សមរភូមិច្រកសានហៃ៖ ចំណុចរបត់ដែលនាំរាជវង្សឈីងឡើងកាន់អំណាច

សមរភូមិនេះគឺជាព្រឹត្តិការណ៍យោធាដ៏សំខាន់មួយដែលបានផ្លាស់ប្តូរទិសដៅនៃប្រវត្តិសាស្ត្រចិនជារៀងរហូត។ កាលពីឆ្នាំ១៦៤៤ រាជវង្សមីង (Ming) ដែលបានគ្រប់គ្រងចិនតាំងពីឆ្នាំ១៣៦៨ កំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពទន់ខ្សោយយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដោយសារអំពើពុករលួយក្នុងរាជការ ការឡើងពន្ធដារធ្ងន់ និងការបះបោររបស់កសិករក្រីក្រនៅទូទាំងប្រទេស។ មេបះបោរ Li Zicheng បានដឹកនាំកងទ័ពបះបោរវាយចូលក្រុងប៉េកាំងនៅខែមេសា ឆ្នាំដដែល ដោយបង្ខំឲ្យអធិរាជមីងចុងក្រោយធ្វើអត្តឃាត។ គាត់ក៏បានប្រកាសបង្កើតរាជវង្សថ្មីមួយឈ្មោះថា ស៊ុន (Shun) ហើយឡើងសោយរាជ្យជាអធិរាជ ប៉ុន្តែអំណាចរបស់គាត់នៅមិនទាន់មាំមួន ហើយមិនទាន់បានគ្រប់គ្រងតំបន់ភាគខាងជើងឲ្យពេញលេញនៅឡើយ។

នៅភាគខាងជើងហួសមហាកំពែង កុលសម្ព័ន្ធម៉ាន់ជូ (Manchu) ដែលមានដើមកំណើតនៅតំបន់ម៉ាន់ជូរី បានរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សក្រោមការដឹកនាំរបស់មេដឹកនាំដូចជា Nurhaci និង Hong Taiji។ ពួកគេបានបង្កើតរាជវង្ស Later Jin ដែលក្រោយមកបានប្តូរឈ្មោះជារាជវង្សឈីង (Qing) នៅឆ្នាំ១៦៣៦។ ព្រះអង្គម្ចាស់ Dorgon ដែលជាព្រះរាជានុសិទ្ធិរបស់រាជវង្សនេះ គឺជាមេទ័ពដ៏ឆ្នើមម្នាក់ដែលមានបទពិសោធយ៉ាងជ្រៅជ្រះក្នុងសង្គ្រាមប្រឆាំងនឹងម៉ុងហ្គោល កូរ៉េ និងរាជវង្សមីង។ នៅពេលដែលគាត់បានដឹងថារាជវង្សមីងបានដួលរលំហើយ Li Zicheng កំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពច្របូកច្របល់ Dorgon បានមើលឃើញឱកាសដ៏កម្រមួយក្នុងការពង្រីកអំណាចរបស់ពួកម៉ាន់ជូចូលទៅកាន់តំបន់ដីគោករបស់ចិន។

កត្តាសម្រេចដែលផ្តល់ជោគជ័យដល់ Dorgon គឺការចងសម្ព័ន្ធភាពជាមួយអតីតមេទ័ពមីង ឈ្មោះ វូ សានគួយ (Wu Sangui)។ លោក Wu គឺជាមេបញ្ជាការដែលគ្រប់គ្រងច្រកសានហៃ (Shanhai Pass) ដែលជាច្រកយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់តភ្ជាប់តំបន់ម៉ាន់ជូរីជាមួយដែនដីចិន។ ដំបូងឡើយ លោក Wu មានបំណងចុះចូលជាមួយរាជវង្សស៊ុនរបស់ Li Zicheng ប៉ុន្តែដោយសារភាពតានតឹងផ្ទាល់ខ្លួននិងនយោបាយមិនស្រុះស្រួលគ្នា គាត់ក៏បានសម្រេចចិត្តបើកទ្វារច្រកនេះឲ្យកងទ័ពម៉ាន់ជូចូល ហើយរួមដៃជាមួយ Dorgon ដើម្បីវាយកម្ទេច Li Zicheng។

នៅសមរភូមិច្រកសានហៃថ្ងៃទី២៧ ឧសភា កងទ័ពចម្រុះដែលមានកងកម្លាំងម៉ាន់ជូដែលមានវិន័យខ្ពស់ និងកងទ័ពសេសសល់របស់ Wu Sangui បានប្រឈមមុខជាមួយកងទ័ពរបស់ Li Zicheng ដែលមានចំនួនច្រើនជាង ប៉ុន្តែខ្វះរបៀបរៀបរយ។ ការប្រយុទ្ធយ៉ាងសាហាវបានបញ្ចប់ដោយការបរាជ័យដាច់អហង្គ័រនៃកងទ័ពបះបោរ Li Zicheng បានរត់ភៀសខ្លួនទៅទិសខាងលិច ហើយកងទ័ពឈីងបានដើរក្បួនឆ្លងកាត់មហាកំពែងដោយគ្មានឧបសគ្គ សំដៅទៅកាន់ទីក្រុងប៉េកាំង។

បន្ទាប់ពីជ័យជំនះ កងទ័ពរបស់ Dorgon បានចូលកាន់កាប់ទីក្រុងប៉េកាំងនៅដើមខែមិថុនា ឆ្នាំ១៦៤៤។ Dorgon បានប្រកាសថាការចូលកាន់កាប់នេះគឺដើម្បីស្តារសណ្តាប់ធ្នាប់ឡើងវិញ និងដាក់ទោសជនក្បត់ដែលបានផ្ដួលរំលំរាជវង្សមីង។ ពួកគេបានឡើងសោយរាជ្យធ្វើជាអធិរាជថ្មីក្នុងនាមជារាជវង្សឈីង ហើយបានប្រែក្លាយទីក្រុងប៉េកាំងជារាជធានីថ្មីនៃអាណាចក្រដ៏ធំមួយ។ ការផ្លាស់ប្តូរពីរាជវង្សមីងទៅរាជវង្សឈីងបានកើតឡើងយ៉ាងឆាប់រហ័ស ហើយរាជវង្សឈីងបានពង្រឹងអំណាចរបស់ខ្លួននៅទូទាំងប្រទេសចិនបន្តិចម្តងៗ។

សមរភូមិច្រកសានហៃគឺជាព្រឹត្តិការណ៍ស្នូលដែលបានបង្កើតរាជវង្សចុងក្រោយរបស់ប្រទេសចិន ដែលបានសោយរាជ្យអស់រយៈពេលជិត ៣០០ ឆ្នាំ រហូតដល់បដិវត្តន៍ឆ្នាំ១៩១១ បាននាំមកនូវរបបសាធារណរដ្ឋ។ ក្រោមរាជវង្សឈីង ទឹកដីចិនបានពង្រីកដល់ដែនកំណត់ដ៏ធំធេង ហើយវប្បធម៌ និងសង្គមចិនបានឆ្លងកាត់ការផ្លាស់ប្ដូរជាច្រើន។ ជនជាតិម៉ាន់ជូដែលដើមឡើយជាកម្លាំងសឹកពីខាងក្រៅ បានក្លាយជាអ្នកគ្រប់គ្រង ហើយទីបំផុតបានរលាយខ្លួនចូលទៅក្នុងសង្គមហានធំជាង ប៉ុន្តែបានបន្សល់ទុកនូវកេរ្តិ៍ដំណែលនយោបាយនិងអត្តសញ្ញាណដ៏ស្មុគស្មាញ។

សព្វថ្ងៃនេះ ជនជាតិម៉ាន់ជូរត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាជនជាតិភាគតិចផ្លូវការក្នុងសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។ ភាសាម៉ាន់ជូរកំពុងប្រឈមនឹងការបាត់បង់ ប៉ុន្តែប្រវត្តិរបស់ពួកគេនៅតែដិតដានក្នុងវប្បធម៌ និងទេសភាពនយោបាយនៃប្រទេសចិន។ ច្រកសានហៃ និងមហាកំពែងនៅតែជាកេរដំណែលដែលទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជាតិនិងអន្តរជាតិ ខណៈព្រឹត្តិការណ៍ឆ្នាំ១៦៤៤ បានបង្រៀនមេរៀនដ៏មានតម្លៃអំពីរបៀបដែលភាពអនាធិបតេយ្យក្នុងស្រុកអាចអញ្ជើញការធ្វើអន្តរាគមន៍ពីកម្លាំងខាងក្រៅ និងផ្លាស់ប្តូរប្រវត្តិសាស្ត្រមួយប្រទេសរាប់សតវត្សរ៍។