ទិដ្ឋភាពទូទៅ

«ប្រទេសមួយ ប្រព័ន្ធពីរ» គឺជាគោលការណ៍រដ្ឋធម្មនុញ្ញមួយរបស់សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ដែលពិពណ៌នាអំពីការគ្រប់គ្រងតំបន់រដ្ឋបាលពិសេសហុងកុង និងម៉ាកាវ។ តាមវិគីភីឌា គោលការណ៍នេះអនុញ្ញាតឱ្យតំបន់ទាំងពីររក្សាប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់ដាច់ដោយឡែកពីចិនដីគោក ខណៈដែលតំបន់ទាំងនោះស្ថិតនៅក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់ចិន។

គោលការណ៍នេះត្រូវបានគេស្គាល់ជាអន្តរជាតិថាជាគំរូគ្រប់គ្រងពិសេសមួយ ដែលផ្តល់ស្វ័យភាពខ្ពស់ដល់ហុងកុង និងម៉ាកាវ ក្នុងកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់ខ្លួន មិនថាផ្នែកច្បាប់ សេដ្ឋកិច្ច ឬវប្បធម៌ឡើយ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

ប្រភព: Wikipedia

ហុងកុង និងម៉ាកាវ ស្ថិតនៅតាមបណ្តោយតំបន់ដីសណ្ដទន្លេគុជ ភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសចិន ជាប់នឹងខេត្តក្វាងទុង។ តំបន់ទាំងពីរជាទីក្រុងដែលមានដង់ស៊ីតេប្រជាជនខ្ពស់បំផុតមួយចំនួនក្នុងពិភពលោក ដោយហុងកុងមានប្រជាជនប្រមាណ ៧,៥ លាននាក់ និងម៉ាកាវប្រមាណ ៧០ ម៉ឺននាក់។

ផ្នែកភាសាវិញ ហុងកុងប្រើប្រាស់ភាសាកន្តាំង អង់គ្លេស និងចិនកុកងឺជាភាសាសំខាន់ រីឯនៅម៉ាកាវ ភាសាព័រទុយហ្គាល់ត្រូវបានរក្សាជាភាសាផ្លូវការមួយ រួមជាមួយភាសាកន្តាំងផងដែរ។ លក្ខណៈនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីការបន្តរក្សាលក្ខណៈសង្គម និងវប្បធម៌ដើមក្រោមគោលការណ៍ «ប្រទេសមួយ ប្រព័ន្ធពីរ» តាមការពិពណ៌នារបស់វិគីភីឌា។

តំបន់ពិសេសទាំងពីររក្សាការិយាល័យតំណាងរាជរដ្ឋាភិបាលរបស់ខ្លួននៅទីក្រុងប៉េកាំង ដើម្បីសម្របសម្រួលការងារជាមួយរដ្ឋាភិបាលកណ្តាល ដូចឃើញក្នុងរូបថតការិយាល័យរបស់ហុងកុងខាងលើ។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រភព: Wikipedia

មុនការប្រគល់ត្រឡប់មកវិញ ហុងកុងស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ចក្រភពអង់គ្លេស ចំណែកម៉ាកាវស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ព័រទុយហ្គាល់។ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ ចិន និងចក្រភពអង់គ្លេសបានចុះហត្ថលេខាលើសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមចិន-អង់គ្លេស នៅឆ្នាំ ១៩៨៤ ដោយយល់ព្រមលើការប្រគល់ហុងកុងមកចិនវិញ។

តាមវិគីភីឌា គោលការណ៍ «ប្រទេសមួយ ប្រព័ន្ធពីរ» ត្រូវបានស្នើឡើងក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៨០ ដោយមានគោលបំណងរក្សាប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមដែលមានស្រាប់ឱ្យនៅដដែល បន្ទាប់ពីការបង្រួបបង្រួម។ គោលការណ៍នេះត្រូវបានលើកឡើងពីដំបូងក្នុងបរិបទអនាគតរបស់កោះតៃវ៉ាន់ ប៉ុន្តែត្រូវបានអនុវត្តជាក់ស្តែងចំពោះហុងកុង និងម៉ាកាវ។

ហុងកុងត្រូវបានប្រគល់មកចិនវិញនៅថ្ងៃទី ១ កក្កដា ១៩៩៧ និងម៉ាកាវនៅថ្ងៃទី ២០ ធ្នូ ១៩៩៩។ ចាប់ពីពេលនោះមក តំបន់ទាំងពីរបានក្លាយជាតំបន់រដ្ឋបាលពិសេស ដោយមានច្បាប់មូលដ្ឋានរបស់ខ្លួនជាគ្រឹះធម្មនុញ្ញ ដើម្បីធានាការរក្សារបៀបរស់នៅដើមក្នុងរយៈពេលកំណត់ក្រោយការបង្រួបបង្រួម។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ប្រភព: Wikipedia

តាមវិគីភីឌា ក្រោមគោលការណ៍នេះ ហុងកុង និងម៉ាកាវរក្សាប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចមូលធននិយមរបស់ខ្លួន ខណៈចិនដីគោកបន្តអភិវឌ្ឍក្រោមប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចសង្គមនិយម។ ហុងកុងបានបន្តដើរតួជាមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុអន្តរជាតិដ៏សំខាន់ រីឯម៉ាកាវបានអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចផ្អែកលើទេសចរណ៍ និងឧស្សាហកម្មកម្សាន្ត។

ផ្នែកវប្បធម៌វិញ ការរក្សាភាសាអង់គ្លេសនៅហុងកុង និងភាសាព័រទុយហ្គាល់នៅម៉ាកាវ រួមជាមួយប្រព័ន្ធច្បាប់ដាច់ដោយឡែក បង្ហាញពីលក្ខណៈពិសេសរបស់តំបន់ទាំងពីរធៀបនឹងខេត្តដទៃទៀតរបស់ចិន។ គំរូនេះត្រូវបានវិគីភីឌាចាត់ទុកថាជាការពិសោធគ្រប់គ្រងដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានភាពចម្រុះផ្នែកច្បាប់ និងសេដ្ឋកិច្ចក្រោមអធិបតេយ្យភាពតែមួយ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

សម្រាប់អ្នកអាននៅកម្ពុជា និងក្នុងតំបន់អាស៊ាន គោលការណ៍ «ប្រទេសមួយ ប្រព័ន្ធពីរ» ជាក្របខណ្ឌគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់ការស្វែងយល់ពីរបៀបដែលទីក្រុងប៉េកាំងគ្រប់គ្រងតំបន់ដែលមានស្វ័យភាពខ្ពស់ក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន។

ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ តុល្យភាពរវាងស្វ័យភាពរបស់តំបន់ពិសេស និងអំណាចរបស់អាជ្ញាធរកណ្តាលត្រូវបានពិភាក្សាឡើងវិញ ជាពិសេសចំពោះហុងកុង ដែលបានឆ្លងកាត់ការប្រែប្រួលផ្នែកនយោបាយ និងច្បាប់គួរឱ្យកត់សម្គាល់។ តាមវិគីភីឌា គោលការណ៍នេះនៅតែជាមូលដ្ឋានរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃការគ្រប់គ្រងតំបន់រដ្ឋបាលពិសេសទាំងពីរ ប៉ុន្តែការអនុវត្តជាក់ស្តែងរបស់វាបន្តវិវត្តទៅតាមបរិបទនយោបាយថ្មីៗ។

សម្រាប់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ភាពរឹងមាំ ឬភាពប្រែប្រួលនៃគំរូគ្រប់គ្រងនេះ មានសារៈសំខាន់ទាក់ទងនឹងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម ហិរញ្ញវត្ថុ និងការយល់ដឹងអំពីទិសដៅគោលនយោបាយរបស់ចិននៅក្នុងតំបន់។