KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៧ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៧ កក្កដា ២០២៦

ប្រទេសវៀតណាម

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ជនជាតិវៀតណាមនៅទីក្រុងហាណូយ ប្រភព: Wikipedia

ប្រទេសវៀតណាម ដោយមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម ជាប្រទេសមួយស្ថិតនៅជាយខាងកើតនៃតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ដីគោក។ តាមឯកសារ Wikipedia វៀតណាមមានក្រឡាផ្ទៃប្រមាណ ៣៣១,០០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមរដ្ឋកុម្មុយនិស្តតែពីរនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ រដ្ឋធានីរបស់វៀតណាមគឺទីក្រុងហាណូយ ហើយទីក្រុងធំបំផុតគឺទីក្រុងហូជីមិញ ដែលអតីតមានឈ្មោះថា ព្រៃនគរ។

វៀតណាមជាប្រទេសជិតខាងផ្ទាល់របស់កម្ពុជា ដែលធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងព្រំដែនរបស់ខ្លួន ជាប្រធានបទដ៏សំខាន់សម្រាប់អ្នកអានខ្មែរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

វាលស្រែភាគខាងជើងប្រទេសវៀតណាម ប្រភព: Wikipedia

តាម Wikipedia ប្រទេសវៀតណាមមានព្រំដែនគោកជាប់ប្រទេសចិននៅភាគខាងជើង ប្រទេសកម្ពុជា និងឡាវនៅភាគខាងលិច។ វាមានដែនទឹកជាប់ប្រទេសថៃតាមរយៈឈូងសមុទ្រថៃ និងមានព្រំដែនសមុទ្រដែលនៅមានវិវាទនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ជាមួយប្រទេសហ្វីលីពីន ឥណ្ឌូនេស៊ី និងម៉ាឡេស៊ី។

ផ្នែកប្រជាសាស្ត្រ Wikipedia ភាសាអង់គ្លេសរាយការណ៍ថា ប្រទេសវៀតណាមមានប្រជាជនជាង ១០២ លាននាក់ ដែលជាប្រទេសមានប្រជាជនច្រើនជាងគេលំដាប់ទី ១៦ លើពិភពលោក។ ឯ Wikipedia ភាសាខ្មែរផ្ដល់តួលេខប្រហែល ៩៩ លាននាក់ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការអាប់ដេតផ្សេងគ្នា។ ជនជាតិភាគច្រើនបំផុតគឺជនជាតិគិញ (Kinh) ហើយភាសាផ្លូវការគឺភាសាវៀតណាម។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

រាជវង្សង្វៀន ផែនទីផ្នែករដ្ឋបាល ១៨៣៨ ប្រភព: Wikipedia

ប្រវត្តិសាស្ត្រវៀតណាមមានឫសគល់ចាស់ វិលជុំវិញវប្បធម៌ដុងសឺន ដែលល្បីដោយសារស្គរសំរិទ្ធរបស់ខ្លួន។ តាម Wikipedia តំបន់នេះធ្លាប់ស្ថិតក្រោមឥទ្ធិពលរបស់ចិនយូរសតវត្សរ៍ មុនពេលមានការបង្កើតរដ្ឋឯករាជ្យដូចជា ដាយវៀត (Đại Việt) ដែលមានអន្តរកម្មយ៉ាងទូលំទូលាយជាមួយចម្ប៉ា និងចក្រភពអង្គរនៅសតវត្សរ៍ទី ១៣។

នៅពាក់កណ្ដាលសតវត្សរ៍ទី ១៩ បារាំងបានចាប់ផ្ដើមដាក់អាណានិគមលើតំបន់នេះ ដោយចាប់ផ្ដើមពីការវាយយកក្រុងសៃហ្គន (Saigon) ក្នុងឆ្នាំ ១៨៥៩។ Wikipedia រាយការណ៍ថា ទីក្រុងហាណូយក្រោយមកក្លាយជារដ្ឋធានីនៃឥណ្ឌូចិនបារាំង ដែលរួមបញ្ចូលទាំងកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាមផងដែរ។

ក្រោយសន្និសីទហ្សឺណែវក្នុងឆ្នាំ ១៩៥៤ ប្រទេសវៀតណាមត្រូវបានបែងចែកតាមខ្សែស្របទី ១៧ ក្លាយជាវៀតណាមខាងជើងនិងវៀតណាមខាងត្បូង។ សង្គ្រាមវៀតណាមដែលបន្តដល់ឆ្នាំ ១៩៧៥ បាននាំឱ្យមានការប្រើប្រាស់សារធាតុពុលដូចជា Agent Orange ដោយកងទ័ពអាមេរិក និងការបង្រួបបង្រួមប្រទេសក្រោមរបបកុម្មុយនិស្ត។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ទីក្រុងហូជីមិញពេលយប់ ប្រភព: Wikipedia

ក្រោយការកែទម្រង់ "ដូយម៉ូយ" (Đổi Mới) ក្នុងទសវត្សរ៍ ១៩៨០ វៀតណាមបានផ្លាស់ប្ដូរទៅជាសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារដែលមានការតម្រង់ទិសសង្គមនិយម។ តាម Wikipedia ប្រទេសនេះបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលផលិតកម្មសំខាន់នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដោយមានវិស័យអេឡិចត្រូនិក វាយនភណ្ឌ និងកសិកម្ម ជាពិសេសការនាំចេញអង្ករពីដីសណ្ដទន្លេមេគង្គ។ អគារ Landmark 81 នៅទីក្រុងហូជីមិញ ជាអគារខ្ពស់បំផុតក្នុងប្រទេស ហើយជាសញ្ញាមួយនៃការអភិវឌ្ឍទីក្រុង។

ផ្នែកវប្បធម៌ វៀតណាមមានឥទ្ធិពលច្រើនពីព្រះពុទ្ធសាសនាមហាយាន លទ្ធិខុងជឺ និងសាសនាបុរាណ។ Wikipedia ចង្អុលបង្ហាញពីសម្លៀកបំពាក់ប្រពៃណី "អាវឌាយ" (áo dài) មរតក UNESCO ដូចជាហួយអាន (Hội An) និងព្រះរាជវាំងហ្វេ (Huế) ព្រមទាំងតន្ត្រីបុរាណដូចជា "កាត្រូ" (ca trù) ជាសញ្ញាសម្គាល់សំខាន់នៃវប្បធម៌ជាតិ។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

លោកតូ ឡឹម (Tô Lâm) ប្រភព: Wikipedia

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse វៀតណាមមានសារៈសំខាន់ដោយសារតែបញ្ហាព្រំដែន ពាណិជ្ជកម្មឆ្លងដែន និងវត្តមានវិនិយោគវៀតណាមនៅកម្ពុជា។ វៀតណាមក៏ជាសមាជិកសំខាន់នៃអាស៊ាន ហើយដើរតួនាទីយុទ្ធសាស្ត្រនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលនៅមានវិវាទជាមួយចិន។ លើឆាកអន្តរជាតិ Wikipedia កត់សម្គាល់ការទាក់ទងថ្នាក់ខ្ពស់រវាងថ្នាក់ដឹកនាំវៀតណាមជាមួយចិន រុស្ស៊ី និងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងគោលនយោបាយការទូត "ឫស្សីបួន" របស់ហាណូយ។

ព័ត៌មានទាន់សម័យអំពីវៀតណាមដែលផ្សព្វផ្សាយដោយប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរដ្ឋាភិបាលដូចជា VOV និង V

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 21 briefs

ឧបទ្ទវហេតុទូកលឿននៅវៀតណាម៖ ការបញ្ជូនសាកសពអ្នកទេសចរឥណ្ឌា ១៥ នាក់ទៅឥណ្ឌាកំពុងដំណើរការ

ស្ថានទូតឥណ្ឌានៅវៀតណាមសម្របសម្រួលជាមួយអាជ្ញាធរវៀតណាម និងភ្នាក់ងារដឹកជញ្ជូន ដើម្បីបញ្ជូនសាកសពអ្នកទេសចរឥណ្ឌាចំនួន ១៥ នាក់ទៅកាន់ប្រទេសកំណើតវិញជាបន្ទាន់។

4 sources · Deutsche Welle, The Hindu, The Hindu

ទូកលឿនក្រឡាប់នៅភូកុក សម្លាប់ភ្ញៀវទេសចរឥណ្ឌា ១៥ នាក់ ឃាត់ខ្លួនមេបញ្ជាការ

កាលពីថ្ងៃទី ១១ ខែកក្កដា ទូកលឿនដឹកភ្ញៀវទេសចរឥណ្ឌាបានក្រឡាប់ក្នុងសមុទ្រដ៏រដុបក្បែរកោះភូកុក សម្លាប់មនុស្ស ១៥ នាក់ និងបណ្តាលឲ្យមេបញ្ជាការត្រូវឃាត់ខ្លួន។

6 sources · VnExpress International, VnExpress International, VnExpress International

គ្រោះថ្នាក់ទូកដឹកភ្ញៀវទេសចរឥណ្ឌាក្រឡាប់នៅកោះភូកុកវៀតណាម ស្លាប់១៥នាក់

នៅថ្ងៃទី១១ ខែកក្កដា ទូកល្បឿនលឿនមួយដែលដឹកភ្ញៀវទេសចរឥណ្ឌា៣២នាក់ និងសមាជិកនាវិក៤នាក់ បានក្រឡាប់នៅក្បែរកោះភូកុក ប្រទេសវៀតណាម បណ្តាលឲ្យអ្នកដំណើរស្លាប់យ៉ាងហោចណាស់១៥នាក់។

7 sources · Channel News Asia, VnExpress International, Times of India

ប៉ូលិសវៀតណាមបង្ក្រាបបណ្តាញភ្នាល់ World Cup ខុសច្បាប់ ទឹកប្រាក់ពី ១៣៣ ទៅ ១៧២ លានដុល្លារអាមេរិក

កាលពីថ្ងៃទី ៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០២៦ សារព័ត៌មានអន្តរជាតិ និងក្នុងតំបន់ជាច្រើនបានរាយការណ៍ថា ប៉ូលិសវៀតណាមបានបង្ក្រាបបណ្តាញភ្នាល់បាល់ទាត់ World Cup ខុសច្បាប់ ដោយចំនួនទឹកប្រាក់ប្រតិបត្តិការដែលបានរាយការណ៍មានភាពខុសគ្នា ចន្លោះពី ១៣៣ លានដុល្លារអាមេរិក ទៅ ១៧២ លានដុល្លារអាមេរិក។

3 sources · Channel News Asia, The Straits Times, Fresh News

ព្យុះម៉ៃសាក់បោកបក់វៀតណាម និងភ្លៀងសម្លាប់មនុស្ស ៥ នាក់នៅចិន

ព្យុះត្រូពិចម៉ៃសាក់បានបំផ្លាញដំបូលនិងដើមឈើនៅក្រុងម៉ុងកាលី ប្រទេសវៀតណាម ខណៈភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងនៅចិនភាគខាងជើងបានបណ្តាលឲ្យស្លាប់មនុស្ស ៥ នាក់ តាមប្រភពព័ត៌មាន។

3 sources · VnExpress International, Asharq Al-Awsat, AsiaOne

សេដ្ឋកិច្ចវៀតណាមកើនលើសការរំពឹង ផលិតកម្មឧស្សាហកម្មឡើងខ្ពស់រយៈពេល ៧ ឆ្នាំ

វៀតណាមសម្រេចកំណើនសេដ្ឋកិច្ចត្រីមាសទី២ លើសពីការរំពឹង ខណៈដែលធនាគារពិភពលោកដំឡើងឋានៈចំណូល និងផលិតកម្មឧស្សាហកម្មកើនឡើងខ្ពស់បំផុតក្នុង ៧ ឆ្នាំ។

3 sources · Phnom Penh Post, DAP News, RFI

ព្យុះ Maysak បោកបក់ខេត្តហៃណាំង ចិន បង្ខំផ្អាកជើងហោះហើរ និងសាឡាង

ព្យុះត្រូពិក Maysak បានបោកបក់ចូលខេត្តហៃណាំង ភាគខាងត្បូងប្រទេសចិន កាលពីថ្ងៃសុក្រ បន្ទាប់ពីបង្កើតឡើងនៅសមុទ្រប៉ារ៉ាសែល និងបានគំរាមកំហែងតំបន់ឈូងសមុទ្រហាឡុង ប្រទេសវៀតណាម បណ្តាលឱ្យមានការផ្អាកការធ្វើដំណើរតាមផ្លូវអាកាស ផ្លូវដែក និងផ្លូវទឹក។

3 sources · VnExpress International, New Straits Times, The Straits Times

ធនាគារពិភពលោកសម្រេចដំឡើងវៀតណាមនិងហ្វីលីពីនទៅជាប្រទេសចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់

នៅថ្ងៃទី ២ កក្កដា ២០២៦ ធនាគារពិភពលោកប្រកាសដំឡើងឋានៈសេដ្ឋកិច្ចវៀតណាម និងហ្វីលីពីន ពីក្រុមចំណូលមធ្យមកម្រិតទាប ទៅកម្រិតខ្ពស់ ដោយសារកំណើនសេដ្ឋកិច្ចរឹងមាំរយៈពេលវែង។

4 sources · Khaosod, Rappler, The Straits Times

វៀតណាមដាក់ចេញ 'ប្រាក់រង្វាន់ទារក' ដើម្បីជំរុញកំណើតក្រោយលុបគោលនយោបាយកូនពីរ

មួយឆ្នាំក្រោយការលុបចោលការកំណត់កូនពីរ វៀតណាមចាប់ផ្តើមអនុវត្តច្បាប់ថ្មីដែលផ្តល់ការឈប់សម្រាកមាតុភាពរហូតដល់ប្រាំពីរខែ និងជំនួយហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ឪពុកម្តាយដែលមានកូនទីពីរ។

3 sources · Channel News Asia, South China Morning Post, The Straits Times

វៀតណាមគាំទ្រគំនិតផ្ដួចផ្ដើមរបស់ ស សុខា បង្កើតយន្តការត្រីភាគីបង្ក្រាបបទល្មើសអនឡាញ

រដ្ឋមន្ត្រីវៀតណាមបានសម្តែងការគាំទ្រដល់សំណើរបស់ឯកឧត្តម ស សុខា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃកម្ពុជា ក្នុងការបង្កើតយន្តការមន្ត្រីប្រចាំការត្រីភាគីកម្ពុជា-វៀតណាម-ឡាវ ដើម្បីបង្ក្រាបបទល្មើសនានា ជាពិសេសបទល្មើសឆបោកតាមអនឡាញ។

3 sources · Kampuchea Thmey Daily, Cambodian People's Party, Fresh News

វៀតណាមអំពាវនាវសន្សំថាមពល ខណៈកម្តៅរុញតម្រូវការឡើងកម្រិតកំណត់ត្រា

ក្រុមហ៊ុនអគ្គិសនីរដ្ឋវៀតណាម EVN អំពាវនាវឱ្យប្រជាជន និងសហគ្រាសសន្សំសំចៃការប្រើប្រាស់ថាមពល ខណៈរលកកម្តៅធ្ងន់ធ្ងរបានជំរុញឱ្យតម្រូវការអគ្គិសនីឡើងដល់កម្រិតកំណត់ត្រាថ្មីនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះ។

4 sources · New Straits Times, The Straits Times, Fresh News

ប៉ូលិសវៀតណាមជួយសង្គ្រោះឆ្មាជាង ៤០០ ក្បាលពីសំណាញ់សម្លាប់យកសាច់

ក្រុមឧក្រិដ្ឋជន ៩ នាក់ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅទីក្រុងហូជីមិញ បន្ទាប់ពីប៉ូលិសរកឃើញឆ្មាជាង ៤០០ ក្បាល និងសាកសពឆ្មាជាច្រើននៅក្នុងប្រតិបត្តិការបង្ក្រាបអំពើជួញដូរសាច់ឆ្មា។

5 sources · The Guardian, Khaosod, BBC News

ប៉ូលិសវៀតណាមរឹបអូសឆ្មា ៤០០ ក្បាលពីសង្វៀនជួញដូរសាច់

តាមការរាយការណ៍របស់ VnExpress និង The Straits Times ឆ្មាជាង ៤០ ក្បាលត្រូវបានប្រគល់ទៅម្ចាស់វិញ ក្រោយពីប៉ូលិសវៀតណាមបានបង្ក្រាបសង្វៀនជួញដូរសាច់ឆ្មាមួយ និងរឹបអូសសត្វឆ្មាចំនួន ៤០០ ក្បាល។

3 sources · VnExpress International, The Straits Times, Asharq Al-Awsat

កម្ពុជា-វៀតណាម ពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្ម ក្រោយដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត

នាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ចប់ដំណើរទស្សនកិច្ចផ្លូវការនៅវៀតណាម ដោយសម្រេចបានកិច្ចព្រមព្រៀងជំរុញវិស័យទេសចរណ៍ ពាណិជ្ជកម្ម និងការពង្រីកទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។

9 sources · Phnom Penh Post, Phnom Penh Post, Cambodian People's Party

វៀតណាមនិងហ្វីលីពីនដំឡើងទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រពង្រឹង

នៅថ្ងៃទី១ មិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ប្រធានាធិបតីវៀតណាម លោក តូ ឡាម បានធ្វើទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋនៅម៉ានីល ហើយប្រទេសទាំងពីរបានដំឡើងទំនាក់ទំនងជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រពង្រឹង។

2 sources · VnExpress International, Wikipedia Current Events (en)

វៀតណាមគ្រោងដោះលែងអ្នកទោសជិត ១០,០០០ នាក់ក្នុងកម្មវិធីលើកលែងទោស

វៀតណាមនឹងដោះលែងអ្នកទោសជិត ១០,០០០ នាក់ រួមទាំងជនបរទេស នៅក្នុងកម្មវិធីលើកលែងទោសដើម្បីអបអរការបោះឆ្នោតសភាជាតិ និងសមាជបក្សកុម្មុយនីស្ត ។

2 sources · The Hindu, The Straits Times

លោក តូ ឡឹម ព្រមានពីវិបត្តិសកលចំនួន ៣ នៅវេទិកា Shangri-La

នៅក្នុងសុន្ទរកថាគន្លឹះនាវេទិកាសន្ទនា Shangri-La កាលពីថ្ងៃសុក្រ ប្រធានាធិបតីវៀតណាម លោក តូ ឡឹម បានព្រមានអំពីវិបត្តិចំនួន ៣ ដែលកំពុងធ្វើឱ្យមានអស្ថិរភាពសកល និងប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខអាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក។

3 sources · Channel News Asia, South China Morning Post, AsiaOne

Samsung ចាប់ផ្តើមសាងសង់រោងចក្រតេស្តឈីបនៅវៀតណាម គ្រោងដំណើរការនៅឆ្នាំ២០២៧

របាយការណ៍ពីសារព័ត៌មានអន្តរជាតិផ្សាយនៅថ្ងៃអង្គារនេះបង្ហាញថា ក្រុមហ៊ុន Samsung កំពុងវិនិយោគរាប់ពាន់លានដុល្លារលើរោងចក្រសាកល្បងឈីបថ្មីមួយ នៅភាគខាងជើងរដ្ឋធានីហាណូយ ប្រទេសវៀតណាម ដោយគ្រោងប្រតិបត្តិការនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៧។

2 sources · Rappler, AsiaOne

វៀតណាមដេញថ្លៃកាបូប Hermes របស់មហាសេដ្ឋីក្លែងបន្លំ ដើម្បីសងសំណង

កាបូបដៃម៉ាក Hermes ចំនួន ២ គ្រឿង ត្រូវបានលក់ដេញថ្លៃបាន ១៤.២១ ពាន់លានដុង (ប្រហែល ៥៣៩,០០០ ដុល្លារអាមេរិក) ដើម្បីជួយសងសំណងការខូចខាត ២៧ ពាន់លានដុល្លារ។

2 sources · South China Morning Post, The Straits Times

ក.ប.ប. ហាមឃាត់ស្ករសម៉ាកថៃ KBS និង TRR និងស្ករច្រកបាវអក្សរវៀតណាម

អគ្គនាយកដ្ឋាន ក.ប.ប. បានចេញការហាមឃាត់ការនាំចូល លក់ ចែកចាយ និងវេចខ្ចប់ឡើងវិញនូវផលិតផលស្ករសដែលមានម៉ាកសញ្ញាថៃ KBS REFINED SUGAR និង TRR GROUP REFINED SUGAR ព្រមទាំងស្ករសដែលច្រកបាវមានស្លាកសញ្ញាអក្សរវៀតណាម ក្រោយការរកឃើញករណីបន្លំប្រភពទំនិញនៅខេត្តកំពត។

2 sources · Phnom Penh Post, DAP News

គណបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាមគ្រោងពង្រឹងការឃោសនាដោយប្រើអ្នកមានឥទ្ធិពល និង AI

តាមឯកសារផ្ទៃក្នុងដែល Reuters ទទួលបាន គណបក្សកុម្មុយនីស្តវៀតណាមនឹងជ្រើសរើសអ្នកមានឥទ្ធិពលនិងអ្នកជំនាញ AI ព្រមទាំងប្រើប្រាស់ទម្រង់ថ្មីៗដូចជាផតខាស ដើម្បីធ្វើទំនើបកម្មយុទ្ធនាការឃោសនារបស់ខ្លួន។

2 sources · The Straits Times, AsiaOne