KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់២០ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ២០ មិថុនា ២០២៦

បញ្ជាការសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក (USINDOPACOM)

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

រូបសញ្ញាបញ្ជាការសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមគេហទំព័រវិគីភីឌា បញ្ជាការសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក (United States Indo-Pacific Command) ដែលត្រូវបានគេស្គាល់តាមអក្សរកាត់ USINDOPACOM គឺជាបញ្ជាការប្រយុទ្ធបង្រួបបង្រួមធំមួយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលទទួលខុសត្រូវលើតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ វាគឺជាបញ្ជាការមួយក្នុងចំណោមបញ្ជាការប្រយុទ្ធបង្រួបបង្រួមទាំង ១១ របស់ក្រសួងការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី ១ ខែមករា ឆ្នាំ ១៩៤៧ ក្រោមឈ្មោះដើមថា United States Pacific Command (USPACOM)។ នៅថ្ងៃទី ៣០ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០១៨ រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិកបានប្តូរឈ្មោះមកជា USINDOPACOM វិញ ដើម្បីឆ្លុះបញ្ចាំងពីការរាប់បញ្ចូលមហាសមុទ្រឥណ្ឌាក្នុងវិសាលភាពយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ខ្លួន។

ទីស្នាក់ការកណ្តាលរបស់ USINDOPACOM មានទីតាំងនៅជំរំអេស អឹម ស្ម៊ីធ (Camp H.M. Smith) ក្នុងរដ្ឋហាវ៉ៃ (Hawaii)។ តាមវិគីភីឌា មេបញ្ជាការបច្ចុប្បន្នគឺ ឧត្តមនាវីឯក Samuel J. Paparo Jr. (នៃកងទ័ពជើងទឹកសហរដ្ឋអាមេរិក) ដែលបានចូលកាន់តំណែងនៅថ្ងៃទី ៣ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០២៤។ USINDOPACOM គឺជាបញ្ជាការប្រយុទ្ធបង្រួបបង្រួមដែលចំណាស់ជាងគេនិងធំជាងគេ ដោយមានបុគ្គលិកយោធានិងស៊ីវិលប្រហែល ៣៨០,០០០ នាក់ និងគ្រប់គ្រងផ្ទៃដីជាង ៥០% នៃផ្ទៃដីពិភពលោក។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

អាគារបញ្ជាការឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក ប្រភព: Wikipedia

តាមគេហទំព័រវិគីភីឌា តំបន់ទទួលខុសត្រូវ (Area of Responsibility) របស់ USINDOPACOM លាតសន្ធឹងពីឆ្នេរខាងលិចនៃសហរដ្ឋអាមេរិក ឆ្ពោះទៅទិសខាងកើតរហូតដល់ព្រំដែនភាគខាងកើតនៃប្រទេសឥណ្ឌា និងពីតំបន់អាក់ទិកនៅភាគខាងជើង រហូតដល់ដែនសមុទ្រអង់តាក់ទិកនៅភាគខាងត្បូង។ តំបន់នេះគ្របដណ្តប់ ៣៦ ប្រទេសនិងដែនដីចំនួន ២០ រួមមានប្រទេសមហាអំណាចដូចជាចិន រុស្ស៊ី (ផ្នែកខាងកើត) កូរ៉េខាងជើង កូរ៉េខាងត្បូង ជប៉ុន ប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ទាំងអស់ (រួមទាំងកម្ពុជា) និងប្រជាជាតិកោះនៅប៉ាស៊ីហ្វិកដូចជាអូស្ត្រាលីនិងហ្វីលីពីន។ តំបន់នេះមានប្រជាជនរស់នៅជាង ៥០% នៃប្រជាជនពិភពលោក និងជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មនិងយោធាដ៏សំខាន់បំផុតរបស់ពិភពលោក។

កម្លាំងមនុស្សក្រោមបញ្ជាការនេះរួមមានទាហានមកពីគ្រប់សាខាយោធាសហរដ្ឋអាមេរិក ព្រមទាំងបុគ្គលិកស៊ីវិល និងក្រុមគ្រួសារយោធាដែលរស់នៅតាមមូលដ្ឋានផ្សេងៗ។ ទីតាំងមូលដ្ឋានសំខាន់ៗរួមមាននៅជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង ហ្កាម និងហាវ៉ៃ ដែលសុទ្ធសឹងតែជួយពង្រឹងការយល់ដឹងអំពីភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៃតំបន់។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ឧត្តមនាវីឯក John H. Towers មេបញ្ជាការ CINCPAC ទីមួយ ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមគេហទំព័រវិគីភីឌា បញ្ជាការប៉ាស៊ីហ្វិក (US Pacific Command) បានចាប់កំណើតឡើងនៅថ្ងៃទី ១ ខែមករា ឆ្នាំ ១៩៤៧ ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ ដោយមេបញ្ជាការដំបូងបង្អស់គឺឧត្តមនាវីឯក John H. Towers ។ នៅក្នុងសម័យសង្គ្រាមត្រជាក់ បញ្ជាការនេះបានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងសង្គ្រាមកូរ៉េ (១៩៥០-១៩៥៣) និងសង្គ្រាមវៀតណាម (១៩៥៥-១៩៧៥) តាមរយៈការបញ្ជាកម្លាំងទ័ពជើងទឹកនិងជើងគោកយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ រួមទាំងកងនាវាចរនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង។

ក្រោយការបញ្ចប់នៃសង្គ្រាមត្រជាក់ បញ្ជាការបានផ្លាស់ប្តូរការផ្តោតអារម្មណ៍មកលើការកសាងភាពជាដៃគូសន្តិសុខនិងការសហប្រតិបត្តិការមនុស្សធម៌។ នៅឆ្នាំ ២០១៨ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាមេរិកលោក James Mattis បានប្រកាសប្តូរឈ្មោះពី USPACOM ទៅ USINDOPACOM ដោយទទួលស្គាល់ពីសារៈសំខាន់កាន់តែខ្លាំងឡើងនៃមហាសមុទ្រឥណ្ឌា។ មេបញ្ជាការក្នុងអំឡុងពេលប្តូរឈ្មោះនោះគឺឧត្តមនាវីឯក Harry B. Harris Jr. ដែលក្រោយមកបានក្លាយជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ផ្លាកសញ្ញាកងទ័ពម៉ារីនសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំប៉ាស៊ីហ្វិក ប្រភព: Wikipedia

ទោះបី USINDOPACOM មិនមែនជាអង្គភាពសេដ្ឋកិច្ចផ្ទាល់ក៏ដោយ ក៏វាមានឥទ្ធិពលសេដ្ឋកិច្ចធំធេងនៅក្នុងតំបន់។ តាមគេហទំព័រវិគីភីឌា មូលដ្ឋានយោធាអាមេរិកនៅជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង និងហ្កាម បានរួមចំណែកដល់សេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុកតាមរយៈការបង្កើតការងាររាប់ពាន់ ការចំណាយលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការផ្គត់ផ្គង់ទំនិញនិងសេវាកម្ម។ ថវិកាប្រចាំឆ្នាំរបស់បញ្ជាការនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃថវិកាការពារជាតិអាមេរិកដ៏ធំ ហើយការចាយវាយនេះបានជួយជំរុញសេដ្ឋកិច្ចនៅតាមបណ្តាប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះ។

ចំពោះវប្បធម៌វិញ USINDOPACOM មានវប្បធម៌អន្តរជាតិយ៉ាងសម្បូរបែប ដោយធ្វើការជាមួយកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តមកពីជាង ៣០ ប្រទេស រួមទាំងសមាជិកអាស៊ានផងដែរ។ តាមវិគីភីឌា បញ្ជាការរងសំខាន់ៗរួមមាន កងទ័ពជើងគោកអាមេរិកប្រចាំប៉ាស៊ីហ្វិក (USARPAC) កងនាវាចរប៉ាស៊ីហ្វិក (USPACFLT) កងទ័ពអាកាសប៉ាស៊ីហ្វិក (PACAF) កងទ័ពម៉ារីនប៉ាស៊ីហ្វិក (MARFORPAC) កងកម្លាំងអវកាស (USSPACEFOR-INDOPAC) និងកងបញ្ជាការប្រតិបត្តិពិសេស (SOCPAC)។ រចនាសម្ព័ន្ធពហុវិមាត្រនេះអនុញ្ញាតឱ្យបញ្ជាការអាចប្រតិបត្តិការលើគ្រប់ដែនប្រយុទ្ធ ចាប់ពីដីគោក សមុទ្រ អាកាស រហូតដល់អវកាសនិងអ៊ីនធឺណិត។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

ឧត្តមនាវីឯក Samuel J. Paparo Jr. មេបញ្ជាការ USINDOPACOM បច្ចុប្បន្ន ប្រភព: Wikipedia

បញ្ជាការ USINDOPACOM មានសារៈសំខាន់ដោយផ្ទាល់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារកម្ពុជាស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ទទួលខុសត្រូវរបស់ខ្លួន។ យោងតាមវិគីភីឌា បញ្ជាការនេះគ្រប់គ្រងរាល់សកម្មភាពយោធានិងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសន្តិសុខរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកនៅក្នុងអាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមទាំងការហ្វឹកហាត់រួមគ្នាជាមួយកងយោធារាជការកម្ពុជាក្នុងកម្មវិធីមួយចំនួន (ទោះបីត្រូវបានកាត់បន្ថយក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះក៏ដោយ) និងការចូលរួមក្នុងប្រតិបត្តិការមនុស្សធម៌ដូចជាការឆ្លើយតបគ្រោះមហន្តរាយជាដើម។

ក្នុងបរិបទនៃការប្រកួតប្រជែងយុទ្ធសាស្ត្ររវាងសហរដ្ឋអាមេរិកនិងចិន USINDOPACOM ដើរតួនាទីយ៉ាងសកម្មក្នុងការថែរក្សាសន្តិសុខសមុទ្រក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលជាផ្លូវដឹកជញ្ជូនសំខាន់សម្រាប់ពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា។ តាមការរាយការណ៍របស់គេហទំព័រវិគីភីឌា USINDOPACOM បានបង្កើនការសហការជាមួយសមាជិកអាស៊ាន ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពឃ្លាំមើលដែនសមុទ្រ ទប់ស្កាត់ការរំលោភដែនសមុទ្រ និងធានាសេរីភាពក្នុងការធ្វើនាវាចរណ៍។ សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse ការស្វែងយល់ពីបញ្ជាការនេះជួយឱ្យយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពីសក្ដានុពលសន្តិសុខដែលកំពុងជះឥទ្ធិពលដល់កម្ពុជានិងតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិកទាំងមូល។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 1 brief

អាមេរិកដកពាក្យ«ឥណ្ឌូ»ពីបញ្ជាការយោធាប៉ាស៊ីហ្វិក ដាក់សម្ពាធលើឥណ្ឌា

សហរដ្ឋអាមេរិកបានប្ដូរឈ្មោះបញ្ជាការឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិកត្រឡប់ទៅជាបញ្ជាការប៉ាស៊ីហ្វិកវិញ ដោយអះអាងថាជាការកែតម្រូវប្រវត្តិសាស្ត្រ តែរបាយការណ៍បង្ហាញពីសម្ពាធលើទំនាក់ទំនងឥណ្ឌា។

3 sources · Nikkei Asia, The Hindu, Asia Times