KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១៧ កក្កដា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១៧ កក្កដា ២០២៦

មេតា (Meta Platforms)

ទិដ្ឋភាពទូទៅ

ទីស្នាក់ការកណ្តាល Meta Platforms នៅ Menlo Park រដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា ប្រភព: Wikipedia

យោងតាមវីគីភីឌា Meta Platforms, Inc. គឺជាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាពហុជាតិអាមេរិក ដែលមានទីស្នាក់ការកណ្តាលនៅ Menlo Park រដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា។ ក្រុមហ៊ុននេះជាម្ចាស់ និងប្រតិបត្តិការបណ្ដាញសង្គម និងសេវាកម្មទំនាក់ទំនងធំៗជាច្រើន។ ផលិតផលសំខាន់ៗរួមមាន Facebook ដែលជាបណ្ដាញសង្គមសម្រាប់តភ្ជាប់មនុស្ស, Instagram ជាកម្មវិធីចែករំលែករូបភាពនិងវីដេអូ, WhatsApp និង Messenger ជាកម្មវិធីផ្ញើសារឆ្លងវេទិកា, Threads ដែលជាបណ្ដាញសង្គមសម្រាប់ការជជែកជាសាធារណៈ និង Manus ជាផលិតផលថ្មីមួយរបស់ក្រុមហ៊ុន។

Meta ក៏ដំណើរការបណ្ដាញផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មសម្រាប់គេហទំព័ររបស់ខ្លួន និងគេហទំព័រភាគីទីបីផងដែរ។ គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២៣ ប្រាក់ចំណូល ៩៧,៨ ភាគរយរបស់ក្រុមហ៊ុនបានមកពីការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម ដែលធ្វើឱ្យអាជីវកម្មផ្សាយពាណិជ្ជកម្មក្លាយជាប្រភពចំណូលដ៏ស្នូលបំផុត។

យោងតាមវីគីភីឌាដដែល Meta ត្រូវបានចាត់ទុកជាផ្នែកមួយនៃក្រុមហ៊ុន "Big Tech" ដែលសំដៅដល់ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗទាំង ៦ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក រួមមាន Alphabet (ក្រុមហ៊ុនមេរបស់ Google), Amazon, Apple, Meta (ដែលគេហៅកាត់ថា Facebook), Microsoft និង Nvidia។ ក្រុមហ៊ុនទាំងនេះក៏ជាក្រុមហ៊ុនធំជាងគេក្នុងពិភពលោកដោយផ្អែកលើទំហំទីផ្សារ (market capitalization) ផងដែរ។

ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន

Mark Zuckerberg ស្ថាបនិករួម ប្រធាន និងនាយកប្រតិបត្តិ Meta (ឆ្នាំ ២០១២) ប្រភព: Wikipedia

ទីស្នាក់ការកណ្តាលរបស់ Meta Platforms ស្ថិតនៅ Menlo Park ក្នុងតំបន់ Silicon Valley ដ៏ល្បីល្បាញ រដ្ឋកាលីហ្វ័រនីញ៉ា។ Silicon Valley គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃការច្នៃប្រឌិតថ្មី និងជាទីកន្លែងកំណើតរបស់ក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗជាច្រើននៅលើពិភពលោក។

បុគ្គលសំខាន់ជាងគេរបស់ក្រុមហ៊ុនគឺលោក Mark Zuckerberg។ យោងតាមវីគីភីឌា លោកជាស្ថាបនិករួម ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងនាយកប្រតិបត្តិ (CEO) របស់ Meta Platforms។ លោកបានដឹកនាំក្រុមហ៊ុនឱ្យរីកចម្រើនតាំងពីការបង្កើត Facebook រហូតក្លាយជាសាជីវកម្មបច្ចេកវិទ្យាមួយក្នុងចំណោមធំជាងគេក្នុងពិភពលោក។

ប្រវត្តិសាស្ត្រ

Billboard ស្វាគមន៍ Facebook ចូល Nasdaq នៅឆ្នាំ ២០១២ ប្រភព: Wikipedia

នៅឆ្នាំ ២០១២ ក្រុមហ៊ុន Facebook (ដែលជាឈ្មោះដើមរបស់ Meta Platforms) បានចុះបញ្ជីជាសាធារណៈនៅផ្សារហ៊ុន Nasdaq តាមរយៈការចេញលក់ភាគហ៊ុនលើកដំបូង (IPO)។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់មួយក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យា។ Billboard ដ៏ធំមួយនៅអគារ Thomson Reuters ក្នុងទីក្រុងញូវយ៉ក បានស្វាគមន៍ការមកដល់របស់ Facebook នៅ Nasdaq ដូចដែលរូបភាពខាងលើបានបង្ហាញ។

ក្រុមហ៊ុននេះពីមុនត្រូវបានគេស្គាល់ថា Facebook, Inc. ហើយបានផ្ដោតសំខាន់លើបណ្ដាញសង្គម Facebook តែមួយគត់។ ក្រោយមក ដើម្បីឆ្លុះបញ្ចាំងពីចក្ខុវិស័យទូលំទូលាយជាងមុន ក្រុមហ៊ុនបានប្ដូរឈ្មោះមកជា Meta Platforms ហើយបានពង្រីកសេវាកម្មរបស់ខ្លួនរួមមាន Instagram, WhatsApp និង Messenger ជាដើម។ ការផ្លាស់ប្ដូរនេះបានជួយពង្រឹងការគ្រប់គ្រងទីផ្សារបណ្ដាញសង្គម និងការទំនាក់ទំនងសកលរបស់ក្រុមហ៊ុន។

សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌

ក្នុងការិយាល័យ Facebook ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីវប្បធម៌ការងាររបស់ Meta ប្រភព: Wikipedia

Meta Platforms ពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើចំណូលពីការផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម។ ដូចបានរាយការណ៍ដោយវីគីភីឌា នៅឆ្នាំ ២០២៣ ប្រាក់ចំណូលសរុប ៩៧,៨ ភាគរយរបស់ក្រុមហ៊ុនបានមកពីការលក់ពាណិជ្ជកម្មតាមអនឡាញ។ តួលេខនេះបង្ហាញឱ្យឃើញថាគំរូអាជីវកម្មរបស់ Meta គឺស្ទើរតែពឹងផ្អែកទាំងស្រុងលើការបង្ហាញពាណិជ្ជកម្មទៅកាន់អ្នកប្រើប្រាស់ ដែលជាយុទ្ធសាស្រ្តដែលធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនក្លាយជាអ្នកលេងធំមួយនៅក្នុងឧស្សាហកម្មផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មសកល។

ក្រៅពីវិស័យសេដ្ឋកិច្ច ផលិតផលនិងសេវាកម្មរបស់ Meta បានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងលើវប្បធម៌សង្គមពិភពលោក។ Facebook និង Instagram បានផ្លាស់ប្ដូររបៀបទំនាក់ទំនង ការចែករំលែកព័ត៌មាន និងការបញ្ចេញមតិរបស់មនុស្សរាប់ពាន់លាននាក់។ ម្យ៉ាងវិញទៀត វប្បធម៌ការងាររបស់ក្រុមហ៊ុនដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាបរិយាកាសបើកចំហរ និងច្នៃប្រឌិត ក៏បានជះឥទ្ធិពលដល់របៀបធ្វើការនៅក្នុងឧស្សាហកម្មបច្ចេកវិទ្យា ដូចដែលបានឃើញតាមរយៈរូបភាពខាងក្នុងការិយាល័យ Facebook។

ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន

បន្ទប់ទទួលភ្ញៀវនៅការិយាល័យ Meta ក្នុង Silicon Valley ប្រភព: Wikipedia

បច្ចុប្បន្ន Meta Platforms នៅតែជាក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាដ៏មានឥទ្ធិពល និងជាសមាជិកដ៏សំខាន់នៃក្រុម Big Tech។ ក្រុមហ៊ុនកំពុងបន្តពង្រីកវិសាលភាពរបស់ខ្លួនជាមួយនឹងសេវាកម្មថ្មីៗដូចជា Threads និង Manus ដែលប្រកួតប្រជែងជាមួយបណ្ដាញសង្គមដទៃទៀត និងបង្ហាញពីការប្រែប្រួលនៃទីផ្សារ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រុមហ៊ុនកំពុងប្រឈមមុខនឹងការត្រួតពិនិត្យពីនិយតករជុំវិញពិភពលោកទាក់ទងនឹងបញ្ហាឯកជនភាព និងឥទ្ធិពលរបស់បណ្ដាញសង្គម។

សម្រាប់អ្នកអាន KhmerPulse នៅកម្ពុជា Meta មានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំង។ Facebook និង Messenger គឺជាវេទិកាទំនាក់ទំនងដ៏សំខាន់ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ចាប់តាំងពីការទំនាក់ទំនងផ្ទាល់ខ្លួន ការធ្វើអាជីវកម្ម រហូតដល់ការទទួលព័ត៌មាន។ ការយល់ដឹងអំពីក្រុមហ៊ុនមេ Meta Platforms ជួយឱ្យសាធារណជនកម្ពុជាយល់កាន់តែច្បាស់ពីប្រភព គំរូអាជីវកម្ម និងឥទ្ធិពលសកលនៃបច្ចេកវិទ្យាដែលពួកគេប្រើប្រាស់រៀងរាល់ថ្ងៃ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

Related articles · 20 briefs

អតីតបុគ្គលិក ២៦ នាក់ ប្តឹង Meta ពីបទប្រើ AI រើសអើងក្នុងការបញ្ឈប់ការងារ

បណ្តឹង សហព័ន្ធ ថ្មី មួយ ដែល ដាក់ ដោយ អតីត បុគ្គលិក ២៦ នាក់ បាន ចោទ ប្រកាន់ ក្រុមហ៊ុន Meta Platforms ថា បាន ប្រើ ប្រាស់ ប្រព័ន្ធ AI ដើម្បី កំណត់ គោលដៅ លើ បុគ្គលិក ដែល មាន ពិការភាព ឬ អ្នក ដែល ឈប់ សម្រាក ព្យាបាល ជំងឺ នៅ ក្នុង យុទ្ធនាការ កាត់ បន្ថយ បុគ្គលិក កាល ពី ខែ ឧសភា ។

5 sources · Times of India, New Straits Times, The Verge

Meta វិនិយោគជាង ៥០ ពាន់លានដុល្លារ ពង្រីកមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Louisiana ដល់ ៥ ជីហ្គាវ៉ាត់

កាលពីថ្ងៃចន្ទ ទី១៣ កក្កដា ២០២៦ ក្រុមហ៊ុន Meta បានប្រកាសពង្រីកមជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ Hyperion នៅរដ្ឋ Louisiana សហរដ្ឋអាមេរិក ឱ្យមានសមត្ថភាព ៥ ជីហ្គាវ៉ាត់ ជាមួយការវិនិយោគសរុបជាង ៥០ ពាន់លានដុល្លារ។

3 sources · CNBC, Asharq Al-Awsat, The Hill

Meta បញ្ឈប់ឧបករណ៍ AI Muse Image ក្រោយរិះគន់ខ្លាំងពីបញ្ហាឯកជនភាព

Meta ជាក្រុមហ៊ុនមេរបស់ Facebook និង Instagram បានដកចេញឧបករណ៍ Muse Image AI ដែលប្រើរូបភាពសាធារណៈដោយស្វ័យប្រវត្តិ តែបីថ្ងៃក្រោយដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ ដោយសារការរិះគន់ពីសាធារណៈជនពាក់ព័ន្ធនឹងការរំលោភឯកជនភាព។

3 sources · Asharq Al-Awsat, The Hill, AsiaOne

ក្រុមហ៊ុន Meta នឹងចាប់ផ្តើមផលិតបន្ទះឈីប AI ផ្ទាល់ខ្លួននៅខែកញ្ញា

គម្រោងនេះត្រូវបានរាយការណ៍ដោយ TechCrunch និង Fresh News ដោយបញ្ជាក់ពីវិធីសាស្ត្ររចនាបែបម៉ូឌុល និងគោលដៅកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើអ្នកផ្គត់ផ្គង់ក្រៅ។

2 sources · TechCrunch, Fresh News

លោក Mark Zuckerberg ត្រឡប់មក X វិញក្រោយ ៣ ឆ្នាំ ប្រកាសគម្រូ AI Muse Spark 1.1

បន្ទាប់ពីអវត្តមាន ៣ ឆ្នាំពីបណ្ដាញ X លោក Mark Zuckerberg បានប្រកាសគម្រូ AI ថ្មី Muse Spark 1.1 ដែលមានសមត្ថភាពសរសេរកូដ និងដំណើរការពហុភ្នាក់ងារ ព្រមទាំងបើកឱ្យអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ប្រើប្រាស់តាម API ជាមួយការសាកល្បងឥតគិតថ្លៃ។

4 sources · Times of India, The Verge, CNBC

Meta បោះទុនជាង ៩ ពាន់លានដុល្លារ សាងសង់មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យ AI ខ្នាតយក្សដំបូងនៅកាណាដា

នៅថ្ងៃទី ៩ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រុមហ៊ុន Meta បានប្រកាសគម្រោងវិនិយោគដ៏ធំមួយ ដើម្បីសាងសង់មជ្ឈមណ្ឌលទិន្នន័យបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ខ្នាតយក្ស ជាលើកដំបូងនៅកាណាដា ដែលនឹងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលធំបំផុតរបស់ខ្លួននៅក្រៅសហរដ្ឋអាមេរិក។

4 sources · CNBC, The Japan Times, Asharq Al-Awsat

Meta ចេញម៉ូដែល AI បង្កើតរូបភាព Muse Image ប្រឈមការរិះគន់ពីឯកជនភាព

ក្រុមហ៊ុន Meta បានបើកដំណើរការ Muse Image ជាម៉ូដែលបង្កើតរូបភាពដោយ AI ដំបូងពី Meta Superintelligence Labs ដែលអាចប្រើរូបភាពសាធារណៈរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ បង្កជាការព្រួយបារម្ភពីឯកជនភាព។

4 sources · Times of India, The Verge, TechCrunch

ឥណ្ឌាបញ្ជា Meta ឲ្យដកខ្លឹមសារកេងកេងផ្លូវភេទកុមារពី Instagram

ក្រសួងព័ត៌មានវិទ្យាឥណ្ឌាបានជូនដំណឹងដល់ក្រុមហ៊ុន Meta Platforms ឲ្យដកខ្លឹមសារអាសអាភាសកុមារចេញពីគ្រប់វេទិការបស់ខ្លួន រួមទាំង Instagram បន្ទាប់ពីការស៊ើបអង្កេតរបស់ BBC បានបង្ហាញពីការប្រើប្រាស់ខ្លឹមសារបែបនេះនៅក្នុងពាណិជ្ជកម្មនៅលើវេទិកានេះក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា។

3 sources · The Straits Times, The Straits Times, Bloomberg

រដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌាកោះហៅក្រុមហ៊ុន Meta ជុំវិញការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មសម្ភារៈរំលោភបំពានកុមារលើ Instagram

BBC បានរកឃើញថា Instagram កំពុងដំណើរការការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មដែលផ្សព្វផ្សាយសម្ភារៈរំលោភបំពានកុមារនៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា ដោយប្រើពាក្យ "រំលោភ" និង "វីដេអូកុមារ" ដែលភ្ជាប់ទៅ Telegram ខណៈរដ្ឋមន្ត្រីបច្ចេកវិទ្យាឥណ្ឌាបានបញ្ជាឱ្យកោះហៅ Meta មកសាកសួរជាបន្ទាន់។

2 sources · BBC News, Times of India

WhatsApp បើកឲ្យកក់ឈ្មោះអ្នកប្រើ ដើម្បីជជែកដោយមិនប្រើលេខទូរស័ព្ទ

WhatsApp របស់ក្រុមហ៊ុន Meta ប្រកាសឲ្យអ្នកប្រើប្រាស់ ៣ ពាន់លាននាក់ អាចកក់ឈ្មោះអ្នកប្រើសម្រាប់ជជែកដោយមិនចាំបាច់ចែករំលែកលេខទូរស័ព្ទ ដើម្បីបង្កើនសុវត្ថិភាពឯកជន។

6 sources · The Straits Times, The Verge, TechCrunch

Google ដាក់កំហិតការប្រើប្រាស់ AI Gemini របស់ Meta ក្រោយខ្វះថាមពលគណនា

Google បានដាក់កំហិត Meta លើការប្រើប្រាស់ម៉ូដែល AI Gemini របស់ខ្លួន ដោយសារក្រុមហ៊ុនបណ្ដាញសង្គមស្នើសុំថាមពលគណនាលើសពីសមត្ថភាពដែលអាចផ្ដល់ឱ្យ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់ Financial Times ដែលដកស្រង់ដោយ Bloomberg និងសារព័ត៌មានជាច្រើនទៀត។

5 sources · Channel News Asia, The Straits Times, Dawn

លោក Mark Zuckerberg ណែនាំឲ្យ Meta បង្កើតកម្មវិធីទស្សន៍ទាយ Arena

តាមការរាយការណ៍ពី Bloomberg និង The Verge លោក Mark Zuckerberg បានចាត់ក្រុមមួយឱ្យបង្កើតកម្មវិធីទស្សន៍ទាយទីផ្សារ "Arena" ដោយដំបូងប្រើពិន្ទុ មិនមែនលុយពិត ស្រដៀងទៅនឹង Polymarket ។

4 sources · Channel News Asia, The Verge, TechCrunch

Meta តែងតាំងលោក Kunal Shah ជាប្រធាន WhatsApp ថ្មី

ក្រុមហ៊ុន Meta បានតែងតាំងលោក Kunal Shah ជាប្រធាន WhatsApp បន្ទាប់ពីលោក Will Cathcart ចាកចេញ ហើយក៏បានវិនិយោគ ៩០០ លានដុល្លារក្នុង CRED។

3 sources · BBC News, TechCrunch, CNBC

មុខងារ «AI Mode» ថ្មីលើ Facebook ទាញទិន្នន័យពីការបង្ហោះសាធារណៈ

ក្រុមហ៊ុន Meta បានប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើមុខងារ «AI Mode» លើ Facebook ដែលប្រើ AI ទាញយកព័ត៌មានពីការបង្ហោះសាធារណៈ ដើម្បីបង្កើតលទ្ធផលស្វែងរកជំនួសតំណភ្ជាប់។

3 sources · The Verge, TechCrunch, Fresh News

Facebook, Instagram, Messenger និង Threads ជួបការរាំងស្ទះសេវាកម្មជាសកល នៅថ្ងៃទី១២ មិថុនា

នៅថ្ងៃសុក្រ ទី១២ មិថុនា ២០២៦ អ្នកប្រើប្រាស់ទូទាំងពិភពលោក រួមទាំងនៅកម្ពុជា បានរាយការណ៍ពីការមិនអាចចូលប្រើបណ្តាញសង្គមធំៗរបស់ Meta ខណៈក្រុមហ៊ុនកំពុងដោះស្រាយបញ្ហា។

10 sources · Channel News Asia, Tuoi Tre, Rappler

Hacker លួចគណនី Instagram តាម AI Chatbot របស់ Meta

ក្រុម Hacker បានប្រើប្រាស់ AI Chatbot របស់ Meta ដើម្បីលួចគណនី Instagram ដោយការប្ដូរអ៊ីមែល និងពាក្យសម្ងាត់ ហើយ Meta បានបញ្ជាក់ថាបញ្ហានេះត្រូវបានជួសជុលរួចហើយ។

2 sources · The Verge, TechCrunch

មេតានឹងបញ្ឈប់បុគ្គលិក ៨.០០០ នាក់ចាប់ពីថ្ងៃពុធ ឆ្ពោះទៅកាន់ AI

ការបញ្ឈប់ជាផ្នែកនៃការរៀបចំក្រុមហ៊ុនឡើងវិញដ៏ធំមួយ ដែលរួមមានការផ្លាស់ប្តូរបុគ្គលិក ៧.០០០ នាក់ និងការវិនិយោគ ១៤៥ ពាន់លានដុល្លារលើ AI នេះបើតាមសារព័ត៌មាន CNBC និង Times of India។

2 sources · Times of India, CNBC

បុគ្គលិក Meta នៅសហរដ្ឋអាមេរិកធ្វើបាតុកម្មប្រឆាំងបច្ចេកវិទ្យាតាមដានម៉ៅ

យោងតាមរបាយការណ៍ពីសារព័ត៌មានជាច្រើន បុគ្គលិក Meta នៅសហរដ្ឋបានចាប់ផ្តើមយុទ្ធនាការតវ៉ាប្រឆាំងនឹងបច្ចេកវិទ្យា mouse tracking ដោយពួកគេបានចែកខិត្តប័ណ្ណ និងញត្តិអនឡាញ ហើយអះអាងថាសកម្មភាពរៀបចំនេះមានការការពារពីច្បាប់។

3 sources · Channel News Asia, The Straits Times, NDTV

ក្រុមហ៊ុនបោះពុម្ពធំៗប្តឹង Meta ពីការចម្លងសៀវភៅដើម្បីហ្វឹកហាត់ AI

ក្រុមហ៊ុនបោះពុម្ពធំៗចំនួនប្រាំ និងអ្នកនិពន្ធម្នាក់បានដាក់ពាក្យបណ្តឹងលើ Meta ដោយចោទប្រកាន់ថា ក្រុមហ៊ុនបានចម្លងស្នាដៃរបស់ពួកគេដោយខុសច្បាប់ ដើម្បីហ្វឹកហាត់ម៉ូដែល AI ឈ្មោះ Llama។

2 sources · The Verge, The Straits Times

រដ្ឋ New Mexico ប្ដឹង Meta ករណីផលប៉ះពាល់សុខភាពផ្លូវចិត្តយុវជន

ការជំនុំជម្រះក្ដីមួយត្រូវបានកំណត់ឱ្យចាប់ផ្ដើមនៅរដ្ឋ New Mexico ដើម្បីសាកល្បងបណ្ដឹងរបស់រដ្ឋ ដែលអះអាងថាវេទិការបស់ Meta បានបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាពផ្លូវចិត្តយុវជន។

2 sources · Channel News Asia, The Straits Times