នៅថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៨៦២ លោក Charles Lutwidge Dodgson ដែលពិភពលោកស្គាល់ក្រោមឈ្មោះប៊ិច Lewis Carroll បានរៀបចំដំណើរទូកមួយនៅលើទន្លេ Thames ដោយមានភ្ញៀវពិសេសគឺក្មេងស្រី Alice Liddell និងបងប្អូនស្រីរបស់នាង។ ទន្លេ Thames ដែលមានប្រវែងសរុប ៣៤៦ គីឡូម៉ែត្រ ជាទន្លេវែងបំផុតដែលហូរកាត់តែក្នុងដែនដីអង់គ្លេស។ ដំណើរនេះចេញពីទីក្រុង Oxford ឆ្ពោះទៅភូមិ Godstow ចម្ងាយប្រហែល ៤ គីឡូម៉ែត្រ ដែលស្ថិតនៅតាមបណ្តោយច្រាំងទន្លេដដែល ជាទីតាំងដែលមានប្រាសាទបុរាណ Godstow Abbey និងស្ពានឆ្លងទន្លេ។

ក្នុងអំឡុងពេលជិះទូកនេះ លោក Carroll បាននិទានរឿងដ៏អស្ចារ្យមួយដល់ក្មេងៗ អំពីក្មេងស្រីម្នាក់ឈ្មោះ Alice ដែលបានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងរន្ធទន្សាយ ហើយទៅដល់ទឹកដីមួយដែលមានសត្វមានលក្ខណៈដូចមនុស្ស និងព្រឹត្តិការណ៍ចម្លែកៗគ្មានតក្កវិជ្ជា។ Alice Liddell មានការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងចំពោះរឿងនេះ ហើយរឿងនិទាននោះបានក្លាយជាមូលដ្ឋានសម្រាប់សៀវភៅ «Alice's Adventures in Wonderland» ដែលត្រូវបានបោះពុម្ពនៅឆ្នាំ១៨៦៥។

លោក Lewis Carroll មិនមែនគ្រាន់តែជាអ្នកនិពន្ធរឿងកុមារប៉ុណ្ណោះទេ។ គាត់ជាគណិតវិទូ កវី អ្នកថតរូបដែលមានទេពកោសល្យ និងជាសង្ឃ Anglican។ ចំណាប់អារម្មណ៍របស់គាត់លើតក្កវិជ្ជា និងគណិតវិទ្យាបានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងដល់ស្នាដៃអក្សរសិល្ប៍របស់គាត់ ជាពិសេសសៀវភៅ Alice ដែលមានតក្កវិជ្ជាមិនធម្មតា។ ក្រៅពីនេះ លោកក៏បានសរសេរកំណាព្យដ៏ល្បីដូចជា «Jabberwocky» និង «The Hunting of the Snark» ដែលស្ថិតក្នុងប្រភេទ literary nonsense។

ចំណែក Alice Pleasance Liddell ដែលក្រោយមកបានរៀបការនិងប្ដូរនាមត្រកូលទៅជា Hargreaves គឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលធ្លាប់ស្គាល់និងជាតារាបង្ហាញម៉ូតក្នុងរូបថតរបស់លោក Carroll។ នាងមានឈ្មោះដូចគ្នាទៅនឹងតួអង្គឯកស្រី "Alice" ប៉ុន្តែអ្នកស្រាវជ្រាវនៅតែពុំទាន់យល់ស្របគ្នាថា តើតួអង្គនោះត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើរូបនាងពិតប្រាកដដល់កម្រិតណានោះទេ។ ការសិក្សាអំពីទំនាក់ទំនងរវាងអ្នកនិពន្ធនិងក្មេងស្រីរូបនេះបានក្លាយជាប្រធានបទដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់អ្នកប្រវត្តិសាស្ត្រផ្នែកអក្សរសាស្ត្រ។

សៀវភៅ «Alice's Adventures in Wonderland» ត្រូវបានបោះពុម្ពជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ១៨៦៥ ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាជាឧទាហរណ៍ដ៏ល្អឥតខ្ចោះនៃប្រភេទ literary nonsense ដែលជារចនាបថសរសេរដោយចេតនាប្រើពាក្យសម្ដីគ្មានន័យ ប៉ុន្តែមានរចនាសម្ព័ន្ធច្បាស់លាស់។ វិចិត្រករ John Tenniel បានរួមចំណែករូបគំនូរឈើឆ្លាក់ចំនួន ៤២ ផ្ទាំង ដែលក្រោយមកបានក្លាយជានិមិត្តរូបដែលមិនអាចកាត់ផ្ដាច់ពីសាច់រឿងបាន។

ភាពទាក់ទាញពិសេសនៃសៀវភៅនេះ គឺវិធីដែលលោក Carroll បញ្ចូលគំនិតតក្កវិជ្ជានិងគណិតវិទ្យាទៅក្នុងរឿងប្រលោមលោក។ សាច់រឿងដែលពោរពេញដោយភាពមិនសមហេតុផល តែងតែមានហេតុផលផ្ទាល់ខ្លួនដែលលាក់កំបាំង ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីចំណាប់អារម្មណ៍របស់គាត់លើតក្កវិជ្ជានិមិត្តសញ្ញា។ នេះជាមូលហេតុដែលធ្វើឲ្យសៀវភៅនេះមានភាពទាក់ទាញសម្រាប់ទាំងកុមារ និងមនុស្សពេញវ័យ។

ក្រោយពីភាពជោគជ័យនៃសៀវភៅទីមួយ លោក Carroll បានសរសេរសៀវភៅបន្តគឺ «Through the Looking-Glass» នៅឆ្នាំ១៨៧១ ដែលបានបង្កើតពិភពអស្ចារ្យមួយទៀតតាមរយៈកញ្ចក់។ ស្នាដៃទាំងពីរនេះបានពង្រឹងឋានៈរបស់គាត់ជាអ្នកនិពន្ធដ៏សំខាន់មួយរូបក្នុងសម័យ Victorian ហើយបានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់ការអភិវឌ្ឍអក្សរសិល្ប៍កុមារបែបថ្មី។

ជាង ១៦០ ឆ្នាំកន្លងមក ឥទ្ធិពលនៃ «Alice's Adventures in Wonderland» មិនបានថមថយទេ ផ្ទុយទៅវិញសៀវភៅនេះបានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃមរតកវប្បធម៌ពិភពលោក។ វាត្រូវបានអាននិងសិក្សាដោយមនុស្សគ្រប់វ័យនៅគ្រប់ទីកន្លែង ហើយបានបំផុសគំនិតដល់សិល្បករ អ្នកនិពន្ធ និងអ្នកបង្កើតនានាជាច្រើនជំនាន់។ ទស្សនវិជ្ជាដែលលាក់ក្នុងភាពសប្បាយរីករាយរបស់វា បានធ្វើឱ្យវាក្លាយជាស្នាដៃដែលមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅជាងសៀវភៅកុមារធម្មតា។

សព្វថ្ងៃនេះ អ្នកដែលទៅទស្សនាតំបន់ Oxford អាចដើរតាមគន្លងនៃដំណើរទូកប្រវត្តិសាស្ត្រនោះ។ ភូមិ Godstow នៅតែរក្សាប្រាសាទ Godstow Abbey ស្ពានឆ្លងទន្លេ និងកន្លែងឈប់សម្រាក The Trout Inn ដែលសុទ្ធតែជាសាក្សីនៃថ្ងៃដែលរឿងអស្ចារ្យមួយបានកកើត។ ដំណើរទូកមួយពី Oxford ទៅ Godstow បានផ្ដល់កំណើតដល់រឿងដែលនៅតែបន្តបំផុសស្មារតីស្រមៃរបស់មនុស្សជាតិ ហើយរំឭកយើងថា គំនិតដែលមានឥទ្ធិពលបំផុតអាចកើតឡើងនៅក្នុងពេលដែលសាមញ្ញបំផុត។