នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១១២២ នៅទីក្រុងវ៉មស៍ (Worms) នៃប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ សម្តេចប៉ាបកាលីស្តូសទី២ (Callixtus II) និងព្រះចៅអធិរាជហេនរីទី៥ (Henry V) បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងមួយ ដែលបានបញ្ចប់ជម្លោះដ៏យូរអង្វែងរវាងព្រះសាសនាចក្រកាតូលិក និងរដ្ឋនៅអឺរ៉ុប។ កិច្ចព្រមព្រៀងនោះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសន្ធិសញ្ញាវ៉មស៍ ដែលកំណត់របៀបតែងតាំងមន្ត្រីសាសនានៅក្នុងចក្រភពរ៉ូម៉ាំងបរិសុទ្ធ។

ជម្លោះនោះ ដែលគេស្គាល់ថាជាជម្លោះអំពីការតែងតាំង (Investiture Controversy) គឺជាការប្រឈមមុខគ្នារវាងព្រះសាសនាចក្រ និងរដ្ឋនៅអឺរ៉ុបមជ្ឈិមសម័យ លើសមត្ថកិច្ចក្នុងការជ្រើសរើស និងដំឡើងតំណែងប៊ីស្សព ចៅអធិការវត្តអារាម ព្រមទាំងសម្តេចប៉ាបផ្ទាល់។ ពាក្យអាំងវេស្ទីឈ័រ សំដៅលើការជ្រើសរើស និងការតែងតាំងមន្ត្រីសាសនា ដែលជាចំណុចស្នូលនៃជម្លោះនេះ។ តាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ ជម្លោះនេះបានចាប់ផ្តើមនៅពាក់កណ្តាលសតវត្សរ៍ទី១១ ហើយបានអូសបន្លាយជិត ៥០ ឆ្នាំ។

ជម្លោះនេះមិនមែនគ្រាន់តែជាបញ្ហាពិធីការតែងតាំងប៉ុណ្ណោះទេ។ បណ្តាសម្តេចប៉ាបនៅសតវត្សរ៍ទី១១ និងទី១២ បានកាត់បន្ថយអំណាចរបស់ព្រះចៅអធិរាជរ៉ូម៉ាំងបរិសុទ្ធ និងរបស់ព្រះមហាក្សត្រនៅតាមរាជាណាចក្រដទៃទៀតនៅអឺរ៉ុប ដោយសម្តេចប៉ាបមួយអង្គបន្ទាប់ពីមួយអង្គ។ ដូច្នេះ អ្វីដែលកើតឡើងនៅវ៉មស៍ក្នុងឆ្នាំ១១២២ គឺជាការដោះស្រាយជម្លោះអំណាចរវាងស្ថាប័នធំៗពីរ គឺព្រះសាសនាចក្រ និងរដ្ឋ។

សម្តេចប៉ាបកាលីស្តូសទី២ ដែលមាននាមដើមថា ហ្គីនៃបួរហ្គោញ (Guy of Burgundy) គឺជាប្រមុខនៃព្រះសាសនាចក្រកាតូលិក និងជាអ្នកគ្រប់គ្រងរដ្ឋប៉ាប ចាប់ពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១១១៩ រហូតដល់ព្រះអង្គទទួលមរណភាពនៅឆ្នាំ១១២៤។ រដ្ឋប៉ាប គឺជាទឹកដីដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងផ្ទាល់របស់សម្តេចប៉ាប។ សម័យនៃការកាន់តំណែងជាសម្តេចប៉ាបរបស់ព្រះអង្គ ត្រូវបានកំណត់យ៉ាងខ្លាំងដោយជម្លោះអំពីការតែងតាំង ហើយព្រះអង្គអាចដោះស្រាយជម្លោះនោះបានតាមរយៈសន្ធិសញ្ញាវ៉មស៍ក្នុងឆ្នាំ១១២២ គឺប្រហែល ៣ ឆ្នាំកន្លះបន្ទាប់ពីព្រះអង្គឡើងកាន់តំណែង។

ចំណែកព្រះចៅអធិរាជហេនរីទី៥ ទ្រង់ជាព្រះមហាក្សត្រនៃប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ និងជាព្រះចៅអធិរាជនៃចក្រភពរ៉ូម៉ាំងបរិសុទ្ធ ព្រមទាំងជាអ្នកគ្រប់គ្រងទី៤ និងជាអង្គចុងក្រោយនៃរាជវង្សសាលី។ ព្រះអង្គត្រូវបានព្រះបិតារបស់ព្រះអង្គ គឺព្រះចៅអធិរាជហេនរីទី៤ តែងតាំងជាអ្នកគ្រប់គ្រងរួមតាំងពីឆ្នាំ១០៩៨។ នៅពេលនោះ ជម្លោះអំពីការតែងតាំងបានកើតឡើងជាច្រើនទសវត្សរ៍រួចទៅហើយ។ ព្រះអង្គបានចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាវ៉មស៍ក្នុងឆ្នាំ១១២២ ក្នុងនាមជាព្រះចៅអធិរាជ ហើយក៏ជាអង្គចុងក្រោយនៃរាជវង្សសាលីផងដែរ។

សន្ធិសញ្ញាវ៉មស៍ក៏មានឈ្មោះជាភាសាឡាតាំងថា ប៉ាក់ទុមកាលីកស្ទីនុម (Pactum Callixtinum) ដែរ។ ឈ្មោះរបស់វាកើតឡើងតាមឈ្មោះទីក្រុងវ៉មស៍ ជាកន្លែងដែលវាត្រូវបានចុះហត្ថលេខា។ នេះជាកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងព្រះសាសនាចក្រកាតូលិក និងចក្រភពរ៉ូម៉ាំងបរិសុទ្ធ ដែលកំណត់នីតិវិធីសម្រាប់ការតែងតាំងប៊ីស្សព និងចៅអធិការវត្តអារាមនៅក្នុងចក្រភព។ វាត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលនៃភាគីទាំងពីរ គឺសម្តេចប៉ាបកាលីស្តូសទី២ និងព្រះចៅអធិរាជហេនរីទី៥។

សារៈសំខាន់នៃសន្ធិសញ្ញានេះស្ថិតនៅត្រង់ថា វាបានបញ្ចប់ជម្លោះដែលអូសបន្លាយជិត ៥០ ឆ្នាំរវាងស្ថាប័នពីរធំៗនៅអឺរ៉ុប ព្រមទាំងកំណត់ក្របខណ្ឌច្បាស់លាស់សម្រាប់បញ្ហាដែលធ្លាប់បង្កជម្លោះ។ ការដែលថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលនៃអំណាចទាំងពីរ គឺសម្តេចប៉ាប និងព្រះចៅអធិរាជ បានឈានដល់កិច្ចព្រមព្រៀងជាលាយលក្ខណ៍អក្សរបាន បង្ហាញថាជម្លោះរវាងព្រះសាសនាចក្រ និងរដ្ឋនៅអឺរ៉ុបសម័យនោះត្រូវបានបញ្ចប់ដោយការចរចា និងកិច្ចព្រមព្រៀងរួមគ្នារបស់ភាគីទាំងពីរ។

គិតមកទល់ថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ គឺជាខួប ៩០៤ ឆ្នាំនៃការចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាវ៉មស៍។ សន្ធិសញ្ញានេះនៅតែត្រូវបានចងចាំថាជាចំណុចបញ្ចប់នៃជម្លោះរវាងអំណាចសាសនា និងអំណាចនយោបាយ ដែលបានអូសបន្លាយជិត ៥០ ឆ្នាំនៅអឺរ៉ុបមជ្ឈិមសម័យ ហើយក៏ជាករណីប្រវត្តិសាស្ត្រមួយដែលបង្ហាញថា ការចរចា និងកិច្ចព្រមព្រៀងបានដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការបញ្ចប់ជម្លោះនោះ។