នយោបាយPolitics
ប្រទេសចំនួន ១៤ អំពាវនាវឲ្យចិនគោរពសាលដីការឆ្នាំ ២០១៦ ស្តីពីសមុទ្រចិនខាងត្បូង
នៅថ្ងៃខួប ១០ ឆ្នាំនៃសាលដីកាអាជ្ញាកណ្តាល ប្រទេសចំនួន ១៤ ដឹកនាំដោយហ្វីលីពីន សហរដ្ឋអាមេរិក និងជប៉ុន បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមដោយបញ្ជាក់ថាសាលដីកានេះ «ជាស្ថាពរ មានកាតព្វកិច្ចស្របច្បាប់ និងច្បាស់លាស់»។
Rappler·The Hindu·The Straits Times·The Japan Times·Asharq Al-Awsat·AsiaOne
នៅថ្ងៃទី ១២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០២៦ ដែលជាខួបគម្រប់ ១០ ឆ្នាំនៃសាលដីកាដ៏សំខាន់របស់តុលាការអាជ្ញាកណ្តាលអចិន្ត្រៃយ៍ (PCA) នៅទីក្រុងឡាអេ ប្រទេសហូឡង់ ក្រុមប្រទេសចំនួន ១៤ បានរួមគ្នាចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយដោយអំពាវនាវយ៉ាងខ្លាំង ឲ្យរដ្ឋាភិបាលចិនគោរពតាមសេចក្តីសម្រេចនេះ។
យោងតាមការរាយការណ៍របស់ Rappler និង The Straits Times ប្រទេសដែលបានចូលរួមមាន នៅក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក៖ ហ្វីលីពីន (ដែលជាប្រទេសផ្តួចផ្តើម) ជប៉ុន អូស្ត្រាលី នូវែលសេឡង់។ ចំណែកនៅអឺរ៉ុប និងអាមេរិកខាងជើងរួមមាន កាណាដា អេស្តូនី អាល្លឺម៉ង់ អ៊ីតាលី ឡេតូនី លីទុយអានី រ៉ូម៉ានី ស្លូវេនី ចក្រភពអង់គ្លេស និងសហរដ្ឋអាមេរិក។ ប្រទេសទាំងអស់នេះបានប្រកាសរួមគ្នាថា សាលដីកាឆ្នាំ ២០១៦ ជាស្ថាពរ ចងភ្ជាប់ផ្លូវច្បាប់ និងមិនអាចកែប្រែបានឡើយ។
The Japan Times បានរាយការណ៍បន្ថែមថា សេចក្តីថ្លែងការណ៍នេះបានសង្កត់ធ្ងន់ថាការអះអាងដែនសមុទ្រយ៉ាងទូលំទូលាយរបស់ចិននៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូងគឺគ្មានមូលដ្ឋានច្បាប់អ្វីឡើយ ហើយសាលដីកានេះបានចងភ្ជាប់កាតព្វកិច្ចសម្រាប់ភាគីទាំងពីរ គឺចិននិងហ្វីលីពីន។
ចំណែកឯ The Hindu វិញ បានគូសបញ្ជាក់ថា សេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមក៏បានថ្កោលទោសរាល់សកម្មភាពដែលបង្កឲ្យមានអស្ថិរភាពនៅក្នុងដែនទឹកដែលមានជម្លោះ ព្រមទាំងបានព្រមានថាសកម្មភាពទាំងនោះកំពុងគំរាមកំហែងដល់សន្តិភាព និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ទាំងមូល។
ទន្ទឹមនឹងនេះ កាសែត Asharq Al-Awsat និងវិបផតថល AsiaOne បានរាយការណ៍ស្រដៀងគ្នាថា សេចក្តីថ្លែងការណ៍ថ្មីនេះជាការបញ្ជាក់សារជាថ្មីពីការគាំទ្រយ៉ាងរឹងមាំរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិចំពោះនីតិរដ្ឋអន្តរជាតិ និងជាការដាស់តឿនដល់ទីក្រុងប៉េកាំងឲ្យគោរពច្បាប់សមុទ្រ។ ពួកគេបានកត់សម្គាល់ថា ការរួបរួមគ្នារបស់ប្រទេសដ៏ច្រើននេះ ចេញមកក្នុងពេលដែលភាពតានតឹងនៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូងនៅតែបន្តកើនឡើង ហើយប្រទេសនានាកំពុងបង្ហាញពីសាមគ្គីភាពរបស់ខ្លួន។
គួរកត់សម្គាល់ថា តាមរយៈ Asharq Al-Awsat និង The Hindu ប្រទេសទាំងនេះបានអះអាងជាថ្មីនូវការគាំទ្ររបស់ពួកគេចំពោះសាលដីកានេះ ដែលបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរយៈពេលវែងរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិក្នុងការរក្សាសណ្តាប់ធ្នាប់ផ្អែកលើច្បាប់នៅក្នុងតំបន់។
ប្រភពទាំងអស់ All 6 sources
- Rappler PH, 13 countries urge Beijing: Abide by 2016 South China Sea Arbitral award ១២ កក្កដា ២០២៦
- The Hindu U.S., U.K., and 12 other nations reaffirm 2016 ruling invalidating China’s claims in South China Sea ១២ កក្កដា ២០២៦
- The Straits Times South China Sea joint statement says China’s maritime claims have no basis ១២ កក្កដា ២០២៦
- The Japan Times Japan and others mark 10 years since South China sea arbitration ១២ កក្កដា ២០២៦
- Asharq Al-Awsat US, UK and 12 Other Nations Reaffirm 2016 Ruling Invalidating China's Claims in South China Sea ១២ កក្កដា ២០២៦
- AsiaOne US, UK and 12 other nations reaffirm 2016 ruling invalidating China's claims in South China Sea ១២ កក្កដា ២០២៦