ប្រធានបទ Topic
ប្រទេសបារាំង
ទិដ្ឋភាពទូទៅ
ប្រភព: Wikipedia
ប្រទេសបារាំង ដែលមានឈ្មោះផ្លូវការថា សាធារណរដ្ឋបារាំង គឺជាប្រទេសឆ្លងទ្វីបមួយ ដែលមានទឹកដីចម្បងស្ថិតនៅតំបន់អឺរ៉ុបខាងលិច និងមានទឹកដីក្រៅប្រទេសជាច្រើនលាតសន្ធឹងពីទ្វីបអាមេរិកខាងត្បូង រហូតដល់មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក និងមហាសមុទ្រឥណ្ឌា។ តាម Wikipedia បារាំងមានតំបន់អាំងតេក្រាល (regions) ចំនួន ១៨ ដែលប្រាំស្ថិតនៅក្រៅប្រទេស ហើយផ្ទៃដីសរុបមានប្រមាណ ៦៣២,៧០២ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ។
រដ្ឋធានី និងជាទីក្រុងធំបំផុតរបស់បារាំងគឺ ប៉ារីស ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ និងសេដ្ឋកិច្ចចម្បងរបស់ប្រទេស។ Wikipedia បានរាយការណ៍ថា បារាំងជាសាធារណរដ្ឋឯកភូត ដែលប្រកាន់ប្រព័ន្ធពាក់កណ្តាលប្រធានាធិបតីនិយម និងជាសមាជិកស្ថាបនិកនៃសហភាពអឺរ៉ុប អង្គការសហប្រជាជាតិ និងអង្គការណាតូ។
ភូមិសាស្ត្រ និងប្រជាជន
ប្រភព: Wikipedia
តាម Wikipedia តំបន់មាតុបុរៈរបស់បារាំងលាតសន្ធឹងពីទន្លេរ៉ាំងនៅភាគខាងកើតទៅដល់មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិកនៅភាគខាងលិច និងពីសមុទ្រមេឌីទែរ៉ានេនៅភាគខាងត្បូងរហូតដល់ផ្លូវទឹកអង់គ្លេស និងសមុទ្រខាងជើង។ បារាំងមានព្រំប្រទល់ជាប់នឹងប្រទេសបែលហ្សិក និងលុចសំបួនៅភាគខាងជើង អាល្លឺម៉ង់ ស្វីស និងអ៊ីតាលីនៅភាគខាងកើត និងអេស្ប៉ាញនិងអង់ដូរ៉ានៅភាគខាងត្បូង។
ភ្នំ Mont Blanc នៅជួរភ្នំអាល្ប៍ ដែលជាភ្នំខ្ពស់បំផុតនៅអឺរ៉ុបខាងលិច ស្ថិតនៅព្រំដែនរវាងបារាំងនិងអ៊ីតាលី។ ដោយសារមានទឹកដីច្រើនជាប់មាត់សមុទ្ររួមទាំងតំបន់ក្រៅប្រទេស បារាំងមានតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ (EEZ) ដ៏ធំបំផុតលើពិភពលោក។
ប្រជាជនបារាំងមានចំនួនប្រមាណជាង ៦៩,១ លាននាក់ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ តាម Wikipedia (កំណែភាសាអង់គ្លេស) ខណៈដែលកំណែភាសាខ្មែរបានរាយការណ៍ពីលេខប្រមាណ ៦៧ លាននាក់។ ភាសាបារាំងគឺជាភាសាផ្លូវការ ហើយទីក្រុងធំៗផ្សេងទៀតរួមមាន លីយ៉ុង ម៉ាសែល ធូលូស ប័រដូ លីល និងនីស។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ប្រភព: Wikipedia
តំបន់ដែលបច្ចុប្បន្នជាប្រទេសបារាំង ធ្លាប់ជាផ្នែកមួយនៃចក្រភពរ៉ូម៉ាំងក្រោមឈ្មោះ Gaul។ តាម Wikipedia ការប្រែចិត្តរបស់ស្តេច Clovis មកកាន់សាសនាកាតូលិកនៅឆ្នាំ ៤៩៨ បានធ្វើឱ្យរាជាធិបតេយ្យហ្វ្រែង (Frankish) ប្រែក្លាយទៅជាប្រព័ន្ធតំណពូជ។ នៅសតវត្សទី ១៥ ស្ត្រី Joan of Arc បានដឹកនាំកងទ័ពបារាំងឱ្យទទួលបានជ័យជម្នះសំខាន់ៗក្នុងសង្គ្រាមមួយរយឆ្នាំ (១៣៣៧–១៤៥៣) ប្រឆាំងនឹងចក្រភពអង់គ្លេស។
តាម Wikipedia ស្តេច Louis ទី១៤ ដែលត្រូវបានគេហៅថា "ស្តេចព្រះអាទិត្យ" បានធ្វើឱ្យបារាំងក្លាយជាមហាអំណាចលំដាប់មុខគេនៅទ្វីបអឺរ៉ុបក្នុងសតវត្សទី ១៧។ បន្ទាប់មក នៅថ្ងៃទី ១៤ កក្កដា ១៧៨៩ ការវាយលុកគុក Bastille បានចាប់ផ្តើមបដិវត្តន៍បារាំង ដែលនាំឱ្យមានការប្រកាស "សេចក្តីប្រកាសសិទ្ធិមនុស្ស និងពលរដ្ឋ" ឆ្នាំ ១៧៨៩ — ឯកសារដែលបានក្លាយជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យសម័យទំនើប។
នៅដើមសតវត្សទី ១៩ ណាប់ប៉ូឡេអុង បូណាប៉ាត បានកសាងចក្រភពមួយដ៏ធំធេងលាតសន្ធឹងពាសពេញទ្វីបអឺរ៉ុប។ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមលោកលើកទី១ និងលើកទី២ ដែលបារាំងបានទទួលរងការខូចខាតយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ លោក Charles de Gaulle បានដឹកនាំចលនាបារាំងសេរី ហើយក្រោយមកបានក្លាយជាប្រធានាធិបតី ដែលជួយបង្កើតសាធារណរដ្ឋទីប្រាំ និងសម្របសម្រួលដំណើរការដកអាណានិគមរបស់បារាំង។
សេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌
ប្រភព: Wikipedia
តាម Wikipedia បារាំងជាប្រទេសសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំមួយរបស់ពិភពលោក និងជាសមាជិកនៃក្រុម G7។ តំបន់ La Défense នៅជាយក្រុងប៉ារីស ត្រូវបានចាត់ទុកជាមជ្ឈមណ្ឌលធុរកិច្ចកណ្តាលឈានមុខគេនៅទ្វីបអឺរ៉ុបដីគោក។ បារាំងផលិតថាមពលអគ្គិសនីភាគច្រើនពីថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ ដែលជាសមាមាត្រខ្ពស់បំផុតក្នុងពិភពលោក។
ក្នុងវិស័យវប្បធម៌ បារាំងមានឥទ្ធិពលធំធេងលើសិល្បៈសកល។ Claude Monet ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ជាស្ថាបនិកនៃចលនា Impressionist ខណៈដែលអ្នកនិពន្ធដូចជា Victor Hugo និងតន្ត្រីករដូចជា Claude Debussy បានបន្សល់ទុកនូវបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែប។ មហោស្រពភាពយន្ត Cannes ត្រូវបានចាត់ទុកជាមួយក្នុងចំណោម "បីធំ" នៃមហោស្រពភាពយន្តពិភពលោក។ ម្ហូបបារាំង ស្រាបារាំង និងផលិតផលម៉ូដដូចជាម៉ាក Chanel ក៏បានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃរសជាតិបារាំងលើឆាកអន្តរជាតិផងដែរ។
ការពាក់ព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន
![ប្រធានាធិបតី Emmanuel Macron](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fd/Emmanuel_Macron_port