ប្រសិនបើក្រឡេកទៅមើលស្ថានភាពនៃសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ នៅដើមខែឧសភា ឆ្នាំ ១៩៤០ កងទ័ពអាល្លឺម៉ង់បានបើកការវាយលុកយ៉ាងរហ័សទៅលើប្រទេសបារាំង ហូឡង់ និងបែលហ្ស៊ិក ដោយប្រើយុទ្ធសាស្ត្រ Blitzkrieg ពឹងផ្អែកលើរថពាសដែកនិងយន្តហោះ ។ កងទ័ពសម្ព័ន្ធមិត្តដែលមានទាហានអង់គ្លេស បារាំង និងបែលហ្ស៊ិក ត្រូវបានឡោមព័ទ្ធនិងកាត់ផ្តាច់នៅភាគខាងជើងបារាំង ក្បែរទីក្រុងឌុយគែក (Dunkirk) ។

ដើម្បីជៀសវាងការបំផ្លាញទាំងស្រុង ទីបញ្ជាការអង់គ្លេសបានបើកប្រតិបត្តិការដាយណាម៉ូ (Operation Dynamo) ចាប់ពីថ្ងៃទី ២៦ ឧសភា ដល់ថ្ងៃទី ៤ មិថុនា ។ យោងតាមកំណត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្រ នាវាចម្បាំង នាវាពាណិជ្ជកម្ម និងទូកតូចៗរបស់ជនស៊ីវិលជាង ៨០០ គ្រឿង បានធ្វើដំណើរឆ្លងច្រកសមុទ្រ ក្រោមការទម្លាក់គ្រាប់បែកឥតឈប់ឈរ ដោយបានជម្លៀសទាហានជាង ៣៣៨.០០០ នាក់ចេញពីឆ្នេរខ្សាច់ ។ តួលេខនេះលើសពីការរំពឹងទុកដំបូងដែលសង្ឃឹមថានឹងអាចសង្គ្រោះបានត្រឹម ៤៥.០០០ នាក់ប៉ុណ្ណោះ ។

ទោះជាយ៉ាងណា កងទ័ពការពារជួរក្រោយដែលនៅសេសសល់ត្រូវបង្ខំចិត្តចុះចាញ់នៅថ្ងៃទី ៤ មិថុនា ដោយបញ្ចប់សមរភូមិឌុយគែក ។ លោក វីនស្តុន ឆឺឈីល ដែលទើបក្លាយជានាយករដ្ឋមន្ត្រីកាលពីថ្ងៃទី ១០ ឧសភា បានឡើងនិយាយនៅសភារសៀលថ្ងៃនោះ ។ តាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ លោកបានទទួលស្គាល់ការបរាជ័យដោយហៅព្រឹត្តិការណ៍នេះថាជា «គ្រោះមហន្តរាយយោធាដ៏ធំធេង» ប៉ុន្តែលោកក៏បានសរសើរការខិតខំជួយសង្គ្រោះថាជា «អព្ភូតហេតុនៃការរំដោះ» ។

បន្ទាប់មក លោក Churchill បានបន្លឺពាក្យដែលមានប្រសាសន៍ថា ៖ «យើងនឹងប្រយុទ្ធនៅលើឆ្នេរខ្សាច់ យើងនឹងប្រយុទ្ធនៅលើទីប្រតិបត្តិការចុះចត យើងនឹងប្រយុទ្ធនៅក្នុងទីវាលនិងនៅតាមដងផ្លូវ យើងនឹងប្រយុទ្ធនៅលើភ្នំ យើងនឹងមិនចុះចាញ់ឡើយ» ។ សុន្ទរកថានេះមិនគ្រាន់តែលួងលោមទេ តែវាបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីការសម្រេចចិត្តដ៏រឹងមាំរបស់អង់គ្លេសក្នុងការបន្តសង្គ្រាម ទោះបីជាបារាំងហៀបនឹងចុះចាញ់ ហើយចក្រភពអង់គ្លេសត្រូវឈរតែឯងក៏ដោយ ។

តាមទស្សនៈអន្តរជាតិ សុន្ទរកថាបានដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងការបង្ហាញពិភពលោក ជាពិសេសសហរដ្ឋអាមេរិក ថាអង់គ្លេសនឹងមិនចុះចាញ់ឡើយ ។ នេះបានជះឥទ្ធិពលដល់មតិសាធារណៈ និងជួយជំរុញការគាំទ្រផ្នែកសម្ភារៈនៅពេលក្រោយ ។ សុន្ទរកថានេះគឺជាផ្នែកមួយនៃសុន្ទរកថាធំៗទាំងបីរបស់លោកក្នុងអំឡុងសមរភូមិបារាំង រួមជាមួយសុន្ទរកថា «ឈាម ការងារហត់នឿយ ទឹកភ្នែក និងញើស» (ថ្ងៃទី ១៣ ឧសភា) និងសុន្ទរកថា «នេះគឺជាម៉ោងដ៏រុងរឿងបំផុតរបស់ពួកគេ» (ថ្ងៃទី ១៨ មិថុនា) ។ រួមគ្នា ពួកវាបានកសាងរូបភាពអ្នកដឹកនាំដ៏មោះមុតដែលមិនរអាក់រអួល ។

ព្រឹត្តិការណ៍ឌុយគែក និងសុន្ទរកថា បានបន្សល់ទុកមេរៀនដ៏សំខាន់ស្តីពីការដឹកនាំក្នុងវិបត្តិ ។ ការប្រឈមមុខនឹងការពិតដោយត្រង់ រួមជាមួយចក្ខុវិស័យនិងក្តីសង្ឃឹម អាចប្រែក្លាយស្ថានភាពអាក្រក់ឱ្យក្លាយជាកម្លាំងរួមជាតិ ។ ទាហានដែលត្រូវបានជម្លៀសបានក្លាយជាស្នូលកងទ័ពដែលប្រយុទ្ធនៅអាហ្វ្រិកខាងជើង និងក្រោយមកវិលទៅកាន់អឺរ៉ុបវិញនៅ D-Day ឆ្នាំ ១៩៤៤ ។ ដូចនេះ ការជម្លៀសមិនត្រឹមតែសង្គ្រោះជីវិតប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងរក្សាសមត្ថភាពយោធាសម្រាប់ការតស៊ូដ៏យូរអង្វែង ។

ក្នុងសម័យទំនើប សុន្ទរកថានេះត្រូវបានគេយកមកសិក្សាទាំងក្នុងសាលាប្រវត្តិសាស្ត្រ និងភាពជាអ្នកដឹកនាំ ។ ពាក្យ «យើងនឹងមិនចុះចាញ់» បានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃការតស៊ូ ហើយអ្នកដឹកនាំនៅទូទាំងពិភពលោកតែងដកស្រង់វាក្នុងគ្រាលំបាក ចាប់ពីវិបត្តិសុខភាពសាធារណៈរហូតដល់ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងឧក្រិដ្ឋកម្ម ។ កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់លោកឆឺឈីលជាអ្នកនិពន្ធសុន្ទរកថាដ៏ប៉ិនប្រសប់បានបង្ហាញថា ពាក្យសម្ដីដ៏មានអានុភាពអាចជាកម្លាំងដ៏សំខាន់ក្នុងការកំណត់ជោគវាសនាប្រជាជាតិមួយ ។

សរុបមក ថ្ងៃទី ៤ មិថុនា គឺជាថ្ងៃដែលការបរាជ័យយោធាត្រូវបានប្រែក្លាយជាឱកាសបង្កើតស្មារតីតស៊ូ ។ តាមរយៈការទទួលស្គាល់ភាពធ្ងន់ធ្ងរ និងការអំពាវនាវដ៏ឧត្តុង្គឧត្តម លោក Churchill បានបណ្តុះគ្រាប់ពូជនៃជ័យជម្នះនៅក្នុងពេលដ៏ងងឹតបំផុតមួយនៃសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ ។