យោងតាមកំណត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្រពីសព្វវចនាធិប្បាយវិគីភីឌា យុទ្ធនាការឡោមព័ទ្ធនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធនាការរួមគ្នារវាងអារ៉ាហ្គននិងកាស្ទីល ដែលមានគោលដៅដណ្តើមយកទឹកដីពីអេមីរ៉ាតក្រណាដា ដែលជារដ្ឋឥស្លាមចុងក្រោយគេនៅឧបទ្វីបអ៊ីបេរី។ Reconquista ដែលមានន័យថា “ការដណ្តើមយកមកវិញ” គឺជាសង្គ្រាមដ៏យូរអង្វែងចាប់ពីការលុកលុយរបស់ឥស្លាមនៅឆ្នាំ ៧១១ រហូតដល់ការដួលរលំនៃក្រណាដានៅឆ្នាំ ១៤៩២។ ក្នុងសម័យនោះ នគរគ្រីស្ទាននៅភាគខាងជើងបានព្យាយាមពង្រីកឥទ្ធិពលរបស់ពួកគេទៅកាន់ភាគខាងត្បូង ដែលគ្រប់គ្រងដោយមូស្លីម។

ព្រះបាទជេមស៍ទី ២ ដែលជាស្តេចនៃអារ៉ាហ្គន វ៉ាឡេនស៊ី និងជាអ្នកគ្រប់គ្រងនៃបាសេឡូណា គឺជាព្រះមហាក្សត្រដ៏មានអំណាចមួយអង្គនៅសម័យនោះ។ វិគីភីឌារាយការណ៍ថា ព្រះអង្គធ្លាប់មានព្រះរាជាណាចក្រស៊ីស៊ីលីពីឆ្នាំ ១២៨៥ ដល់ឆ្នាំ ១២៩៥ និងក្រោយមកទទួលបានងារជាស្តេចនៃសាឌីនី និងកូស៊ីកាផងដែរ។ ដូច្នេះ ការឡោមព័ទ្ធក្រុងអាល់មេរីយ៉ាគឺជាផ្នែកមួយនៃការពង្រីកអំណាចរបស់ព្រះអង្គនៅក្នុងឧបទ្វីបអ៊ីបេរី ខណៈដែលព្រះអង្គក៏មានគម្រោងបង្កើតអាណាចក្រមេឌីទែរ៉ានេមួយយ៉ាងធំផងដែរ។

ក្រុងអាល់មេរីយ៉ាស្ថិតនៅលើឆ្នេរសមុទ្រមេឌីទែរ៉ានេ ភាគអាគ្នេយ៍នៃអេមីរ៉ាតក្រណាដា។ តាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រពីវិគីភីឌា វាជាកំពង់ផែដ៏សំខាន់សម្រាប់ពាណិជ្ជកម្ម និងយោធា ដូច្នេះការកាន់កាប់ទីក្រុងនេះនឹងកាត់ផ្តាច់ការផ្គត់ផ្គង់របស់ក្រណាដា និងបើកផ្លូវសម្រាប់ការវាយប្រហារបន្តទៅកាន់ទឹកដីខាងក្នុង។ អភិបាលក្រុងនាពេលនោះគឺលោក អាប៊ូ ម៉ៃដាន ស៊ូអ៊ីប និងមេបញ្ជាការកងទ័ពជើងទឹក អាប៊ូ អាល់ហាសាន់ អាល់រ៉ានដាហ៊ី បានដឹកនាំការរៀបចំការពារយ៉ាងរឹងមាំ ដោយពង្រឹងកំពែង និងស្តុកសារវ័ន្ត ដើម្បីត្រៀមទប់ទល់នឹងការឡោមព័ទ្ធ។

ការឡោមព័ទ្ធបានចាប់ផ្តើមភ្លាមៗបន្ទាប់ពីការចុះចត។ យោងតាមវិគីភីឌា កងទ័ពអារ៉ាហ្គនបានប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនឡោមព័ទ្ធដូចជា កងកាំភ្លើងធំសម្រាប់បាញ់ទៅលើកំពែង ហើយក៏មានការប៉ះទង្គិចគ្នាជាច្រើនលើករវាងកងទ័ពទាំងសងខាង។ ព្រះបាទជេមស៍ទី ២ បានបញ្ជាឲ្យធ្វើការវាយលុកជាច្រើនលើក ប៉ុន្តែមិនអាចបំបែកការការពាររបស់ក្រុងអាល់មេរីយ៉ាបានឡើយ។ ទោះបីជាមានការខាតបង់ទាំងសងខាងក៏ដោយ ក៏ក្រុងនេះនៅតែអាចរក្សាបាននូវភាពរឹងមាំ។

នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំដដែល ក្រុមជំនួយពីក្រណាដាដឹកនាំដោយមេបញ្ជាការ អ៊ូតម៉ាន់ អ៊ីប៊ីន អាប៊ី អាល់អ៊ូឡា បានមកដល់ក្បែរក្រុងអាល់មេរីយ៉ា ហើយចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការបៀតបៀនកងទ័ពឡោមព័ទ្ធ។ វិគីភីឌាកត់ត្រាថា កងកម្លាំងនេះមិនត្រឹមតែបានបង្កការរំខាន ប៉ុន្តែថែមទាំងបានកាត់ផ្តាច់ការផ្គត់ផ្គង់ និងធ្វើឲ្យកងទ័ពអារ៉ាហ្គនស្ថិតក្នុងស្ថានភាពលំបាក។ ជាលទ្ធផល ការវាយប្រហាររបស់ព្រះបាទជេមស៍កាន់តែគ្មានប្រសិទ្ធភាព ហើយទីបំផុតទ្រង់ត្រូវបង្ខំចិត្តដកទ័ពចេញដោយមិនបានជោគជ័យ។

ការបរាជ័យនៅអាល់មេរីយ៉ាមិនបានធ្វើឲ្យព្រះបាទជេមស៍ទី ២ បាត់បង់ឥទ្ធិពលទាំងស្រុងឡើយ។ តាមវិគីភីឌា ព្រះអង្គក្រោយមកបានដណ្តើមកាន់កាប់កោះសាឌីនីដោយជោគជ័យនៅឆ្នាំ ១៣២៤ ដែលបង្ហាញថាទ្រង់នៅតែជាមេដឹកនាំយោធាដ៏មានសមត្ថភាព។ ប៉ុន្តែ ការបរាជ័យលើកនេះបានបញ្ជាក់ថា អេមីរ៉ាតក្រណាដាជាគូប្រជែងដ៏ខ្លាំង ហើយការដណ្តើមយកទឹកដីរបស់ខ្លួនមិនមែនជាកិច្ចការងាយស្រួលនោះទេ។

តាមពិតទៅ អេមីរ៉ាតក្រណាដាបានបន្តរស់រានមានជីវិតជាង ១៨០ ឆ្នាំទៀត មុនពេលត្រូវបានកងទ័ពរបស់ព្រះមហាក្សត្រកាតូលិកអេស្ប៉ាញ (Ferdinand និង Isabella) ដណ្តើមយកបាននៅឆ្នាំ ១៤៩២។ ព្រឹត្តិការណ៍នោះបានបញ្ចប់ជាស្ថាពរនូវ Reconquista និងបញ្ចប់វត្តមានរដ្ឋមូស្លីមនៅអឺរ៉ុបខាងលិច។ ការឡោមព័ទ្ធក្រុងអាល់មេរីយ៉ាឆ្នាំ ១៣០៩ ដែលជាផ្នែកមួយនៃជម្លោះដ៏វែងឆ្ងាយនេះ បានបង្ហាញពីការប្រែប្រួលនៃជោគវាសនាក្នុងសង្គ្រាម និងភាពធន់របស់វប្បធម៌ឥស្លាមនៅក្នុងតំបន់។

សព្វថ្ងៃនេះ ក្រុងអាល់មេរីយ៉ាគឺជាទីក្រុងមួយនៅក្នុងប្រទេសអេស្ប៉ាញ ដែលមានប្រជាជនប្រមាណ ២០០.០០០ នាក់។ ប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់វារួមមានព្រឹត្តិការណ៍ឡោមព័ទ្ធនៅឆ្នាំ ១៣០៩ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីជម្លោះរវាងនគរគ្រីស្ទាននិងមូស្លីមក្នុងសម័យ Reconquista ។ កេរដំណែលនៃសម័យឥស្លាម ដូចជាស្ថាបត្យកម្ម និងភាសា នៅតែអាចមើលឃើញជាទូទៅនៅក្នុងតំបន់អាន់ដាលូសៀ ដែលជាការរំឭកដ៏សំខាន់ពីអតីតកាលដ៏ស្មុគស្មាញនេះ។