កម្ពុជាប្រើយន្តការផ្សះផ្សារដោយចាប់បង្ខំ ដោះស្រាយវិវាទសមុទ្រជាមួយថៃ

Phnom Penh Post រាយការណ៍ថា នៅថ្ងៃទី៥ ឧសភា ២០២៦ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានប្រកាសជាផ្លូវការថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាសម្រេចប្រើប្រាស់យន្តការផ្សះផ្សារដោយចាប់បង្ខំ (Compulsory Conciliation) ក្រោមអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីនីតិសមុទ្រ ឬ UNCLOS ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី លើតំបន់ទាមទារដែនសមុទ្រត្រួតគ្នាជាមួយថៃ។

តាមរបាយការណ៍របស់ Phnom Penh Post ការសម្រេចចិត្តនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីភាគីថៃបានដកខ្លួនដោយឯកតោភាគីចេញពីអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាកម្ពុជា-ថៃ ឆ្នាំ២០០១ ឬ MoU 2001 ដែលភាគីថៃហៅថា MoU44។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីបានបញ្ជាក់ថា អនុស្សរណៈនេះគឺជាក្របខណ្ឌទ្វេភាគីតែមួយគត់ដែលប្រទេសទាំងពីរបានយល់ព្រមប្រើប្រាស់អស់រយៈពេលជាង ២៥ឆ្នាំ។

DAP News រាយការណ៍ថា សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានសំដែងការសោកស្តាយចំពោះការសម្រេចចិត្តរបស់ភាគីថៃ ដោយបញ្ជាក់ថា ការដកខ្លួននេះគឺជាការបោះបង់ចោលកិច្ចព្រមព្រៀងទ្វេភាគីតែមួយគត់ ដែលភាគីទាំងពីរបានពឹងផ្អែកប្រើប្រាស់ជាង ២ទស្សវត្សរ៍កន្លងមក។ លោកបានបន្ថែមថា កម្ពុជាតែងតែផ្តល់អាទិភាពដល់យន្តការទ្វេភាគីស្របតាម MoU នេះ។

តាម Phnom Penh Post នាយករដ្ឋមន្ត្រីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ក្នុងនាមជារដ្ឋដែលគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ កម្ពុជា «ពុំមានជម្រើសអ្វីក្រៅពីពឹងផ្អែកទៅលើច្បាប់អន្តរជាតិ» ជាពិសេសយន្តការផ្សះផ្សារដោយចាប់បង្ខំក្រោម UNCLOS។

DAP News បន្ថែមថា យន្តការនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីជួយឱ្យរដ្ឋភាគីដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធី តាមរយៈគណៈកម្មការឯករាជ្យដែលធ្វើការពិនិត្យ និងផ្តល់អនុសាសន៍ ស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ