KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១០ មិថុនា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១០ មិថុនា ២០២៦

៥៤ ឆ្នាំបន្ទាប់ពីណាប៉ាម៖ រឿងរ៉ាវមិនស្លាប់នៃក្មេងស្រីក្នុងរូបថតដ៏ល្បី

ថ្ងៃទី ៨ មិថុនា ១៩៧២ ក្មេងស្រីអាយុ ៩ ឆ្នាំ ហ្វាន់ ធី គីម ភូក ត្រូវណាប៉ាមដុតនៅត្រាងបាង ហើយរូបថតដោយ Nick Ut របស់ AP បានឈ្នះពានរង្វាន់ Pulitzer និងក្លាយជានិមិត្តរូបប្រឆាំងសង្គ្រាមដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុត។

Synthesized from

Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia

The War Remnants Museum in Ho Chi Minh City (Saigon), Vietnam.
ប្រភព: Wikimedia Commons

នៅថ្ងៃទី ៨ មិថុនា ១៩៧២ រូបថតមួយសន្លឹកដែលក្រោយមកត្រូវបានគេហៅថា "The Terror of War" បានផ្លាស់ប្តូរការយល់ឃើញរបស់ពិភពលោកចំពោះសង្គ្រាមវៀតណាមជារៀងរហូត។ តាមវិគីភីឌា រូបថតនេះបង្ហាញពីក្មេងស្រីអាយុ ៩ ឆ្នាំម្នាក់ឈ្មោះ ហ្វាន់ ធី គីម ភូក កំពុងរត់ដោយអាក្រាតកាយ បន្ទាប់ពីនាងត្រូវបានដុតដោយគ្រាប់ណាប៉ាមក្នុងការវាយប្រហារដោយទ័ពអាកាសវៀតណាមខាងត្បូងនៅតំបន់ត្រាងបាង។

សង្គ្រាមវៀតណាមគឺជាជម្លោះប្រដាប់អាវុធដ៏យូរអង្វែងរវាងវៀតណាមខាងជើងនិងវៀតណាមខាងត្បូង ដែលបានចាប់ផ្តើមតាំងពីទសវត្សរ៍ ១៩៥០ ហើយបានអូសបន្លាយរហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៧៥។ តាមវិគីភីឌា សហរដ្ឋអាមេរិកបានគាំទ្រវៀតណាមខាងត្បូង ខណៈដែលសហភាពសូវៀតនិងចិនបានគាំទ្រវៀតណាមខាងជើង។ ណាប៉ាមជាគ្រឿងផ្ទុះបង្កអណ្តាតភ្លើងដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអាមេរិកនៅសកលវិទ្យាល័យហាវ៉ាដក្នុងឆ្នាំ ១៩៤២ ហើយត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងសង្គ្រាមនេះ។ ការប្រយុទ្ធក៏បានរាលដាលចូលមកប្រទេសកម្ពុជានិងឡាវ ដោយសារការទម្លាក់គ្រាប់បែករបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបានបង្កឲ្យមានមហន្តរាយដល់ប្រជាជនស៊ីវិលជាច្រើន។

នាព្រឹកថ្ងៃទី ៨ មិថុនា គីម ភូក និងក្រុមគ្រួសាររបស់នាងកំពុងជ្រកកោននៅក្នុងវត្តមួយនៅត្រាងបាង នៅពេលដែលយន្តហោះវៀតណាមខាងត្បូងបានទម្លាក់គ្រាប់បែកណាប៉ាមច្រឡំលើទីតាំងនេះ។ តាមវិគីភីឌា ក្មេងស្រីនោះបានដោះសម្លៀកបំពាក់ដែលកំពុងឆេះ ហើយរត់ចេញមកលើផ្លូវដោយស្រែកថា «ក្តៅណាស់! ក្តៅណាស់!»។ អ្នកសារព័ត៌មាន Nick Ut នៃ AP បានថតរូបនោះភ្លាមៗ ហើយបន្ទាប់មកបានដឹកនាងនិងកុមារដទៃទៀតទៅមន្ទីរពេទ្យ។

រូបថតដ៏រន្ធត់នេះបានផ្សព្វផ្សាយពាសពេញពិភពលោកតាមរយៈ AP ហើយបានលេចឡើងនៅលើទំព័រមុខរបស់កាសែតធំៗជាច្រើន។ តាមវិគីភីឌា វាបានឈ្នះពានរង្វាន់ Pulitzer សម្រាប់រូបថតព័ត៌មានលឿន (Spot News Photography) ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៣ និងពានរង្វាន់ World Press Photo of the Year ផងដែរ។ ឥទ្ធិពលរបស់វាខ្លាំងក្លាដល់ថ្នាក់ជួយពង្រឹងចលនាប្រឆាំងសង្គ្រាមនៅសហរដ្ឋអាមេរិកនិងពិភពលោក ពីព្រោះវាបានបង្ហាញពីទុក្ខវេទនារបស់ជនស៊ីវិលស្លូតត្រង់ក្នុងសង្គ្រាម។

ក្រោយពីថ្ងៃនោះ គីម ភូក បានឆ្លងកាត់ការវះកាត់ជាច្រើនដង ហើយចំណាយពេលជាងមួយឆ្នាំក្នុងមន្ទីរពេទ្យ។ តាមវិគីភីឌា នាងត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលវៀតណាមខាងជើងប្រើប្រាស់ជានិមិត្តរូបឃោសនា ប៉ុន្តែក្រោយមកនាងបានភៀសខ្លួនទៅកាណាដានៅឆ្នាំ ១៩៩២។ នៅទីនោះនាងបានក្លាយជាពលរដ្ឋកាណាដា ជាឯកអគ្គរាជទូតសុឆន្ទៈរបស់អង្គការយូណេស្កូ និងបានបង្កើតមូលនិធិគីម ភូក ដើម្បីជួយកុមាររងគ្រោះដោយសង្គ្រាម។ នាងបានផ្សព្វផ្សាយសារនៃការអភ័យទោសនិងសន្តិភាព ដោយបានថ្លែងជាសាធារណៈថានាងបានអភ័យទោសឲ្យអ្នកដែលបានវាយប្រហារនាង។

ទោះបីជារូបថតនេះល្បីល្បាញយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ភាពជាអ្នកថតរូបត្រូវបានចោទសួរឡើងវិញតាមរយៈឯកសារ "The Stringer" ដែលបានអះអាងថាអ្នកថតពិតប្រាកដគឺលោក Nguyễn Thành Nghệ។ តាមវិគីភីឌា AP បានឈរដោយ Nick Ut ថាជាអ្នកថត ខណៈដែល World Press Photo បានផ្អាកការទទួលស្គាល់ឈ្មោះអ្នកថតរហូតដល់មានភស្តុតាងបន្ថែម។ រឿងចម្រូងចម្រាស់នេះបង្ហាញថារូបថតនេះនៅតែមានអានុភាពនយោបាយនិងសង្គមរហូតដល់បច្ចុប្បន្ន។

សម្រាប់ពលរដ្ឋកម្ពុជា រូបថតនេះមិនមែនគ្រាន់តែជារឿងនៅឯនាយសមុទ្រនោះទេ។ តាមវិគីភីឌា សង្គ្រាមវៀតណាមបានរាលដាលចូលមកប្រទេសកម្ពុជាតាមរយៈការទម្លាក់គ្រាប់បែកអាថ៌កំបាំងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកពីឆ្នាំ ១៩៦៩ ដល់ ១៩៧៣ ដែលបានសម្លាប់ជនស៊ីវិលរាប់ម៉ឺននាក់ និងបានរួមចំណែកធ្វើឲ្យស្ថានការណ៍វឹកវរឈានទៅរកការឡើងកាន់អំណាចរបស់ខ្មែរក្រហម។ ដូចនឹងគីម ភូក ប្រជាជនកម្ពុជាជាច្រើនក៏បានរងទុក្ខពីភ្លើងសង្គ្រាម និងអាវុធបង្កអណ្តាតភ្លើងផងដែរ។

ជាង ៥ ទសវត្សរ៍ក្រោយមក រូបថត "The Terror of War" នៅតែជាសាក្សីដ៏ឈឺចាប់ស្តីពីផលវិបាកដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនៃសង្គ្រាម។ ដំណើរជីវិតរបស់ ហ្វាន់ ធី គីម ភូក ពីកុមារីរងគ្រោះដោយណាប៉ាម ទៅជាសកម្មជនសន្តិភាព បានបង្ហាញថាមនុស្សអាចជាសះស្បើយ និងផ្សះផ្សាបាន។ រូបថតនេះមិនគ្រាន់តែជាឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រទេ តែជាការអំពាវនាវដ៏ខ្លាំងក្លាឲ្យមនុស្សជាតិបោះបង់ការប្រើអំពើហិង្សាដើម្បីដោះស្រាយជម្លោះ។

ប្រភពទាំងអស់ All 6 sources

  1. Wikipedia Vietnam_War ១ មករា ១៩៧២
  2. Wikipedia Associated_Press ១ មករា ១៩៧២
  3. Wikipedia Nick_Ut ១ មករា ១៩៧២
  4. Wikipedia Pulitzer_Prize_for_Breaking_News_Photography ១ មករា ១៩៧២
  5. Wikipedia Phan_Thi_Kim_Phuc ១ មករា ១៩៧២
  6. Wikipedia Napalm ១ មករា ១៩៧២