ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ដែលគេស្គាល់ថាជា “រង្គាលឡាស៊ីន” (Lachine Massacre) បានកើតឡើងនៅថ្ងៃទី ៥ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៦៨៩ (ត្រូវនឹងថ្ងៃនេះ) នៅតំបន់ឡាស៊ីន ភាគខាងលើនៃកោះម៉ុងរ៉េអាល់ ក្នុងដែនដីដែលបច្ចុប្បន្នជាខេត្តកេបិច ប្រទេសកាណាដា។ យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Wikipedia ក្រុមអ្នកចម្បាំងមកពីកុលសម្ព័ន្ធម៉ូហាក់ (Kanien'keháka) មានចំនួនប្រមាណ ១៥០០ នាក់ បានបើកការវាយប្រហារភ្លាមៗ និងបានបំផ្លាញការតាំងទីលំនៅតូចនេះ “យ៉ាងដំណំ”។

សកម្មភាពនេះគឺជាចំណុចមួយនៃសង្គ្រាមស្បែកសត្វប៊ីវើរ (Beaver Wars) ដែលជាជម្លោះដ៏យូរអង្វែងក្នុងសតវត្សរ៍ទី ១៧ នៅអាមេរិកខាងជើង។ យោងតាម Wikipedia សង្គ្រាមនេះបានប្រព្រឹត្តទៅរវាងសហព័ន្ធអ៊ីរ៉ូគ័រ (Haudenosaunee) ដែលម៉ូហាក់ជាប្រជាជាតិភាគខាងកើតបំផុត និងកុលសម្ព័ន្ធជនជាតិដើមដទៃទៀតដូចជា ហួរ៉ុន (Huron) ដែលមានបារាំងគាំទ្រ។ សហព័ន្ធអ៊ីរ៉ូគ័រ បានទទួលការឧបត្ថម្ភផ្នែកអាវុធពីហុល្លង់ និងក្រោយមកពីអង់គ្លេស ដែលជាគូប្រជែងរបស់បារាំងនៅអឺរ៉ុប។

មូលហេតុផ្ទាល់នៃការវាយប្រហារលើឡាស៊ីន ត្រូវបានគេផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹងការឈានជើងចូលកាន់តែជ្រៅរបស់បារាំងទៅក្នុងទឹកដីម៉ូហាក់។ តាមប្រភពប្រវត្តិសាស្ត្រពី Wikipedia ការប៉ះទង្គិចនេះបានកើតឡើងក្នុងបរិបទនៃការប្រកួតប្រជែងខាងពាណិជ្ជកម្ម និងការគ្រប់គ្រងទឹកដី។ ម៉ូហាក់ ដែលបានរស់នៅក្នុងតំបន់នោះរាប់ពាន់ឆ្នាំ បានចាត់ទុកសកម្មភាពរបស់បារាំងថាជាការគំរាមកំហែងដល់អធិបតេយ្យភាព និងរបៀបរស់នៅរបស់ខ្លួន។

ការវាយប្រហារនេះបានធ្វើឱ្យអ្នកតាំងទីលំនៅបារាំងមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង។ យោងតាម Wikipedia កម្លាំងម៉ូហាក់ដែលមានចំនួន ១៥០០ នាក់ បានទទួលជោគជ័យក្នុងការបំផ្លាញភូមិឡាស៊ីនស្ទើរតែទាំងស្រុង។ ពាក្យថា “substantially destroyed” បានបញ្ជាក់ពីកម្រិតនៃការខូចខាត ប៉ុន្តែឯកសារមិនបានរៀបរាប់លំអិតអំពីចំនួនអ្នកស្លាប់ ឬរបួសនោះទេ។

ទោះជាយ៉ាងណា ព្រឹត្តិការណ៍នេះនៅតែជាសក្ខីភាពនៃភាពសាហាវនៃជម្លោះអាណានិគម និងបានបន្សល់ទុកនូវការចងចាំដ៏ជូរចត់ក្នុងចំណោមប្រជាជនបារាំង-កាណាដា។ វាជាវគ្គមួយដែលបានបង្ហាញពីការតស៊ូរបស់ជនជាតិដើមប្រឆាំងនឹងការពង្រីកអំណាចអឺរ៉ុប។

សព្វថ្ងៃនេះ ឡាស៊ីនបានផ្លាស់ប្តូរទាំងស្រុង ដោយក្លាយជាសង្កាត់មួយនៃទីក្រុងម៉ុងរ៉េអាល់ ក្នុងខេត្តកេបិច។ យោងតាមឯកសារ Wikipedia អំពីខេត្តកេបិច វាជាខេត្តធំជាងគេនៅកាណាដា និងជាខេត្តតែមួយគត់ដែលមានប្រជាជននិយាយភាសាបារាំងភាគច្រើន ដែលជាកេរដំណែលនៃអាណានិគមបារាំង។ ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃរង្គាលឡាស៊ីននៅតែត្រូវបានរំឭកឡើងវិញ ជាផ្នែកនៃការយល់ដឹងអំពីដំណើរដ៏ស្មុគស្មាញរបស់ប្រទេសនេះ។

ក្នុងថ្ងៃនេះ ថ្ងៃទី ៥ ខែសីហា យើងក្រឡេកមើលទៅអតីតកាល និងពិចារណាអំពីមេរៀនដែលរង្គាលឡាស៊ីនបានបន្សល់ទុក៖ ថាតើអំពើហិង្សាដែលកើតពីការប្រជែងយកដីធ្លី និងធនធានអាចបន្សល់ទុកស្នាមរបួសយូរអង្វែងយ៉ាងណា។ វាក៏ជាឱកាសដើម្បីស្វែងយល់ពីវប្បធម៌ និងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ជនជាតិដើមម៉ូហាក់ ដែលបានបន្តរក្សាអត្តសញ្ញាណរបស់ខ្លួនរហូតមក។