KhmerPulse

ចង្វាក់ខ្មែរ

សំយោគ​ពហុ​ទស្សនៈ · ប្រភព​អន្តរជាតិ​ តំបន់​ និង​កម្ពុជា

ច្បាប់១២ កញ្ញា ២០២៦ ព័ត៌មានពិភពលោក ច្រើនទស្សនៈ ជាភាសាខ្មែរ No. ១២ កញ្ញា ២០២៦

សមរភូមិ Edson's Ridge៖ ពេលជប៉ុនបើកការវាយប្រហារដណ្តើមអាកាសយានដ្ឋាន Henderson នៅ Guadalcanal

កាលពី ៨៤ ឆ្នាំមុន កងទ័ពជើងគោកអធិរាជជប៉ុន បានបើកការវាយប្រហារដើម្បីដណ្តើមអាកាសយានដ្ឋាន Henderson នៅកោះ Guadalcanal ពីកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្ត ដោយបើកសមរភូមិដ៏ល្បីមួយនៃយុទ្ធនាការប៉ាស៊ីហ្វិកក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២។

Synthesized from

Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia·Wikipedia

Archbishop Christopher Cardone gives remarks during the 81st Anniversary of the Battle of Guadalcanal Ceremony at the Guadalcanal American Memorial in Honiara, Solomon Islands, August 7, 2023. The
ប្រភព: Wikimedia Commons

សមរភូមិ Edson's Ridge បានចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី ១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៤២ នៅលើកោះ Guadalcanal ក្នុងប្រទេស Solomon Islands។ នៅថ្ងៃនោះ កងទ័ពជើងគោកអធិរាជជប៉ុន បានបើកការវាយប្រហារដើម្បីដណ្តើមយកអាកាសយានដ្ឋាន Henderson ពីកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តវិញ។ តាមឯកសារវិគីភីឌា ការប្រយុទ្ធនេះបានបន្តរហូតដល់ថ្ងៃទី ១៤ ខែកញ្ញា ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា សមរភូមិជំរាលភ្នំបង្ហូរឈាម ឬ Battle of the Bloody Ridge និងសមរភូមិ Raiders Ridge។ វាជាការវាយប្រហារជើងគោកធំលើកទី២ ក្នុងចំណោមការវាយប្រហារជើងគោកធំៗចំនួនបីរបស់ជប៉ុន នៅក្នុងយុទ្ធនាការ Guadalcanal នៃសង្គ្រាមប៉ាស៊ីហ្វិក។

សមរភូមិនេះជាផ្នែកមួយនៃសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ដែលជាជម្លោះសកលរវាងក្រុមចម្រុះពីរ គឺកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្ត និងក្រុមប្រទេសអ័ក្ស។ តាមឯកសារវិគីភីឌា ស្ទើរតែគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់នៅលើពិភពលោកបានចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមនេះ ហើយភាគីទាំងពីរបានប្រើយុទ្ធសាស្ត្រសង្គ្រាមសរុប ដែលមានមាត្រដ្ឋានមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ វាជាជម្លោះដែលសម្លាប់មនុស្សច្រើនបំផុតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ ដោយមានអ្នកស្លាប់ពី ៦០ ទៅ ៧៥ លាននាក់ ហើយភាគច្រើននៃពួកគេជាជនស៊ីវិល។ មនុស្សរាប់លាននាក់បានស្លាប់ដោយសារការសម្លាប់រង្គាល ការអត់ឃ្លាន ជំងឺ និងអំពើប្រល័យពូជសាសន៍ រួមទាំង Holocaust។

កងកម្លាំងដែលការពារអាកាសយានដ្ឋាន Henderson គឺជាផ្នែកមួយនៃក្រុមចម្រុះសម្ព័ន្ធមិត្ត ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីប្រឆាំងនឹងក្រុមអ័ក្ស។ តាមឯកសារវិគីភីឌា សមាជិកសំខាន់ៗរបស់សម្ព័ន្ធមិត្តមាន ចក្រភពអង់គ្លេស សហភាពសូវៀត សហរដ្ឋអាមេរិក និងចិន ដែលគេចាត់ទុកជាក្រុមមហាអំណាចទាំងបួន។ ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៤២ ក្រុមចម្រុះនេះក៏ត្រូវបានគេហៅជាផ្លូវការថា United Nations ផងដែរ ហើយឈ្មោះនេះក្រោយមកបានក្លាយជាឈ្មោះរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលយើងស្គាល់សព្វថ្ងៃ។

ដើម្បីយល់ពីមូលហេតុដែលកោះតូចមួយនេះមានសារៈសំខាន់ ត្រូវមើលទៅលើភូមិសាស្ត្ររបស់វា។ Guadalcanal ជាកោះធំបំផុតរបស់ប្រទេស Solomon Islands ទាំងខាងផ្ទៃដី និងចំនួនប្រជាជន និងជាកោះធំទី២នៅក្នុងប្រជុំកោះ Solomon បន្ទាប់ពីកោះ Bougainville។ កោះនេះស្ថិតនៅភាគឦសាននៃប្រទេសអូស្ត្រាលី ហើយភាគច្រើនគ្របដណ្តប់ដោយព្រៃត្រូពិចក្រាស់ ដោយមានតំបន់ភ្នំនៅខាងក្នុងកោះ។ អាកាសយានដ្ឋាន Henderson ដែលជាគោលដៅនៃការវាយប្រហារនោះ ត្រូវបានសាងសង់ឡើងដំបូងដោយចក្រភពជប៉ុន ហើយការប្រកួតប្រជែងដើម្បីកាន់កាប់វា បានក្លាយជាសមរភូមិដ៏ល្បីល្បាញមួយនៃសង្គ្រាមប៉ាស៊ីហ្វិក។ តម្លៃយុទ្ធសាស្ត្ររបស់អាកាសយានដ្ឋានគឺថា ភាគីណាដែលកាន់កាប់វា អាចប្រើយន្តហោះដើម្បីគ្រប់គ្រងផ្ទៃមេឃ និងផ្លូវសមុទ្រជុំវិញ។

កងកម្លាំងដែលបើកការវាយប្រហារលើកនេះ គឺកងទ័ពជើងគោកអធិរាជជប៉ុន ដែលជាកងកម្លាំងជើងគោកចម្បងរបស់ចក្រភពជប៉ុន ចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៧១ ដល់ឆ្នាំ ១៩៤៥។ តាមឯកសារវិគីភីឌា កងទ័ពនេះបានកកើតឡើងដំបូងពីកងទ័ពរបស់ពួកសាមូរ៉ាយ ដែលបានផ្តួលរំលំរបបស្ហូហ្គុន Tokugawa ហើយបន្ទាប់ពីការស្តារអំណាចឡើងវិញក្នុងសម័យ Meiji វាបានវិវត្តទៅជាកងទ័ពសម័យទំនើប ដោយប្រើគំរូរបស់បារាំង និងអាល្លឺម៉ង់។ កងទ័ពនេះបានចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមជាច្រើន រួមមានសង្គ្រាមចិន-ជប៉ុនលើកទី១ សង្គ្រាមរុស្ស៊ី-ជប៉ុន សង្គ្រាមលោកលើកទី១ សង្គ្រាមចិន-ជប៉ុនលើកទី២ និងសង្គ្រាមលោកលើកទី២។ វាក៏បានក្លាយជាកម្លាំងដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងក្នុងនយោបាយជប៉ុន ហើយមានកងកម្លាំងអាកាសរៀងខ្លួនផងដែរ។

នៅលើកោះ Guadalcanal គោលដៅរបស់កងទ័ពជប៉ុនគឺការដណ្តើមអាកាសយានដ្ឋាន Henderson មកវិញ បន្ទាប់ពីកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តបានកាន់កាប់វា។ ការប្រយុទ្ធបានអូសបន្លាយពីថ្ងៃទី ១២ ដល់ថ្ងៃទី ១៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៤២ ហើយឈ្មោះ ជំរាលភ្នំបង្ហូរឈាម បង្ហាញថាការប្រយុទ្ធនោះមានភាពខ្លាំងក្លាយ៉ាងខ្លាំង។ តាមកំណត់ត្រាប្រវត្តិសាស្ត្រ កងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តបានការពារជំហររបស់ខ្លួនបានជោគជ័យ ហើយកងទ័ពជប៉ុនមិនបានសម្រេចគោលដៅដណ្តើមអាកាសយានដ្ឋានមកវិញឡើយ។

សារៈសំខាន់នៃសមរភូមិនេះស្ថិតនៅក្នុងក្របខណ្ឌធំនៃយុទ្ធនាការ Guadalcanal។ វាជាការវាយប្រហារជើងគោកធំលើកទី២ ក្នុងចំណោមការវាយប្រហារជើងគោកធំៗចំនួនបី ដែលបង្ហាញថាកងទ័ពជប៉ុនបានព្យាយាមច្រើនលើកច្រើនសា ដើម្បីដណ្តើមការគ្រប់គ្រងកោះនេះពីសម្ព័ន្ធមិត្ត។ ការខកខាននៃកិច្ចខិតខំទាំងនោះ មានន័យថាអាកាសយានដ្ឋាន Henderson បានបន្តស្ថិតក្នុងការគ្រប់គ្រងរបស់សម្ព័ន្ធមិត្ត ដែលនាំឱ្យយុទ្ធនាការនេះត្រូវបានចាត់ទុកជាចំណុចរបត់មួយនៃសង្គ្រាមនៅប៉ាស៊ីហ្វិក។ ការប្រយុទ្ធនេះក៏បានបង្ហាញថា ការគ្រប់គ្រងអាកាសយានដ្ឋាន គឺជាកត្តាកំណត់តុល្យភាពកម្លាំងនៅក្នុងសង្គ្រាមប៉ាស៊ីហ្វិក។

បច្ចុប្បន្ននេះ អ្វីដែលនៅសល់ពីសមរភូមិនេះ គឺតំបន់ខ្លួនវា។ តាមឯកសារវិគីភីឌា អាកាសយានដ្ឋាន Henderson បច្ចុប្បន្នបានក្លាយជាអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Honiara ដែលបម្រើជាច្រកអាកាសចរណ៍អន្តរជាតិរបស់ប្រទេស Solomon Islands។ ចំណែកកោះ Guadalcanal នៅតែជាកោះធំបំផុតរបស់ប្រទេសនេះ ទាំងផ្ទៃដី និងចំនួនប្រជាជន ដោយមានកោះ Malaita ជាកោះបន្ទាប់។ ដូច្នេះ សមរភូមិដែលធ្លាប់ជាកន្លែងបង្ហូរឈាម បានក្លាយជាច្រកចេញចូលសំខាន់របស់ប្រទេសមួយនៅប៉ាស៊ីហ្វិក។

ជ័យជម្នះរបស់កងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តនៅក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២ បានបន្សល់ទុកផលវិបាកយូរអង្វែងដល់ពិភពលោក។ តាមឯកសារវិគីភីឌា ក្រោយជ័យជម្នះនោះ ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ អូទ្រីស ជប៉ុន និងកូរ៉េ ត្រូវបានកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្តកាន់កាប់ ហើយមេដឹកនាំអាល្លឺម៉ង់ និងជប៉ុន ត្រូវបាននាំខ្លួនទៅកាត់ទោសពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម។ សម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ សមរភូមិ Edson's Ridge គឺជាការរំលឹកអំពីតម្លៃដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនៃសង្គ្រាម ហើយក៏ជាភស្តុតាងថា សូម្បីតែទីតាំងតូចមួយនៅលើកោះដាច់ស្រយាល ក៏អាចផ្លាស់ប្តូរទិសដៅនៃប្រវត្តិសាស្ត្របានដែរ។

ប្រភពទាំងអស់ All 6 sources

  1. Wikipedia World_War_II ១ មករា ១៩៤២
  2. Wikipedia Imperial_Japanese_Army ១ មករា ១៩៤២
  3. Wikipedia Battle_of_Edson's_Ridge ១ មករា ១៩៤២
  4. Wikipedia Henderson_Field_(Guadalcanal) ១ មករា ១៩៤២
  5. Wikipedia Guadalcanal ១ មករា ១៩៤២
  6. Wikipedia Allies_of_World_War_II ១ មករា ១៩៤២