្លាំងអាណានិគមអាចក្លាយជាកម្លាំងប្រឆាំងនឹងអំណាចអាណានិគមវិញ។ ប្រធានបទនេះក៏មានភាពស្របគ្នាជាមួយនឹងការសិក្សាប្រវត្តិសាស្ត្រអាណានិគមនិយមនៅទ្វីបអាស៊ី រួមទាំងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ផងដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណា ព័ត៌មានថ្មីៗដែលទាក់ទងនឹងព្រឹត្តិការណ៍នេះមិនត្រូវបានផ្ដល់ឲ្យនៅក្នុងប្រភពដើមនេះទេ។